ۇلكەندەردىڭ اي تۋعاندا دۇعا جاساۋىنىڭ سەبەبى نەدە؟

قازاق - جاراتىلىستان جاراتۋشىنىڭ حيكمەتىن تاني بىلگەن حالىق. كەز كەلگەن قۇبىلىستى جاقسىلىققا نيەت ەتۋگە، ىزگى دۇعا تىلەۋگە سەبەپ ەتۋگە بەيىمدىك قازاقتىڭ تابيعاتىندا بار. «اي كوردىك، امان كوردىك، بۇرىنعىداي زامان كوردىك» دەپ ايدەن ايعا امان جەتكەنىنە شۇكىرشىلىك ەتسە (ال شۇكىرشىلىك تەك جاراتۋشىعا ايتىلادى)، «ەسكى ايدا ەسىركەدىڭ، جاڭا ايدا جارىلقا» دەپ تاعى دا جاراتقاننان جاردەم سۇراعان. مۇنىڭ ءبارى قازاقتىڭ جان دۇنيەسىنىڭ تازالىعىنىڭ جانە عيباداتقا دەگەن شىنايى قۇلشىنىسىنىڭ ايعاعى. ويتكەنى، عيباداتتىڭ ەڭ ابزالى - دۇعا.

پايعامبارىمىز (س. ع. س) جاڭا تۋعان ايدى كورگەندە: «سەنىڭ دە، مەنىڭ دە جاراتۋشىمىز ءبىر اللا. تۋعان اي ءبىزدىڭ ىزگى جولدان اداسپاۋىمىزعا باعىتتاۋشى بولسىن!» دەپ دۇعا ەتكەن ەكەن. ال اي تولعان ساتتە پايعامبارىمىز: «و، اللا! اي نۇرى الەمدى تىنىشتاندىرسىن. وزىڭە ادال، بويۇسىنۋشى بولۋ ءۇشىن بىزگە مەدەتكەر بولسىن!» دەگەن دۇعانى ايتاتىن بولعان. ياعني اي تۋعاندا دۇعا ەتۋدى دە قازاق پايعامبارىمىزدىڭ (س. ع. س) سۇننەتىنەن ونەگە ەتىپ العان.

سونىمەن قاتار، قازاقتا «اي تولعان ساتتە جولعا شىقپا» دەيتىن ىرىم بار. ونىڭ باستاۋى دا سۇننەتكە تىرەلەدى.

پايعامبارىمىز (س. ع. س) اي تولعاندا ءۇش كۇن ورازا تۇتۋدى وسيەت ەتكەن. ويتكەنى، جەر بەتىندەگى سۋلاردىڭ تاسۋى مەن قايتۋى ايدىڭ تولۋى مەن سەمۋىنە بايلانىستى ەكەنى بەلگىلى. قۇرامى 80 پايىز سۋدان تۇراتىن ادام قانى دا اي تولعاندا تاسۋعا بەيىم تۇراتىنىن قازىرگى مەديتسينا دالەلدەپ وتىر.

سوندىقتان، اي تولعان شاق - ادامداردىڭ قانى تاسىپ، جۇيكەسى سىر بەرىپ تۇراتىن جايسىز كەزەڭ سانالادى. وسىنداي شاقتا ورازا تۇتقان ادامنىڭ قان قىسىمى ءوز-وزىنەن تومەندەپ، باسىلادى، سابىرلىلىق پايدا بولادى.

ال قازاق مۇنداي قاتەرلى كەزەڭدە ۇرى-قارىنىڭ، جول توناۋشىنىڭ قولىنا ءتۇسىپ قالماۋ نەمەسە كەزدەيسوق جانجالعا كيلىكپەۋ ءۇشىن بەيتانىس جەرگە جول ءجۇرۋدى ءجون كورمەگەن. ياعني بۇل ورايدا دا حالقىمىز سۇننەتتەن وزباعان.

جاۋاپ بەرگەن: اينۇر ءابدىراسىل قىزى

e-islam.kz

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى