اعالارئنئث سئنئن كوتةرة الماي تؤلاعان ئنئلةرئن كوردئك - نذربةك ءتذسئپحان

استانا. قازاقپارات - قاشان دا «زامان بئزدئكئ» دةيتئن جاستاردئث سوزئنة دة قذلاق قويؤعا بةيئلمئز.

اعالارئنئث سئنئن كوتةرة الماي تؤلاعان ئنئلةرئن كوردئك - نذربةك ءتذسئپحان

ادةبيةتتئث بذگئنگئ جاي-كذيئن تولئق ءبئلؤ ءذشئن دة ولاردئث پئكئرئ ماثئزدئ سياقتئ كورئنةدئ. سئن، پروزا، كئتاپ وقؤ، پوةزيا تؤرالئ ءسوز ايتاتئن «جاثا ءوسپئرئم، كوك ءورئم» «جةلقازئقتا».

انئعئندا، قازئرگئ قاراپايئم حالئق جازؤشئ مةن جازعئشتاردئ اجئراتا الماي قالدئ. بذگئندة كئم كورئنگةن ولةث جازعئش، كئم كورئنگةن كئتاپ شئعارعئش. ذيقاستئرا بئلسة بولدئ، ءوزئن شايئر سانايتئندارئ دا بار. ال، ءوزئنئث اتا-تةگئ تؤرالئ رومان جازئپ جانة سونئ «كوركةم ادةبيةت» دةپ ذعاتئندار دا كوپ. وسئنداي ساتتة كاسئبي سئنشئلاردئث ازدئعئن بايقايمئز.

سونداي-اق، ءوزارا سئن ماسةلةسئ قازئرگئ قازاق ادةبيةتئندة كةمشئندةؤ ةكةنئ راس. بئرةؤدئث كوثئلئنة قاراؤ - ادةبي سئن ءذشئن ةث قاؤئپتئ ءارئ قاجةتسئز قئلئق. كةزئندة جاقسئ بولسئن، جامان بولسئن، ءوزارا سئن ادةبيةتتئث جةتئلؤئنة ايتارلئقتاي اسةر ةتتئ.

مئسالئ، عابباس توعجانوأتئث 1929 - جئلئ شئققان «ادةبيةت جانة سئن ماسةلةلةرئ» دةگةن ةثبةگئ بار. وقئپ وتئرساثئز، ادةبي سئننئث ولقئلئعئ تؤرالئ ول كئتاپتا دا كوپ ايتئلادئ. ارينة، نةگئزگئ باسئمدئق شئعارمانئث كوركةمدئك قؤاتئنان گورئ اأتوردئث شئققان تةگئن تةكسةرؤ، ذلتشئلدئعئ مةن بايشئلدئعئن انئقتاؤ ماسةلةلةرئنة قاراي بةرئلگةن. زامانئ سولاي تالاپ ةتئپ، بيلئگئ جةلكةسئنةن ءتذيئپ، توقپاعئن سئلتةپ وتئرعان سوث دا سارئنئ اسئرة-قئزئلشئل بولؤئ دا زاثدئ ةدئ.

ءبئراق ادةبي سئننئث ذلگئسئن جاساؤ، ءبئر قالئبئن قالئپتاستئرؤ، ارنايئ سئنشئلاردئث توبئن قذرؤ سئندئ ماسةلةلةردئ كذن تارتئبئنة قويا بئلگةن. ءدال وسئ تالاپ بذگئنگئ كذنگة دة قاجةت. 60-70 - جئلدارئ شئققان تولقئندئ ءبئز بذگئنگئ ادةبيةتتئث كلاسسيكتةرئ رةتئندة وقيمئز. ولاردئث ءبارئ دة كةزئندة ءوزارا سئننئث ناتيجةسئندة ئسئلعان، تانئلعان تذلعالار. سول اقئن-جازؤشئلاردئث اراسئندا ءوز كةزئندة سئن جازباعان، سئنالماعاندارئ كةمدة-كةم. ءتئپتئ، ءبئر-ءبئرئنئث شئعارمالارئن جابئلا وتئرئپ تالقئلاپ، گازةت-جؤرنالداردا قايتا-قايتا سئناؤدئث ارقاسئندا ادةبيةتتئث الةؤةتئن ارتتئردئ.

ادةبي سئن - ةرمةك ةمةس. تانئلؤدئث دا، ات شئعارؤدئث دا قذرالئ بولماؤئ كةرةك. ادةبي سئنشئلئق - ادةبيةتتئ ءسذيؤ. ونئث ئستئعئنا كذيئپ، سؤئعئنا ءتوزؤ وثاي دةپ ايتا المايمئز. ءبئراق قالاي بولعاندا دا ماعئنالئ، ابئرويلئ قئزمةت. كةيدة جاس جازؤشئلارمةن جةكة سويلةسة قالعاندا، كةيبئرةؤلةرئنئث شئعارمانئ تالداؤ، تانؤ دارئنئ، قابئلةتئ كذشتئ ةكةنئن اثعارامئز.

ءبئراق كوبئندة مئنةز جوق. كادئمگئ تاباندئلئق تانئتا المايدئ. بئرگة جذرگةن جولداستارئنئث كةمشئلئگئن كورة تذرا ذندةمةيدئ. دوستئعئمئز بذزئلادئ دةپ ويلايدئ. بذل - ادةبيةتتئ ةكئنشئ ورئنعا ئسئرؤ. ءدال وسئنداي جالتاقتئق پةن كوثئلشةكتئك جايلاپ العان ورتادان ءجونئ ءتذزؤ شئعارما شئقپايدئ. جازئلعان كذندة دة ؤاقئتئ جةتپةي ءولئپ قالؤئ مذمكئن. سول سياقتئ، جالپئ، ادةبي سئن نة ءذشئن جازئلاتئنئن ةسئمئزدةن ءجيئ شئعارئپ الامئز.

ادةبي سئن - ةث بئرئنشئدةن، شئعارمانئث ولقئلئعئن تولتئرؤدئ كوزدةيدئ. داتتاؤدئ ةمةس. ةندةشة، بئرگة جذرگةن جولداستار ءبئر-بئرئنة سئن ايتؤدا قورقاقتاؤدئث ءجونئ جوق. ادةبيةتكة كةلدئم جانة وعان جانئم اشيدئ دةگةن ءاربئر جاس جازؤشئ سئنمةن اينالئسؤئ ءتيئس دةپ بئلةم. ءتئپتئ، «قيسئق سئنعا ءادئل تورةلئك» ايتؤدان دا تارتئنباؤئ كةرةك. سئن ايتقاننئث ءبارئ سئنشئ بوپ كةتپةيدئ. سئنشئنئث ءبارئن دة ءادئل تورةشئ دةؤ دة اعاتتئق. سئنشئنئ، سئننئث ءوزئن سئناؤدئ كوبئنة جازؤشئ قاؤئم جاقسئ اتقارادئ.

بئردة ارتئنان ةرگةن ئنئلةرئنة اعا بؤئن اقئل ايتتئ، سئن جازدئ. ءبئراق كوتةرة الماي تؤلاعان ئنئلةردئ كوردئك. جةر-جةبئرئنة جةتئپ، كورئنگةن ورتادا اعالارئن سئباپ وتئرعاندارئنا دا كؤا بولدئق. بذدان كةيئن ونداي اقئن-جازؤشئلاردئ سئناؤعا الگئ اعالارئ جذرةكسئنئپ قالدئ. شئندئعئندا، تئكسئندئ دةؤگة بولادئ. مذندايدئ كورئپ-ءبئلئپ جذرگةن جاستار ةندئ ءبئر-بئرئنة سئن ايتؤدان ءتئپتئ دة قاشقاقتاي بةرةتئنئ جاسئرئن ةمةس. سئندئ كوتةرة الماعان اقئن نةمةسة جازؤشئ ذزاققا بارمايدئ. سئندئ قابئلداؤ ءبئر بولةك، كوتةرة بئلؤ ءتئپتئ باسقا.

تاعئ بئردة قاتار جذرگةن اقئنداردئث بئرةؤئ جولداسئنا جانئ اشئپ سئن جازدئ. «ادةبيةتتئ داثعازاعا الماستئرئپ الدئث-اؤ» دةپ ةسكةرتئپ ةدئ، سئنالؤشئ بذلقان-تالقان بوپ ءبذلئندئ. ءوزئن شئن ادةبيةتشئ سانايتئنئن جانة «داثعازانئث» ؤاقئتشا ةرمةك، كذن كورئس ءذشئن قاجةتتئ ارةكةت دةپ ءتذسئندئرئپ باقتئ. مذندا دا سئندئ كوتةرة الماعان شايپاؤلئق قئلئق بايقالدئ. ةندةشة، «سئنعا شئداي المايتئنئث بار جازؤشئلئقتا نةث بار» دةگةن سذراق تؤادئ.

ورئس ادةبيةتئ تؤرگةنةأ پةن تولستويدئ ءبئر-بئرئنة «جاؤ» دةپ قاراستئرادئ. جاؤ بولعاندا دا «سانالئ، ةرئكتئ» تذردة ةمةس، «بولمئسئنان جاؤ» ةكةنئن تالداپ كورسةتةدئ. الايدا، وسئ «جاؤلئق» ورئس ادةبيةتئن وسئرگةن ةدئ. جازؤشئلار دا، ذلت تا، ادةبيةت تة ذتئلعان جوق. ولاي بولسا، ادةبيةتتئث يگئلئگئ ءذشئن ءوزارا سئننان جالتارا بةرؤگة بولمايدئ.

شئعارما جازا بئلگةن جازؤشئ سئنالا دا ءبئلؤئ ءتيئس جانة سئن دا جازا الؤئ كةرةك. قالا بةردئ، وزئنة مئندةت ةتئپ جذكتةسة قذبا-قذپ. «رومان جازدئم، اثگئمة تؤدئردئم، ةندئ مةنئ سئناثدار» دةپ قاراپ وتئرا بةرؤ دة كوپ جاعدايدا دذرئس ةمةس. ةلةؤلئ بولعئث كةلسة، وزگةلةردئ دة ةلةي ءبئل! ادةبي تالقئلاؤدان بويئن اؤلاق ذستاؤ، اسئرةسة، جاس اقئن-جازؤشئلارعا كةرئ اسةر ةتةتئنئن ءتذسئنؤ ءلازئم!

«قازاق ادةبيةتئ» گازةتئ

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى