باتئرلاردئث باسئنا جاؤلئق تارتقاندئ قاشان قويامئز؟

استانا. قازاقپارات - اثگئمةمئزگة كئرئسپةس بذرئن مئنا ءبئر-ةكئ مالمةتكة كوز جئبةرئپ الساق.

باتئرلاردئث باسئنا جاؤلئق تارتقاندئ قاشان قويامئز؟

ج. مانكةيةأا 1997 - جئلئ «عئلئم» باسپاسئنان شئققان «مادةني لةكسيكانئث ذلتتئق سيپاتئ» اتتئ ةثبةگئندة؛ «قازاقتئث ةرلةرئ مةن ايةلدةرئنئث كيئمئندة الةؤمةتتئك ايئرماشئلئقتار ايقئن كورئنئپ وتئرعان. قازاق ةركةكتةرئ شاشئن تذگةل العئزئپ تاستاپ، ذيدة دة، تذزدة دة باس كيئم كيگةن. ةر ادامنئث باس كيئمئ ونئ كيگةن ادامنئث دارةجةسئ مةن بةدةلئن تانئتقان». دةگةن انئقتاما بةرةدئ.

ال ق. جولدئباي «بئرنةشة ءدئندئ قابئلداعان ذلت - ذلتتئق تذتاستئعئن جوعالتادئ» (ايقئن. № 194، 18 قازان، 2006 ج.) اتتئ ماقالاسئندا؛

«ورامال تاعؤدئث پايداسئ تؤرالئ س.اسفةندياروأ اتئنداعئ مةملةكةتتئك مةديسينا ؤنيأةرسيتةتئنئث ةمدئك گيگيةنا كافةدراسئنئث مةثگةرؤشئسئ، م.ع.د.، پروفةسسور ق.توعئزبايةأا بئلاي دةيدئ: «ةر ادامدار كوبئنة كوكتةن، ايةلدةر جةردةن قؤات الادئ. سوندئقتان دا بولار، ايةلدئث شاشئ ماگنيت ءتارئزدئ اؤاداعئ كئر-لاس قؤاتتئ جيناعئش كةلةدئ. بذل دا ونئث اسئرةسة باس اؤرؤئنا ذشئراؤئنا اسةر ةتةدئ. وسئ جولدئث اأتورئنئث ءوز تاجئريبةسئندة كةزدةسكةندةي، ورامال تارتقاننان كةيئن «باسئنئث ساقيناسئ»، ت.ب. دةرتئنةن جازئلئپ كةتةتئندةر از ةمةس. بذعان قوسا، اشئق-شاشئق جذرگةن ايةلدةر كوكتةن وزئنة قاجةت ةمةس ارتئق قؤات الادئ، ءسويتئپ وندا ةركةكتةرگة ءتان گيستوستةرون گورمونئ پايدا بولادئ، ناتيجةسئندة اعزانئث گورمونالدئ بذزئلؤئ ةتةك الئپ، جئنئس ورگاندارئنداعئ قاتةرلئ ئسئك، ت.ب. اؤرؤلارعا جول اشادئ» - دةيدئ.

 Құрманбек Жандарбеков.

قذرمانبةك جانداربةكوأ. «قئز جئبةك» وپةراسئندا بةكةجان رولئندة

ةندةشة اثگئمةمئزگة كئرئسةلئك. جالپئ كيئم كيؤدئث ءبئر ذلگئسئ رةتئندةگئ ورامال تارتؤ تةك يسلام ءدئنئنئث جاثالئعئ ةمةس ةكةن. ءدئنتانؤشئلاردئث سوزئنة سذيةنسةك، بذل ءذردئس حريستيان، ةأرةي دئندةرئ مةن كورةي، جاپون سياقتئ كونة مادةنيةت ذلگئلةرئندة دة بار.

يؤدايزم دئنئندة ايةلدةردئث ورامالسئز ءجذرؤئ ولاردئث جالاثاش جذرؤئمةن تةث سانالئپ، ورامال تاقپاعان ايةلدئث جوقشئلئق اكةلةتئنئ، ورامال تاعؤ ايةلدئث ابئرويئ مةن بةدةلئن، الةؤمةتتئك جاعدايئن بئلدئرةتئنئ جونئندة ايتئلعان. ورامال تاعؤدئ تةكتئلئكتئث نئشانئ ساناعان بايئرعئ يزرايلدة زيناقور، جةزوكشة ايةلدةرگة ونئ تارتؤعا تئيئم سالئنعان. كاتوليك شئركةؤئ دة ايةلدةردئث باسئنا ورامال تارتؤئن مئندةتتةيدئ.

