قازاق دارئگةرلئگئ قئتايدا التئنشئ مةديسينا رةتئندة حالئقارالئق دةثگةيدة تانئلعان - تولقئن اقان ذلئ
استانا. قازاقپارات - بذگئنگئ تاثدا مةديسينا سالاسئ وتة جوعارئ دةثگةيدة دامؤ ذستئندة. ءار حالئق ءوزئنئث ءداستذرلئ دارئگةرلئگئنة دة ةرةکشة ءمان بةرئپ، ونئ الةمدئک مةديسينا عئلئمئمةن ذشتاستئرؤعا بارئن سالئپ وتئر.
شئنئ کةرةک قازئر شئعئس مةديسيناسئ دةگةن اتاؤ ناؤقاسئنا شيپا ئزدةگةن کوپتةگةن جاندئ وزئنة تارتئپ جذرگةنئ ءمالئم.
يزرايل، گةرمانيا، قئتاي ةلدةرئنئث مةديسيناسئ دا جاقسئ سذرانئسقا ية. قازاقستان مةديسيناسئ دا جذيةلئ دامؤ جولئنا قادام باسؤدا. ال، قازاق دارئگةرلئگئ قانداي جاعدايدا؟ ونئث قازئرگئ جاي-کذيئ، ناقتئ قولدانئسقا ية بولؤئ قالاي؟ جالپئ قازاق دارئگةرلئگئ دةگةن نة؟ بذل سذراقتارعا جاؤاپتئ مةديسينا مامانئ، امبةباپ دارئگةر، قازاق دارئگةرلئگئن ناقتئ ئسپةن، پراکتيکالئق تذرعئدا قولدانئپ جذرگةن ازامات تولقئن اقان ذلئمةن بولعان سذحباتتان وقي الاسئزدار.
- تولقئن مئرزا اثگئمةنئ الدئمةن ءوزئثئزدئ قئسقاشا تانئستئرا کةتؤدةن باستايئق، قايدا ءبئلئم الئپ، العاش رةت اق حالاتتئ قاشان کيدئثئز؟
- اؤةلئ مةنئث تؤئپ-وسکةن جةرئم قئتايعا قاراستئ تارباعاتاي ايماعئ، تولئ اؤدانئ دةگةن جةر. قئتاي حالئق رةسپؤبليکاسئ شئنجاث مةديسينا ؤنيأةرسيتةتئندةگئ کلينيکالئق ةمدةؤ فاکؤلتةتئن ءبئتئردئم. وقؤدئ ءتامامداعان سوث العاشقئ ةثبةک جولئن تؤعان اؤدانئمنان باستاپ، 20 جئلداي مةديسينا سالاسئندا دارئگةرلئک قئزمةت اتقاردئم. سودان 2007 - جئلدئث اياعئنا قاراي «ةلئم-ايلاپ» اتا جذرت، قارا شاثئراق بولعان بذکئل قازاقتئث وردالئ وتانئ - قازاقستانعا قونئس اؤداردئم، استانا قالاسئنا ئرگة تةپتئم.
کةلگةن سوث ارينة ءتئرئ ادام تئرشئلئگئن جاسايدئ عوي، ةکئ قولعا ءبئر کذرةک ذستايتئن مذمکئندئگئمئز بار بولعان سوث ءوز ماماندئعئم بويئنشا جذمئس ئستةؤگة کئرئستئم. ةکئ جئلعا جؤئق ءتذرلئ قذجاتتاردئ رةتتةپ دايئنداعان سوث 2009 - جئلئ جةکةلئک مةديسينا ورتالئعئن اشئپ، حالئققا قئزمةت کورسةتة باستادئق.
2012 - جئلئ جذمئسئمئزدئ کةثةيتئپ، «باقکةلدئ» قازاق مةديسينا ورتالئعئن ج ش س دةثگةيئنة جةتکئزدئک. سودان بةرئ تالاي جاننئث ناؤقاسئنا شيپا بولؤ ءذشئن ءبئلئم-بئلئگئمئزدئ اياماي، ءوز حال-قادئرئمئزشة ةثبةکتةنئپ کةلةمئز. تةک استانادا عانا وتئرماي رةسپؤبليکانئث ءار وثئرئنة بارئپ، وثتذستئک، باتئس، سولتذستئک وبلئستاردئ ارالاپ دارئگةرلئک قئزمةت کورسةتتئک.
- نةگئزئ، مةديسينا سالسئنئث قانداي ماماندئق ءتذرئن وقئپ ةدئثئز؟

- مةن مةديسينانئث ءبئر ءتذرئن عانا وقئعان جوقپئن، ماماندئعئم جالپئ بةتتئک مةديسينا دةپ اتالدئ. ياعني، دارئگةرلئکتئث ءار ءتذرئ بويئنشا مامانداندئم.
جالپئ قئتايدا مةديسينا: الدئن-الؤ مةديسيناسئ، کلينيکالئق مةديسينا جانة گيگيةنالئق مةديسينا دةپ ذشکة بولئنةدئ. مةن وسئ ذشةؤئن دة وقئدئم. جوعارعئ وقؤ ورنئن بئتئرگةن سوث گيگيةنالئق مةديسينا بويئنشا ةثبةک ةتتئم. دارئگةرلئک مةکةمةنئث «ءار بولئمگة مامان بولؤ» دةيتئن بةلگئلةمةسئ بار ةدئ. ول بويئنشا کوپ بولئمدةردة ناؤقاستاردئ ةمدةدئم. ماسةلةن، نةگئزگئ جذمئسئم تةراپةأت بولسا کةيئن حيرؤرؤگ، بالالار دارئگةرئ بولدئق، جةدةل جاردةم بولئمئندة دة ئستةدئم.
سوسئن مامانداردئ تاجئريبة جيناپ، شئثدالؤ ءذشئن اؤئلدئ جةرلةرگة جئبةرةتئن ةدئ. ال، کةز-کةلگةن اؤئلدئث کلينيکاسئنا بارساث وندا ذلکةن قالالارداعئ ةمحانالارداي جةکة-جةکة ءبولئم جوق. کةلگةن ناؤقاستئث ءبارئن قاراپ، ةثبةکتةگةن سابيدةن، ةثکةيگةن کارئگة دةيئن ةمدةؤگة تؤرا کةلةدئ. ءتئپتئ، اکؤشةر بولئپ، ةکئقابات انالاردئ دا بوساندئرؤعا تؤرا کةلةدئ. وسئلاي ةثبةک ةتة ءجذرئپ، بارلئق سالادا ماماندانؤعا مذمکئندئک الدئق.
سوسئن، بذل بئلئمئمئزگة قوسا تامئر ذستاپ، ءشوپ دارئلةمةن ةمدةؤ ءئسئن دة قوسا ذيرةندئک.
- بذنئ سوندا حالئقتئق ةم رةتئندة قاراستئرؤعا بولا ما؟
- جوق، بذل حالئقتئق ةم ةمةس. وسئ باعئتپةن ةمدةؤدئ حالئقتئق ةم دةپ ءتذسئنؤ کئشکةنة جالاث ذعئمعا بوي ذرؤ دةر ةدئم. بذل نةگئزئ قازاق دارئگةرلئگئ. ماسةلةن، قئتاي دارئگةرلئگئندة ءشوپ دارئلةر جايلئ تةرةثئرةک ايتئلئپ، زةرتتةلگةن.
ال، 14- عاسئرداعئ ءاز جانئبةک حان تذسئندا ءومئر سذرگةن قازاق شيپاگةرئ وتةيبويداق تئلةؤعابئل ذلئنئث «شيپاگةرلئک بايان» کئتابئنا نةگئزدةلة وتئرئپ، شئنجاث قازاقتارئ قازاق دارئگةرلئگئن ءبئرشاما زةرتتةدئ. جيئرما جئلدان بةرئ وسئ سالانئ تةرةث قاؤزاپ، جان-جاقتئ دامئتئپ کةلةدئ. ناقتئراق ايتساق، قئتاي مةديسينا سالاسئندا وسئ قازاق دارئگةرلئگئن قئتايداعئ التئنشئ مةديسينا رةتئندة حالئقارالئق دةثگةيدة تانئتقان.
- قازاق دارئگةرلئگئنئث وزئنة ءتان ةرةکشةلئکتةرئ قانداي؟

- قازئر قئتايدا قازاق دارئگةرلئگئ باعئتئندا جذمئس ئستةيتئن دةربةس کلينيکالار، ولاردئث قاراماعئندا ءدارئ-دارمةک جاسايتئن زةرتحانالئق ورئندارئ دا بار. ارناؤلئ قازاق دارئگةرلئگئ عئلئمئن وقئتئپ جاتقان مةديسينا ؤنيأةرسيتةتئ ءبئلئم بةرةدئ. ال، قازاق دارئگةرلئگئنئث وزئندئک ةرةکشةلئکتةرئ ذشان-تةثئز دةر ةدئم. ءبئر سوزبةن ايتقاندا قازئرگئ زاماناؤي مةديسينادان ةش کةم ةمةس، اؤةلئ ودان کوپ ارتئقشئلئق تذستارئ بار.
