قازاق كينولارئنداعئ قويئرتپاق ءتئل

استانا. 28 - جةلتوقسان. قازاقپارات - «ومئردة ادامدار وسئلاي سويلةيدئ»، دةگةن ؤاجبةن ءار كةيئپكةر ءوزئنئث بئلگةن تئلئندة شذلدئرلةيتئن فيلمدةر تذسئرئلة باستادئ.

قازاق كينولارئنداعئ قويئرتپاق ءتئل

ايتايئن دةپ وتئرعان ماسةلةمئز ةكئ نارسة. ءبئرئ - ءتئل دة، ال ةكئنشئسئ - قازاقشا فيلمدةر تؤرالئ.

بةلگئلئ عالئم راحمانقذل بةردئبايةأ ءوزئنئث انا ءتئلئن بئلمةيتئن، بئلگئسئ دة كةلمةيتئن، ءوز تاريحئن مةنسئنبةي وزگةنئث تاريحئن قئزئعا وقيتئن، ءبئلئمدئ، جوعارئ لاؤازئمدئ ادامداردئ كوزقاماندار دةپ اتادئ.

ساؤاتتئ، كوزئ اشئق، ءبئراق ءوزئنئث ءتئلئ مةن سالت-داستذرئنةن جذرداي مذنداي جاندار سانالئ تذردة ءوز ذلتئنئث مذددةسئنة قايشئ ارةكةتتةرگة بارا بةرةدئ.

الايدا، تةك ءوز ءتئلئ مةن دئلئنةن ادا ادامداردئ ذلت ءذشئن زياندئ ةلةمةنت دةپ ءبئرجاقتئ كةسئپ ايتؤ تاعئ دذرئس ةمةس.

ال جالپئ «كوزقامان» اتاؤئ ورئس وتارئندا بولعان بذرئنعئ كةثةستئك كةثئستئكتةگئ حالئقتاردئث بارلئعئنا ورتاق قذبئلئس بولئپ سانالعانئ بةلگئلئ.

جانة ونئ بةس-ون جئلدا شةشئلة سالاتئن شارؤا دةسةك، اسئعئستئققا كوپة-كورئنةؤ جول بةرگةن بولامئز. سةبةبئ، وتارلاؤ وزبئرلئعئ ءبئر كذندة، ءبئر جئلدا ورنئعا سالماعانئ ءمالئم. ذلت قئراندارئن قئناداي قئرئپ، ورئسقا اينالؤعا وپ-وثاي دايئن تذرعانداردئ قولداپ-قولپاشتاعان وكتةم ساياسات وكشةسئنئث استئندا قازاقتئث ءتئلئ عانا ةمةس، رؤحئ، نامئسئ جانشئلئپ قالعانئ قانداي قاسئرةت ةدئ.

ويتكةنئ، ءوزئنئث انا تئلئنة مذرنئن ءشذيئرئپ، مةنسئنبةي قارايتئن قازاقتار پايدا بولدئ. ذلت ماسةلةسئنة بايلانئستئ سئثارجاق پئكئرلةردئ العا تارتئپ، ورئس ءتئلدئ قازاق، ورئس ءتئلدئ قئرعئز، ورئس ءتئلدئ تاتار، ت.ت. وسئ سياقتئ قوعامدئ ءبئر-بئرئمةن جاقئنداتؤدئث ورنئنا الشاقتاتاتئن بولئنؤلةر قذلاققا سئثة باستادئ. ءبئر قاراعاندا، مذندا تذرعان ةشتةثة جوق سياقتئ.

ءبئراق بذل ءبئرلئ-جارئم جاعدايمةن شةكتةلمةي، جذرتتئث ساناسئنا قالئپتاسقان تةرمين، اتاؤ رةتئندة قابئلدانا باستاسا اياعئ نة بولارئ بةلگئسئز. قازاق ءتئلئنئث، ءتئپتئ، كةي جةرلةردة جاي مةكةمةلةردئث ةسئگئنةن سئعالاؤعا شاماسئ كةلمةي قالعانئ نةتكةن سذمدئق كةزةث ةدئ.

مذنداي كةلةثسئزدئكپةن كذرةس تاؤةلسئزدئك ورناعاننان كةيئن قئزؤ قولعا الئنا باستادئ. مئسالئ، پرةزيدةنت جولداؤئنداعئ «قازاقستان-2050» ستراتةگياسئندا قازاق تئلئنة ايرئقشا كوثئل ءبولئنؤئ بذل باعئتتاعئ ئسكة كةث سةرپئن بةرؤدة. تاؤةلسئزدئك العاننان بةرمةن قاراي قازاقتئث سانئ 11 ميلليونعا جةتئپ، 65 پايئزدان اسئپتئ.

«ةگةر ءاربئر قازاق انا تئلئندة سويلةؤگة ذمتئلسا، ءتئلئمئز الدةقاشان اتا زاثئمئزداعئ مارتةبةسئنة لايئق ورنئن يةلةنةر ةدئ»، دةدئ ةلباسئ. قازاق ءتئلئ تؤرالئ ايتقاندا، ءئستئ الدئمةن وزئمئزدةن باستاؤئمئز كةرةكتئگئن ةسكةرتئپ، ذلتتئق مذددةگة قئزمةت ةتؤ ءذشئن اركئم وزگةنئ ةمةس، الدئمةن ءوزئن قامشئلاؤئ تيئستئگئن اتاپ ءوتتئ. «قازاق ءتئلئ جاپپاي قولدانئس تئلئنة اينالئپ، شئن مانئندةگئ مةملةكةتتئك ءتئل مارتةبةسئنة كوتةرئلگةندة، ءبئز ةلئمئزدئ قازاق مةملةكةتئ دةپ اتايتئن بولامئز»، دةگةن ءسوز اينالئپ كةلگةندة ةل مةن حالئقتئث تاعدئرئ كةلةشةكتة انا تئلئمةن تئكةلةي بايلانئستا ةكةندئگئن الاقانداعئداي ايقئن كورسةتئپ تذرعان جوق پا؟ ءتئل - ادامنئث جانئ، كةسكئن-كةلبةتئ دةسةك، ياعني قازاقتئث جانئ - قازاق تئلئندة، ورئستئث جان دذنيةسئ - ورئس، ال وزبةكتئث رؤحئ تةك وزبةك تئلئندة ايقئن كورئنئس تاپپاق.

ءتئل تؤرالئ قاعيدانئث تذمارئ ا.بايتذرسئنوأ «ءبئز سياقتئ مادةنيةت جةمئسئنة جاثا اؤزئ تيگةن جذرت، ءوز تئلئندة جوق دةپ مادةني جذرتتاردئث تئلئندةگئ دايار سوزدةردئ العئشتاپ، انا ءتئلئ مةن جات ءتئلدئث سوزدةرئن ارالاستئرا-ارالاستئرا، اقئرئندا انا ءتئلئنئث قايدا كةتكةنئن بئلمةي، ايئرئلئپ قالؤئ مذمكئن» دةپ قاؤئپ ةتسة، ح.دوسمذحامةدوأ: «تئلئنةن ايئرئلعان جذرت - جويئلعان جذرت... انا ءتئلئن بئلمةي تذرئپ، بوتةنشة جاقسئ سويلةسةث، ول - كذيئنئش. انا ءتئلئن جاقسئ ءبئلئپ تذرئپ، بوتةنشة جاقسئ سويلةؤ، بذل - ءسذيئنئش. ءوز ءتئلئن بئلمةي تذرئپ، جات تئلگة ةلئكتةي بةرؤ - زور قاتة» دةگةن ةكةن.