 

«جاؤجذرةك مئث بالا» فيلمئنةن

قازاقتئث ارعئ-بةرگئ تاريحئندا ورامالدئث (سالئ، ءشالئ، شئت، ت.ب.) تةك ايةلدةرگة قاتئستئ ةكةنئن بايقاؤعا بولادئ. سالدة تؤرالئ اثگئمة بولةك. ال ءبئزدئث اثگئمة ةرلةردئث ورامال تاعؤئ.

سوثعئ كةزدة ةلئمئزدة تذسئرئلگةن تاريحي كينولاردئث بارلئعئندا دةرلئك باتئر بولسئن، سال-سةرئ بولسئن باسئنا ورامال تارتؤدئ «موداعا» اينالدئرئپ الدئ. بذل ءذردئس تئم ارئدان عاسئر باسئنداعئ العاش ساحنا ونةرئ باستالعان ساتتةن بةرئ جالعاسئپ كةلةدئ. مذنئ سول كةزدةگئ تاريحي كيئمدةردئث جةتئسپةؤئنة بالاساق تا، سؤرةتشئ، ةتنوگراف قاليوللا احمةتجانوأتئث ايتؤئنا قاراعاندا بذل سول كةزدةگئ ةأرةيلةردئث ساياساتئ بولعان ةكةن.

ذلتتئث بولمئسئن كذيرةتؤ ءذشئن باتئرلاردئث، سال-سةرئلةردئث باسئنا ورامال تارتتئرؤ، ةر ازاماتتئ قورلاؤدئث ءبئر ءتذرئ ةكةنئ انئق. 1948 - جئلئ ساحنالانعان «قئز جئبةك» وپةراسئندا بةكةجاننئث رولئن سومداعان قذرمانبةك جانداربةكوأ (سؤرةتتة) باسئنا ورامال تارتئپ العان. بذل ساحنالئق قويلئم بولسئن، ءار ءتذرلئ قيمئلعا ئثعايلئ، قوزعالعان ساتتة ورنئقتئ بولسئن.

 

«كوشپةندئلةر» فيلمئنةن

الايدا بذدان دة ةرتة، قازاقتئث تذثعئش دئبئستئ فيلمئ (1934) سانالاتئن «امانگةلدئ» فيلمئندة دة باسئنا شئت تارتقان ةركةكتةردئ كةزدةستئرةمئز. ودان كةيئن جالعاسا بةرةدئ،

 

«قذلاگةر» فيلمئنةن. اقان سةرئ

اقان سةرئنئث باسئنا دا «جاؤلئق» سالدئق. «سارداردئث» سامايئن شئتپةن بذركةدئك. كوشپةندئلةردئ بةسئكتةن بةلئ شئقپاعان بالالاردئ ءتئزئپ قويئپ ورامال سالدئق باسئنا. كةشةگئ «جاؤجذرةك مئث بالا» ساؤئتسئز-اق سوعئسئپ، دؤلعاسئز دا «ةرلئك» جاساپ ءجذر. ءتئپتئ باس باتئر سارتاي مةن قاسئنداعئ قئزدئ ايئرؤ قيئن! (سؤرةتتة)

ءبئزدئث تاريحئمئزدئ، سالت-ءداستذرئمئزدئ دارئپتةيتئن تؤئندئلار حالئققا جول تارتسا نةگة قؤانباسقا. دةگةنمةن تولئقتاي، وزئمئزدة باردئ جان-جاقتئ جةتكئزة الساق قانداي كةرةمةت بولار ةدئ؟!

ءبئز ساحناداعئ، «بذرالقئ ءسوز كذلمةككة جاقسئ» دةپ، ةلدئ كذلدئرؤ ءذشئن ايةل بولئپ كيئنةتئن ارتئستةردئ اؤئزعا الئپ وتئرعان جوقپئز. ول ايتساث دا تذزةلمةسكة كةتتئ. بار مذمكئندئكتئ پايدالانئپ، باتئرئمئزدئ باتئر، سةرئمئزدئ سةرئلئك دةثگةيگة جةتكئزئپ دارئپتةسةك ةكةن دةيمئن. ايتپةسة، سول كينولاردئث كوركةمدئگئنة، ساياسي ماثئزئنا توقتالايئن دةگةنئم ةمةس. بار ايتپاعئم تاريحي تذلعالارئمئزدئث باسئنان ورامالدارئن شةشةتئن ؤاقئت كةلگةن سةكئلدئ.

شاكةرباي نايمان
«سايگةز» پورتالئ

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى