اكىمگە ۇناماعان ءسوز
ويتكەنى ، ابايدىڭ ءوزى «ناۋاي ، ساعدي ، فيردوۋسي» دەپ مەدەت سۇراعان شىعىس شايىرىنىڭ بۇل ءسوزى قالانىڭ قانشاما عاسىرلىق تاريحىنان حاباردار ەتەتىن دەيدى كوپشىلىك.
ال، ونىڭ الىنۋىنا ايتىسكەر ءبىر اقىننىڭ «فيردوۋسيدىڭ ءسوزى تارازدىڭ قىزدارىنىڭ جارناماسى سياقتى» دەگەنى سەبەپ بولعان . وبلىس اكىمىنىڭ مىڭجىلدىق شايىرى مەن بۇگىنگى اقىننىڭ قايسىسىنىڭ ولەڭىن جوعارى باعالايتىنىن ءتىلشى اڭگىمەلەيدى .
شىعىس شايىرى فيردوۋسيدىڭ «ءموپ - ءمولدىر كوزدىڭ قاراسىن ، تارازدان عانا تاباسىڭ» دەگەن سوزدەرى جازىلعان تاقتا تارازعا كىرە بەرىس قاقپاعا امالبەك تشانوۆ جامبىل وبلىسىن باسقارىپ تۇرعان كەزدە ىلىنگەن. ءبىراق كيەلى قالانىڭ كىرەبەرىسىنە قويىلعان سول ءبىر ولەڭ جولدارى تارازدا وتكەن رەسپۋبليكالىق ايتىستان سوڭ ءاپ - ساتتە الىنىپ تاستالدى. بۇعان اقىن ءبىرجان بايتۋدىڭ:
قۇلاق تۇرسە تارازدىڭ سانالى ەلى.
قالاڭنىڭ قاقپاسىندا تۇرعان جازۋ،
سان ويعا جەتەلەدى جاڭا مەنى.
«ءمولدىر كوزدىڭ قاراسىن،
تەك تارازدان تاباسىڭ» دەگەندى كوز شالار ەدى.
قىز ىزدەسەڭ تارازعا كەل دەگەندەي،
كوڭىلگە كۇدىكتى ويدى سالار ەدى، دەپ، وزگەلەرگە تارازدىڭ قىزدارىن جارنامالاپ تۇرعانداي دەپ فيردوۋسيدىڭ ءسوزىن سىنعا العانى سەبەپ بولدى. ال كوكىرەكبايەۆ مىرزا ايتىسكەر اقىننىڭ ءسوزىن ەكى ەتپەدى. ساحناعا شىعىپ، بۇكىل حالىق كوزىنشە قالا اكىمىنە ول ءسوزدى الىپ تاستاۋ تۋرالى تاپسىرما بەردى.
وسى ايتىستان سوڭ- اق اقىننىڭ ايتقانى مەن وبلىس اكىمىنىڭ بىردەن شىعارعان شەشىمى تۋرالى قارسى پىكىرلەر ماقالا بولىپ جاريالانىپ، عالامتور بەتتەرىندە دا جارىق كورە باستادى. ال تاراز حالقى اكىمنىڭ بۇل ءىسىن تۇسىنبەي دال. كەيبىرى قاقپاعا قايتادان شىعىس شايىرىنىڭ ءسوزى ءىلىنسىن دەپ تالاپ ەتەدى.
ال اكىمدىكتەگىلەردىڭ ايتۋىنشا، ءبىرجان بايتۋعا دەيىن- اق، وزدەرى دە سول ءسوزدى اۋىستىرعالى وتىرىپتى. ال كارىم كوكىرەكبايەۆتىڭ تاپسىرماسى تەك ايتىسپەن تۇسپا- تۇس كەلىپ قالدى دەپ اقتالادى.
بۇل وزگەرىستى قالانىڭ باس جوسپارىمەن بايلانىستىرىپ، ءالى كىرەبەرىستەن باستاپ ءبارى وزگەرەدى دەگەن اكىمدىكتىڭ ايتقانى مەن ىستەگەن ءىسىن سالىستىراتىن كۇندەر دە الىس ەمەس.
31- ارنا