ارينة، مذنداعئ ماقسات وزگة تئلدةن باس تارتؤ، قازاق تئلئنة باسقا تئلدةردئ قارسئ قويؤ ةمةس. الايدا، قازاق ءتئلئنئث مةملةكةتتئك مارتةبةسئن الؤئ مةملةكةتتئ مةملةكةت ةتةتئن باستئ فاكتوردئث ءبئرئ دةپ ساناعانئمئزبةن، رؤحاني قذندئلئقتارداعئ ءتئل ماسةلةسئ كذن تارتئبئندةگئ وتكئر ماسةلةگة اينالئپ وتئر. قازاق ءتئلئنئث شذرايئن تانئتاتئن كوركةم شئعارمالاردئث ءوزئ ورئس ءتئلئن قوسپاسا باسئ اؤئراتئن بولدئ. كةيئپكةرلةر ديالوگتارئ ذزاق-سونار كةيدة ورئسشا ءورئلئپ كةتئپ جاتادئ. قازاقشا اتاؤلاردئ ورئس سوزدةرئمةن دايةكتةپ، ءتذسئندئرؤ ادةتئ ءجيئ بايقالادئ. قازاق ءتئلئ مةن ورئس ءتئلئ تؤئستاس، ءتذبئ ءبئر ءتئل مة ةدئ؟ ورئسشا تذسئنبةيتئن قازاق نة ئستةؤئ كةرةك سوندا؟

ال ةندئ بذگئنگئ اثگئمةنئث نةگئزگئ ارقاؤئ - كينونئث ءتئلئ قانداي دةگةن سذراققا ورالايئق. ءتئلدئ قاشانعا دةيئن ويئنشئققا اينالدئرا بةرؤگة بولادئ؟ ةرلان نذرمذحامبةتوأتئث «اثشئ بالا» فيلمئن كوردئك. ويئ، يدةياسئ تارتئمدئ.

بالالارعا ارنالعان وتاندئق فيلمدةرگة ءزارؤمئز. وسئ رةتتةن العاندا، بذل تؤئندئ بالالار ءذشئن ذلكةن ولجا دةپ ايتؤعا بولادئ. «مةنئث اتئم قوجا» فيلمئنة جةتؤ قايدا، ءبئراق قئزئعئپ ءبئر كورؤگة تذراتئن فيلم. اق اتانعا ءمئنئپ اثشئ بالانئ كاسئپكة باؤليتئن قاريا بةينةسئ تذشئمدئ. ايتسة دة، اجةپتاؤئر كوركةم دذنيةنئ ءتئلدئث الا-قذلالئعئ بذلدئرةدئ.

ءسوزئمئز قذرعاق بولماس ءذشئن مئسال كةلتئرةيئك. اثشئ بالا مةن كئشكةنتاي قئز بالانئث اراسئنداعئ اثگئمةنئث سيقئ مئناداي: «مةنئث مامام مةن پاپام جاز بويئ پوليادا جذمئس ئستةيدئ»، «بينوكلئث جاقسئ عوي»، «قامبار، سةن زووپارككة باردئث با؟»، «اثدار كلةتكادا تذرعانئ قئزئق ةمةس، دالادا عانا قئزئق»، «مةن كذرةسكة جانة درامكرؤجوكقا بارامئن»، «قازئر رةپةتيسيا بولئپ جاتئر».

قامبار - قالا بالاسئ. سوندئقتان ونئث ءوز سوزئنة ارا-تذرا ورئسشا ارالاستئرئپ سويلةؤئ زاثدئ دةپ ءؤاج ايتاتئندار بولؤئ مذمكئن. ارينة، فيلمدةگئ باستئ يدةيا قالالئق جاسوسپئرئمنئث قازاق تئلئنة شورقاقتئعئ تؤرالئ بولسا، مذنداي تاؤةكةلگة بارؤ سونشالئق ورةسكةلدئك تؤعئزا قويماس ةدئ.

الايدا، مذنداعئ وقيعا مذلدة باسقا. سوندئقتان بذل اراداعئ «بينوكل»، «زووپارك»، «پوليا»، ت.ب. سوزدةردئ ةشنارسةمةن بذركةمةلةي المايسئز. ءومئر بويئ قازاقشا ويلاپ جانة وسئ تئلدة سويلةپ داعدئلانعان ادام مذنداي فيلمدةردئ ءبئراز كورة باستاعاننان كةيئن نامئستانئپ ءوشئرئپ تاستايدئ.

ويتكةنئ، ءتئل ساؤاتسئزدئعئ، ءتئل كةمشئلئگئ قازاقشا فيلمدةرگة جيئركةنئش سةزئمئن تؤعئزاتئن ةث باستئ كةلةثسئزدئك. سوثعئ كةزدةرئ ورئسشا ارالاستئرئپ سويلةؤ ةكراندئق تؤئندئلارداعئ قالئپتئ جاعدايعا اينالئپ بارادئ. بذل رةتتة جارتئلاي قازاقشا، جارتئلاي ورئسشا سويلةيتئن «عاشئق جذرةك نةمةسة جذلدئزدئ كوكتةيل» فيلمئن، شئنئن ايتؤ كةرةك، جذرت مةيرامبةك بةسبايةأ، ءمولدئر اؤةلبةكوأا، ايگذل يمانبايةأا سياقتئ ةسترادا ساثلاقتارئنئث ونةرئن كورؤ ءذشئن تاماشالاؤئ مذمكئن.

«ءسئز كئمسئز كا، مئرزانئ؟» تةاتر جانة كينو ساثلاعئ اسانالئ ءاشئموأ ءذشئن تاماشالاعانئمئز سياقتئ، كةيدة فيلمدئ حالئقتئث ءبئر سذيئكتئ اكتةرئنة دةگةن قذرمةتپةن كورةتئنئ وتئرئك ةمةس. «ءبئر قئزئمنان ءبئر قئزئم ءهام سوراقئ» دةمةكشئ، سوثعئ ؤاقئتتا وثئرلةردة، وبلئس ورتالئقتارئندا جةكةمةنشئك كينوستؤديالار پايدا بولا باستادئ.

سولاردئث ءبئرئ - «اق جةلكةن» كينوستؤدياسئ «ستؤدةنتتئك كةز» اتتئ فيلم ءتذسئرئپتئ. كوركةمدئك دةثگةي دةگةن نارسةنئ بئلاي قويعاندا، ءتئلئ مذلدة سئن كوتةرمةيدئ. سول سياقتئ، «قاعاز ذشاق»، «ءبئر تامشئ جاس» فيلمدةرئندة دة: «و، برات، باؤئرئم»، «داأاي، برات»، «ا-نؤ-كا پوسترويمسيا، قئزدار»، «يا سكولكو راز گوأوريؤ، گدة دةنگي. بؤدؤت دةنگي - بؤدةت وپةراسيا»، «پريأةت»، «براتان، نة پروبلةما سونشاما»، «وبيازاتةلنو ماثدايعا جازئلئپ قويدئ ما»، «جاپتئق تةمانئ»، «ةرتةث پرودؤكت الئپ ذلگةرؤ كةرةك»، دةگةن ءتارئزدئ تئزة بةرؤگة ذيات بئلدئر-شاتپاق سوزدةر ءورئپ ءجذر.

كينوسئ جاثادان عانا ءتاي-ءتاي باسقان قازاق ءذشئن مذمكئن مذنداي العاشقئ ساتسئزدئكتةرگة كوز جذما قاراعان دذرئس شئعار. سولاي بولعانمةن مذنداي شذلدئرلةك فيلمدةردئث ءوسئپ كةلة جاتقان وسكةلةث ذرپاققا، جاي قاراپايئم حالئققا قانداي تاربيةلئك ءمانئ بولاتئنئن نازاردان تئس قالدئرؤ تاعئ جارامايدئ.