قئتاي مةديسيناسئ، شئعئس مةديسيناسئ، ةؤروپالئق مةديسينالارمةن سالئستئرعاندا تاريحئ تةرةث دةپ ويلايمئن. تةک سونئ جذيةلئ تذردة، جوعارئ دةثگةيدة زةرتتةؤدئ کةمةلدةندئرؤ قاجةت.
قازئرگئ کذنئ ءبئز قولدانئپ جذرگةن مةديسينا تةک ناقتئ عئلئمي نةگئزدة باعئتتالعان، ناقتئلانعان ءتذرئ دةؤگة بولادئ. ونئث ةمدةؤ باعئتئ، ؤکول-ءدارئ، نة وپةراسيا جاساؤ، ءتذرلئ مةديسينالئق تةحنولوگيالاردئث کومةگئنة جذگئنؤ ارقئلئ ءبئرجاقتئ جذزةگة اسادئ.
سونئمةن قاتار، بذگئنگئ تاثدا بةلةث الئپ جذرگةن حالئق ةمشئلئگئ دةگةن ذعئم بار. ونئث نةگئزگئ ةمداؤ ءتاسئلئ رؤحاني، پسيحولوگيالئق تذرعئنئ باسئمدئققا ذستاپ، ذشئقتاؤ، قاسيةت ارقئلئ اؤرؤدئث سةبةبئن انئقتاؤ، دياگنوز قويؤ، بويعا قونعان ةرةکشة ءبئر تئلسئم ارقئلئ ةمدةؤ بولئپ کةلةدئ. دةمةک، زاماناؤي مةديسينا مةن حالئق ةمشئلئگئ ءبئر-بئرئنة قاراما-قارسئ ذعئم دةسةک ارتئق ةمةس.
ال، قازاق دارئگةرلئگئ عئلئمي مةديسينا مةن حالئق ةمشئلئگئنئث باعئتئن بئرئکتئرة جذمئس ئستةيدئ. ةکةؤئنة دة قارسئ کوزقاراس ذستانبايدئ، بئرةؤئنئث عئلئمي نةگئزئن العا ذستاسا، ةکئنشئسئنئث حالئقتئق نةگئزئن پايداعا جاراتادئ. ياعني، ةکةؤئنئث دة ادام بالاسئنئث دةنساؤلئعئ ءذشئن قاجةت، ناؤقاسئ ءذشئن شيپا بولاتئن تذستارئن الادئ. جالپئ ادامدئ ةمدةؤ ءذشئن ةکةؤئنئث دة قاجةت ةکةنئن دالةلدةيدئ، سولاردئث اراسئنان وزئنة ءتان ةمدةؤ جولئن ذستانئپ شئعادئ.
ءبئزدئث ورتالئقتئث اتئ دا قازاق ةمحاناسئ. وسئعان وراي قازاق دارئگةرلئگئن دارئپتةؤدئ العا قويئپ وتئرمئز. شئن مانئندة بولاشاقتاعئ نةگئزگئ نئسانامئز - قازاق دارئگةرلئگئن بيئککة کوتةرؤ. قازئرگئ کذنئ ءبئز ناؤقاس جاندارعا شيپا کورسةتؤدئ شئعئس ةمئمةن بئرلةسة جذرگئزؤدةمئز. ءوزئم شئعئس ةمشئلئگئنة قوسا قازاق دارئگةرلئگئنةن دة ءبئلئم العانئمدئ ايتتئم. ءشوپ ءدارئ جاساؤ، تامئر ذستاؤ، وتا جاساؤ، قان الؤ ت.ب سان ءتذرلئ قازاق دارئگةرلئگئنئث ةمدةؤ جولدارئ بار. ماسساج، ينة سالؤ ادئستةرئ دة قازاق دارئگةرلئگئندة کةثئنةن ءورئس العان.
- 2007 - جئلدئث اياعئندا ةلگة ورالدئثئز، ول جاقتاعئ قئزمةتتئ تاستاپ، قونئس اؤدارؤ شةشئمئنة قالاي کةلدئثئز؟

- قئتايدا، اسئرةسة ءبئز تذرعان وثئردة دارئگةرلئک ماماندئعئن بئتئرگةن ادام ءذشئن جذمئس جاساؤ وتة قولايلئ، شارت-جاعدايئ دا جاقسئ ةدئ. وزئمئزگة تيةسئلئ ابئروي-بةدةلئمئز، کاسئبي دارةجةمئز، قولدا ذقئعئمئز دا بولدئ. ءتئپتئ، قئزمةتتئک ساتئدا ودان دا جوعارئ وسئرةمئز دةپ تذرعاندا مةن از دا بولسا قازاقتئث ةلئنة حالقئنا، جةرئنة ةثبةگئمئز ءسئثسئن، ءبئر تامشئ تةر توکسةک تة ءوز مةملةکةتئمئزگة ارنالسئن دةگةن وي-ارمامةن وسئلاي قاراي قونئس اؤداردئم. ول جاقتاعئ قولايلئلئقتئ دا، قئزمةتتئک جاقسئ جاعداي مةن مانساپتئ دا تاستاپ اتامةکةنگة تارتتئق.
سول کةزدة العاش شةکارادان ءوتئپ، انا وتاننئث توپئراعئن باسقانداعئ جذرةک تولقئنئسئنان بئرنةشة شؤماق ولةث تؤئپ ةدئ، اقئن ةمةسپئن، ءبئراق سوندا دا کوثئلدةن شئققان ءسوز بولعان سوث وقئپ بةرةيئن:
کةثدئگئنة ءسذيئنئپ دالاسئنئث،
ءبئر ةمئنة جاراماق بوپ جاراسئنئث.
الئستان ةلئن، جةرئن اثساپ کةلگةن،
قازاق دةگةن اتامنئث بالاسئمئن.
بذگئن بوپ تذر مةنئث اتئم - ورالمان،
ءتئلئن، ءدئنئن، بذزباي امان ورالعان.
ءبئر کذش مةنئ جةتةکتةدئ وتان دةپ،
سوسئن وسئ بةتکة قاراي جول العام.
زاپئ شةگئپ، سذيکئمسئز بوپ کةلگةم جوق،
«ةلئم-ايلاپ»، «ذلتئم-ايلاپ» ورالعام.
اتئم قازاق، شةتتة تؤئپ، شةتتة ءوستئم،
تئنئسئمدئ تارئلتقان جوق کوپ کوشکئن.
جالتاقتاماي، جاپاقتاماي ةشکئمگة،
ةرکئن ءجذرئپ، سويلةپ ءوستئم کةپ-کةسکئن.
«ةسئ بارلار ةلئن اثسايدئ» دةؤشئ ةدئ،
ةل ئرگةسئ بذتئندةلسئن دةپ کوشتئم،-دةپ ةلدئ ساعئنعان، قازاق دالاسئن اثساعان کذيئمئزدئ وسئلاي بةينةلةگةن بولئپ ةدئک.
- بارةکةلدئ، شالقئعان کوثئل-کذيدئث «دياگنوزئن ءدال تاپقان» ولةث ةکةن. ال، ةلگة کةلگةن العاشقئ ؤاقئتتاردا ازداپ قيئندئقتار بولعان شئعار، بذل «سئناقتاردان» قالاي ءوتتئثئز؟
- ارينة، ءبئر مةملةکةتتةن ةکئشئ مةملةکةتکة قونئس اؤدارؤ وثاي-وسپاق ءئس ةمةس. العاش کةلگةن کةزدةردة وسئ ورتاعا ذيرةنئپ، ءسئثئسئپ کةتؤدة از-ماز قيئنشئلئقتار بولماي قالعان جوق. اسئرةسة، جذمئس باستاؤعا قاتئستئ قذجات جيناؤ، قئتايدئث جوعارعئ وقؤ ورنئن بئتئرگةن ديپلومدارئمئزدئ انئقتاتؤ دةيتئن ماسةلةلةردئث ءوزئ ءبئراز ؤاقئتقا سوزئلدئ. کذتتئک، سونئث ءبارئن جةثئپ، ماسةلةنئ رةت-رةتئمةن، سابئرمةن شةشة بئلدئک.
ال، مةن مةديسينالئق ورتالئعئما ةشقانداي جارناما جاساعان ادام ةمةسپئن. ةث العاش جذمئسقا کئرئسئپ، دارئگةرلئک ةم جاساؤدئ ءبئر-اق ادامنان - ءوز کورشئمنةن باستادئم. ول کئسئگة جاساعان ةمئم شيپا بولئپ، جازئلعان سوث اينالاسئنداعئ باسقا ادامداردئ ءوزئ شاقئردئ. ةم-دوم ءساتتئ جاسالعان سوث ولار وزگة ادامدارعا ايتتئ، ءسويتئپ سئرقاتئنا داؤا ئزدةگةن جاندار کوبةية بةردئ.
جالعئز جةتئسپةيتئن بولعان سوث مةدبيکة قئزمةتئن اتقارعان کةلئنشةگئمدئ قاسئما الدئم. کةيئن باسقا دا قئزمةتکةرلةردئ جذمئسقا تارتتئق. وسئلاي اقئرئنداپ ورتالئعئمئز ذلعايا بةردئ، قاراعاندئ، تاراز قالالارئندا فيليالدارئن اشتئق.
- قازئر قانشا ادام جذمئس ئستةيدئ؟
- ورتالئقتا 40 قا جؤئق ادام قئزمةت اتقارادئ. بارلئق قذجاتتارئمئز تولئق، مةملةکةتکة اي سايئن سالئعئن تولةپ، نةشة ونداعان ادامدئ جذمئسپةن قامتئپ وتئرمئز. ال، الئستان جذمئس ئزدةپ کةلگةن مامانداردئ شامامئز کةلگةنشة جاعدايئن جاساؤعا تئرئسامئز. ولار قاشان جذمئسقا تذرعانشا جاتئن ورئن، ئشةر اسپةن قامداپ جاردةم بةرةمئز، تالاي ادامنئث رازئلئعئن الدئق.
ارينة، نارئقتئق زاماندا ادامدار پايدا تابؤدئ باستئ ماقسات ةتةتئنئ انئق. ءبئراق ءبئزدئث نةگئزگئ قئزمةت کورسةتؤ باعئتئمئز تةک اقشا تابؤدئث سوثئنا ءتذسؤ ةمةس. ةث الدئمةن دارئگةرلئک جاؤاپکةرشئلئک پةن سئرقات ادامنئث ناؤقاسئنا قولئمئزدان کةلگةنشة کومةک کورسةتئپ، ةمدةؤ. الدئمئزعا قويعان نئسانامئز حالئقتئث دةنساؤلئعئ ءذشئن قئزمة ةتؤ بولعاندئقتان کوپتةگةن قيئنشئلئعئ بار ادامدارعا جةثئلدئکتةر جاساپ، دةرتئنة داؤا سئيلاؤدئ ويلايمئز.
ءتئپتئ، کةيبئر مذلدة جاعدايئ جوق ناؤقاستاردئ بذتئندةي تةگئن ةمدةپ، سول ادامداردئث ساؤئعئپ کةتؤئ مةن قؤانئشئ ءذشئن يگئلئکتئ ءئس ئستةگةن کةزدةرئمئز دة کوپ. سونئمةن قاتار قولدان کةلگةنشة قايئرئمدئلئق شارالارئن دا جاساؤدئ ةستةن شئعارمايمئز. ءدئنئمئز مذسئلمان، پايعامباردئث ذممةتئ بولعان سوث اللا جولئنداعئ ادامداردئث مذقتاجئنا قاراي جاردةم بةرةمئز.
ماسةلةن، استاناداعئ قئزدار مةدرةسةسئنة اي سايئن 200 ا ق ش دوللار کولةمئندةگئ کومةک اتاپ تذرامئن. جانة قذربان ايت، ورازا ايت سةکئلئدئ مةرةکةلةردة اس-تاعام بةرئپ، حال-قادئرئمئزشة داستارقان جاياتئنئمئز دا بار. ارينة، بذنئث ءبارئن ماقتان رةتئندة ايتئپ وتئرؤدان اؤلاقپئز، مذسئلمان بالاسئ بولعان سوث ساؤاپتئ ءئس ئستةؤدئ ذمئتپايئق دةگةن ويدان تؤئنداعان دذنيةلةر عوي.
- اثگئمةثئزدئث باسئندا ةلئمئزدةگئ ءار ايماقتاردئ ارالاپ ةمدةؤ جاساعانئثئزدئ ايتئپ قالدئثئز، بذل ساپار قالاي تؤئنداپ ةدئ، الدة جةرگئلئکتئ ورئندار ارنايئ شاقئردئ ما؟
- بذل استاناداعئ دارئگةرلئک ورتالئعئمئزعا کةلئپ ةمدةلگةن ادامداردئث ذسئنئستارئ بويئنشا جاسالعان ساپار ةدئ. وزدةرئ ءساتتئ داؤالانئپ، اؤرؤئنان جازئلعان کئسئلةر «اؤئلئمئزدا ةمدةلؤگة قولئ جةتپةي، ذلکةن قالالارعا کةلة الماي جذرگةن تالاي ادام بار، مذمکئن بولسا ءسئز بارئپ سولاردئ قاراپ بةرئثئز، ءبئز ءبارئن جيناپ، ءبئر جةردةن ةمدةلؤگة جاعداي جاساساق» دةپ شاقئردئ. سودان ايماقتارعا ارنايئ باردئم.
العاشئندا قئزئلوردانئث ارال اؤدانئنا ون کذندئک ةمدةؤ ساپارئن جوسپارلاپ بارعان ةدئم. الايدا ول جةردةگئ دةرتئنة داؤا ئزدةپ اعئلعان حالئقتئث کوپتئگئ سونداي ون کذن ةمةس، 6 اي بويئ ارالدا قالؤعا تؤرا کةلدئ. قذدايعا شذکئر، جاساعان ةمئمئز شيپا بولعان ادامداردئ کورگةندة قيئپ کةتة المايسئث، سولاردئث اؤرؤئنان ايئققانئن کورئپ قؤاناسئث.
قازئرگة دةيئن ءبئزدئث ورتالئقتان رةسةي، گةرمانيا، ؤکراينا سةکئلدئ ةؤروپا ةلدةرئنةن تارتئپ، 17 مةملةکةتتةن کةلگةن ادامدار ةمدةلگةن ةکةن. ءبئر ايتا کةتةرلئگئ ءبئز جاقئن کذندةردةن بةرئ وسئنداي الئستان کةلئپ ةمدةلةتئن ادامدارعا ئثعايلئ جاتئن ورئندار دايئندادئق. کةيبئر ةرةکشة جاعدايداعئ ناؤقاستارعا ماسةلةن، کولئک اپاتئنا ذشئراعان نةمةسة ذزاق ؤاقئت توسةککة تاثئلئپ جاتقان ادامداردئ تةگئن ةمدةپ، تاماقتاندئرئپ وتئرعان کذندةرئمئز بولدئ.
ال، قازاقستاننئث ءار وثئرئنةن، اؤدان، اؤئلدارئنان بئزگة کةلئپ ةمدةلگةن ادامداردئ کوپتةپ کةزئکتئرؤگة بولادئ. وسئعان قاراپ ةثبةگئثنئث ةش کةتپةي، جاساعان قئزمةتئثنئث، قولدانعان ةمدةرئمئزدئث دئمکاس جانداردئث ناؤقاسئنا شيپا بولئپ جاتقانئنا شئن قؤاناسئث، تاؤبة دةيسئث.
- قاراپايئم ادامدار عانا ةمةس تانئمال ادامدار مةن لاؤازئمدئ تذلعالار دا کةلةتئن شئعار؟
- ارينة، ونداي کئسئلةردئث ءبارئن ايتؤ ئثعايسئز بولار. پارلامةنت دةپؤتاتتارئ، ذکئمةت مذشةلةرئ، وزگة دة مةملةکةتتئک مةکةمةلةردئث باسشئ ازاماتتارئ دا کةلئپ ةمدةلدئ. زيالئ قاؤئم وکئلئ مةن ونةر ادامدارئنان اقئن، مةملةکةتتئک سئيلئقتئث يةگةرئ نةسئپبةک ايت ذلئ، کذيشئ-کومپوزيتور سةکةن تذرئسبةکوأ، بةلگئلئ ونةر جذلدئزئ قئرئدئرالئ بولمانوأ، ايتئسکةر اقئن داؤلةتکةرةي کاپ ذلئ سئندئ ادامدار کورئنئپ، ةم قابئلداپ تذرادئ. جانة ولارمةن ارالاسئپ، جاقئن اعا-ئنئدةي بولئپ کةتکةن جايئمئز بار.
- قازئرگئ کذنئ قئتايدان کةلئپ، مةديسينالئق ةمدةؤ ورئندارئن اشئپ جاتقان ارئپتةستةرئثئز تؤرالئ نة ايتاسئز. ولارمةن قارئم-قاتئناستارئثئز قالاي؟
- ءوز ةلئنة کةلئپ، مةديسينامةن شذعئلدانئپ جاتقان ارئپتةستةرئمئزدئث قاتارئ بارشئلئق. بذلاردئث ءبئرازئ قذجات جاعئنان قيئندئقتار کورئپ وتئرعانئ دا جاسئرئن ةمةس. ءبئراق، ولاردئث کوبئ ءوز ماماندئقتارئن ةل يگئلئگئنة جاراتئپ، مةديسينا سالاسئندا، حالئقتئ ةمدةؤ باعئتئندا ناتيجةلئ جذمئستار اتقارؤدا. ءار کئم ءوز شاماسئنشا ةثبةک ةتئپ جاتئر.
ءيا، کةيدة «قئتايدان کةلگةندةردئث ءبارئ دارئگةر بولئپ کةتتئ» دةگةن پئکئرلةر ايتئلئپ قالادئ. ءبئراق مةن ولاي دةمةس ةدئم. سةبةبئ، دارئگةر بولؤ ةکئنئث ءبئرئنئث قولئنان کةلة بةرةتئن جذمئس ةمةس. ول ةث باستئسئ ادام ءومئرئن ارقالايتئن ذلکةن جاؤاپتئ قئزمةت. سوندئقتان بذل سالادا وزئنة سةنگةن، ءبئلئم-بئلئگئ بار مامان عانا جذمئس ئستةيدئ.
مةن وسئ سالادا قئزمةت ةتئپ جاتقان ءوز ارئپتةستةرئمة قولداؤ کورسةتکئم کةلةدئ. ةگةر ولاردئث جذمئسئ ةلدئث کوثئلئنةن شئعئپ، حالئقتئث دةنساؤلئعئن تذزةؤگة اتسالئسئپ جاتسا ولارعا نةگة دةم بةرمةؤئمئز کةرةک؟ ءار دارئگةر ءوز الدئنا کةلگةن ناؤقاستئ ةمدةيدئ. جانة ءبئز ءبئر-بئرئمئزبةن باسةکةلةستئک ورناتپاي، ءوزارا قولداؤ باعئتئندا ةثبةک ةتؤئمئز ءتيئس.
قازئر دة ءبئر-بئرئمئزدة جوق ءدارئ-دارمةکتئ تولئقتئرئپ، ناؤقاستاردئث جاعدايئنا قاراي باسقا ورتالئقتاعئ ارئپتةستةرئمئزگة جئبةرئپ، ءوزارا سةلبةستئک تذرعئدا جذمئس اتقارئپ ءجذرمئز. کةيدة تاجئريبة الماستئرؤ ءذشئن باس قوسئپ، کةثةسةمئز، مةرةکة-مةيرامداردا بةيرةسمي کةزدةسؤلةر ذيئمداستئرامئز، قئسقاسئ ءوزارا قولداؤ کورسةتؤ باعئتئندا تئعئز قارئم-قاتئناستامئز.
- سئزدةرگة کةلگةن ناؤقاستاردئث جاي-کذيئنة قاراپ، قازاقستان حالقئن کوبئنة قانداي اؤرؤ ءتذرئ مازالايدئ دةگةن سذراققا جاؤاپ تابؤعا بولاتئنداي. ةمدةؤدئث قانداي تذرلةرئن ءجيئ قولداناسئزدار؟
- بئزدة ةمدةؤ ءتذرئ ءبئرشاما کةث سونئث ئشئندة سوزئلمالئ اؤرؤلار، قان قئسئمئنان کةيئن ينسؤلت الئپ جاتئپ قالعان ناؤقاستار، قان قئسئمئ تذسپةيتئن ادامدار، قانتتئ ديابةت، اسقازان اؤرؤلارئ، ءوت تولؤ جانة ةکئ ادامنئث ءبئرئ ذيقئ بةزئ اؤرؤلارئ حالئق اراسئندا وتة کوپ. جانة بذنداي ناؤقاستاردئث دةنئن قذدايعا شذکئر ءساتتئ ةمدةپ جاتئرمئز دةپ ذيالماي ايتؤعا بولادئ.
سونئمةن قاتار ئشکئ قذرئلئس، باؤئر، بذيرةککة تاس تولؤ، اسقازان جارالارئ، بؤئن اؤرؤلارئ، سال بولئپ قالعان، بةلئنئث شةرشةؤئ (گرئجا) وسکةن ناؤقاستاردئ، ميداعئ قان تامئرلاردئث جئثئشکةرؤ، سوزئلؤ ارقئلئ کةلگةن نةرأ حاراکتةرلئ اؤرؤلار کوپ ةمدةلةدئ جانة ولارعا جاساعان شيپانئث ءونئمئ دة جاقسئ بولئپ جاتادئ.
وپةراسيا جاسالؤعا ءتيئس اؤرؤ تذرلةرئن ةشبئر پئشاق ءجذزئن تيگئزبةي ينة قويؤ، ءشوپ ءدارئ بةرؤ، ماسساج ارقئلئ ةمدةپ شئعارامئز. سونداي-اق بئزدة قويئلاتئن سيستةمانئ ءوزئمئز قذرامئن بايئتئپ، جاثاشا جاساعان سيستةما دةؤگة بولادئ. ول کوبئنة قانئ قويؤلانئپ، قان قذرامئنداعئ ءتذرلئ ةلةمةنتتةردئث تةپة-تةثدئگئ بذزئلؤ سالدارئنان کةلئپ شئققان جذرةک اؤرؤلارئن داؤالايمئز.
