جىن مەن جىگىت
ولاي-بۇلاي وتكەن كەرۋەندەر بۇل اۋىلدىڭ ىنتىماق-بىرلىگىنە، تاتۋ تىرلىگىنە قىزىعا قاراپ، تامسانا اڭگىمەلەيدى ەكەن.
سودان كۇندەردىڭ كۇنىندە اۋىلدىڭ شەتىنە جىن-شايتانمەن شاتىس ارام پيعىلدى ديۋ كەلىپ قونىپتى. شايتان شاتىس ديۋ كۇندە كەلىپ اۋىلدىڭ ءبىر قىزىن تارتىپ الىپ، جەپ كەتەدى. اۋىل اقساقالدارى قاتتى داعدارىپ، نە ىستەرىن بىلمەي قينالادى.
سول ساتتە، ءبىر جىگىت ورتاعا شىعىپ: «قادىرلى حالايىق، بەرەكە-بىرلىگىمىز بۇزىلماعان ەل ەدىك، ەل شەتىنە جىن قونىپ، شاڭىراعىمىز شايقالا باستادى. ەگەر دە، اقساقالدار باتاسىن بەرىپ ۇلى جاراتۋشى يەم قولداسا، مەن «اللانىڭ ريزاشىلىعى ءۇشىن» جىن-شايتانمەن كۇرەسەيىن» دەيدى.
حالىقتىڭ ءبارى جينالىپ قۇدايدان مەدەت تىلەپ جىگىتتى اتتاندىرادى. جىگىت كەلگەن بويدا «اللاھۋاكبار» دەپ شايتاننىڭ جاعاسىنان الا كەتەدى. كۇنى بويى كۇرەسىپ، ءتۇس اۋعاندا ديۋ جىن السىرەي باستايدى. جىگىت جىندى قىلقىندىرىپ، اۋزىنان اق كوبىگىن اعىزادى.
ديۋ-جىن ايتادى: «سەن مەنى جەڭدىڭ، قۇلىڭ بولايىن ولتىرمە» دەيدى. جىگىت ونى بوساتادى. سول كۇننەن باستاپ ول اۋىلدىڭ الا ءجىبىن اتتامايتىن بولىپ، كۇن سايىن جىگىتكە 20 ءدىلدا تولەپ تۇراتىن شارت جاسايدى.
وسىلاي ءومىر ءوتىپ جاتادى. جىگىت ديۋ بەرگەن اقشالاردى جيناپ بايىپ كەتەدى. ارا دا بىرنەشە جىل ۋاقىت وتەدى. ءبىر كۇنى جىگىت تاڭەرتەڭ ويانىپ جاستىعىنىڭ استىنا قولىن سوزسا، ديۋ كۇندە اكەلىپ تاستايتىن 20 ءدىلداسى جوق.
اشۋلانعان جىگىت اتىپ تۇرىپ جىنعا جەتىپ كەلىپ: «ەي، الباستى ءدىلدا قايدا؟» دەيدى. جىن بولسا، «ءما، الاسىڭ!» دەپ قولىن ساپتايدى. جىگىت اتىنان سەكىرىپ ءتۇسىپ ەكەۋى ۇستاسا كەتەدى. بۇل جولى ديۋ-جىن جىگىتتى ەكى بۇكتەپ استىنا سالىپ الادى. القىمىن سىعىپ، جانىن مۇرنىنىڭ ۇشىنا اكەلەدى.
جىگىت اڭ-تاڭ بولىپ جەڭىلگەنىن مويىندايدى. جىننىڭ شارتىن تىڭدايدى. ول ايتادى: «سەن اۋىلىڭدى باستاپ مىنا شۇرايلى جەردەن كوشىپ، كوز كورمەيتىن الىسقا كەت. ايتپەسە، ءبارىڭدى جەپ قۇرتامىن!» دەيدى.
جىگىت ونىڭ شارتىنا امالسىز كەلىسە وتىرىپ، بىلاي دەيدى: «وتكەندە مەن سەنى جەڭىپ ەدىم عوي، بۇل جولى قالايشا سەن جەڭىپ كەتتىڭ؟». سوندا ديۋ بىلاي دەپتى: «وتكەندە سەن «اللانىڭ ريزاشىلىعى ءۇشىن» دەپ ايقاستىڭ، اللا ساعان شىن ريزا بولىپ، كۇش-قۋات سىيلادى. بۇل جولى ءدىلدا ءۇشىن ناقتىراق ايتقاندا، دۇنيە ءۇشىن مەنىمەن كۇرەستىڭ. سەنىڭ جەڭىلگەن سەبەبىڭ وسى!» دەپتى.
اۆتور: نۇرشاش باقىت قىزى
«الاش ايناسى»