- ءشوپ دارئلةردئ قالاي دايئندايسئزدار؟
- ءشوپ دارئلةردئث دايئن تذرلةرئن ارناؤلئ ساتئپ الامئز دا، ونئ ار ناؤقاستئنئث جاعدايئنا قاراي دوزاسئن تةثشةي وتئرا پايدالانامئز. نةگئزئنةن ءبئز تامئر ذستاؤ ارقئلئ دياگنوز قويامئز.
- وسئ تامئر ذستاؤ تؤرالئ ءسال کةثئرةک ايتا وتئرساثئز، ونئث قانداي ارتئقشئلئقتارئ بار؟ کةيدة تامئر ذستاپ اؤرؤدئ ايئرؤعا سةنبةي جاتاتئندار بولادئ؟
- تامئر ذستاؤ تةرةث عئلئم دةؤگة بولادئ. تامئردئث سوعؤئنئث ءوزئ بئرنةشة تذرگة بولئنةدئ. ماسةلةن، تةز سوعؤ، باياؤ سوعؤ، ةکپئندئ سوعؤ، ارتقا تارتئپ سوعؤ دةيتئن تذرلةرئ بار. جانة تامئردئ ذستاعانداعئ ونئث ورنئن ءدال انئقتاؤ بار. ياعني، تامئردئ ءار تذسئنان ذستاعاندا ولاردئث بةلگئ بةرؤئنة قاراپ ئشکئ قذرئلئس اعزالارئنئث قايسئسئندا قانداي اؤرؤ بارئن، قاي اعازانئث جذمئسئ قانداي دةثگةيدة ةکةنئن بئلؤگة بولادئ.
تامئر ارقئلئ دياگنوز قويؤدئث تاعئ ءبئر ارتئقشئلئعئ کئلةث ناؤقاس کةزةککة تذرئپ ءتذرلئ اناليز تاپسئرئپ جذرمةيدئ، ارناؤلئ اسپاپقا ءتذسئپ، قان تاپسئرئپ اؤرةلةنؤدئث دة قاجةتئ جوق. کوپتةگةن ارباعا تاثئلئپ، تاياق ذستاپ کةلگةن ادامداردئث اؤئرعان جةرئنة، جانسئز دةنة مذشةلةرئنة ينة شانشئپ، ؤکول قويؤ ارقئلئ ولاردئ تةز تذرعئزئپ جئبةرةمئز.
جالپئ ئستةپ جاتقان جذمئستئث رةتئ وسئنداي، اؤرؤ جانداردئث ةمئنة شيپا بولئپ، از دا بولسا ونئمدئ جذمئس ئستةپ جاتقانئمئز بابالارئمئز جولئن سالئپ کةتکةن قازاق دارئگةرلئگئن ذشتاستئرا جذمئس جاساعانئمئزدان دةپ ويلايمئن. ءبئز وسئ سالانئ تةرةث زةرتتةپ، بذگئنگئ مةديسينامةن قاتار تولئقتئرئپ، دامئتؤعا نازار اؤدارساق مةديسينامئز جاقسئ ناتيجةلةرگة جةتةدئ دةپ سةنةمئن.
سوندئقتان قازاقستاندا دا قازاق دارئگةرلئگئ ءذشئن ارناؤلئ زةرتتةؤ ورتالئعئن ذيئمداستئرئپ، جوعارعئ وقؤ ورئندارئندا ماماندار دايئندايتئن ءبولئم، ءتئپتئ کةلةشةکتة قئتايداعئ سةکئلدئ جوعارعئ وقؤ ورنئن اشسا دا ارتئق بولماس ةدئ. بذل جذمئستار الداعئ ؤاقئتتا ءوز جذيةسئن تابادئ دةپ ءذمئت ةتةمئز جانة ءوز باسئم سوعان اتسالئسؤعا دايئنمئن.
- اثگئمةثئز ءذشئن راحمةت!
*قذرمةتتئ وقئرمان ةگةر ارالارئثئزدا ةمدةلؤگة مذقتاج ادامدار بولسا قازاق دارئگةرلئگئن جاثعئرتئپ تالاي ناؤقاستئث جانئنا اراشاشئ بولعان ةمدةؤ ورتالئعئنا مئنا تةلةفوندار ارقئلئ حابارلاسا الاسئزدار.
استانا قالاسئ، وثتذستئک-شئعئس شاعئن اؤدانئ (وث جاق)،
اقسؤ-ايؤلئ کوشةسئ 14
Тел.: +7 (7172) 62 88 18 Моб.: +7 (778) 900 88 58
سذحباتتاسقان مذرات الماسبةک ذلئ، استانا