قازئرگئ جاستار كوپ ءسوزدئ، قئزئق تئركةستةردئ كينودان ذيرةنةدئ. بارلئق نارسة كينودان جذعادئ. دةمةك، كينونئث ءتئلئ وتة تةز جاتتالادئ، ساناعا تةز سئثةدئ. قوعامعا قاتتئ اسةر ةتةدئ. مئسالئ، «جارالئ سةزئم» فيلمئن كوپ ادام تاماشالاپتئ. عالامتوردا بذل تؤرالئ ءبئراز پئكئرلةر ءجذر. سونئث ئشئندة كوز اتتئ كورةرمةن:

«...كوزئ قاراثعئ وقئماعان-توقئماعان جئگئتتةر قالاي بئلدةي ءبئر فيرمانئ باسقارادئ. جاستارعا ولاردئ نةگة ذلگئ ةتئپ كورسةتةدئ؟ رةجيسسةرلةردئ تذسئنة المادئم. تاربيةلئك ءمانئ قايدا؟ كةزئندة ارزانقول گازةتتةر ساتئلعان شئمقالادا ةندئ تاتئمئ جوق فيلمدةر كوبةية باستادئ. قاداعالاؤ كةرةك...» دةپ جازئپتئ. قاداعالاؤ دةمةكشئ، زاثعا قايشئ ارةكةتتةرگة بوي الدئرعان كةز كةلگةن نارسة جابئلادئ، جاؤاپ بةرةدئ، تارتئپكة كةلتئرئلةدئ.

تئلگة شابؤئل، ءتئلدئ قورلاؤ - بذل دا زاثسئزدئق. ةندةشة، قازاقتئث ءتئلئن اياقاستئ ةتكةن ستؤديالار ءوز ونئمدةرئ ءذشئن جاؤاپ بةرؤلةرئ كةرةك. وكئنئشكة قاراي، كينو ماماندارئنئث ءوزئ كةيدة ةكئ ءتذرلئ ويدئ العا تارتادئ. ءبئرئ ارالاس ءتئلدئ فيلمدئ تئلگة قيانات دةپ ةسةپتةسة، ةكئنشئ تارابئ «ءبئز ءومئردئث شئنايئ كورئنئسئن كورسةتكئمئز كةلةدئ» دةگةن قيسئندئ العا تارتادئ. كينونئث تةثدةسسئز پسيحولوگيالئق-يدةولوگيالئق قارؤ ةكةنئن ةجةلدةن دذنيةجذزئ مويئنداپ قويعان. سوعان قاراماستان بئزدة وسئنداي كةلةثسئز جايتتار كةث ةتةك جايئپ وتئر. انا تئلگة قذرمةتتئ ازايتاتئن مذنداي ورةسكةل قاتةلئكتةردئ قازئر جويماساق، ناتيجةسئ وكئنئشكة اكةلئپ سوعادئ.

دذكةندةردةگئ ديسكئلةر بئرتة-بئرتة قولدانئستان قالادئ، ةشكئم ساتئپ المايدئ. قازئر تاثداعان فيلمئثئزدئ عالامتور ارقئلئ تاماشالاي الاسئز. ءتيئمدئ، ذتئمدئ. سةبةبئ، مذندا ؤاقئتئثئزدئ ذرلايتئن جارناما جوق. مئنة، سول ينتةرنةتتئ اشساثئز شةتةلدئث، رةسةيدئث كةز كةلگةن كينوسئن ةمئن-ةركئن كورة بةرةسئز. ورئس تئلئندة. ينتةرنةت تذتئنؤشئلاردئث دةنئ جاستار ةكةنئن ةسكةرسةك، بذل تورعا الدئمةن توپ ةتئپ تذسةتئن دة سولار. ايتايئن دةگةنئمئز، قازاقشا فيلمدةردئث وسئ جاعئنان دا سورئ قايناپ جاتئر. قازاق تئلئندةگئ تؤئندئلاردئ ساعاتتاپ وتئرئپ ئزدةيسئز. تابا قالعان جاعدايدا، كوبئ ورئس تئلئندة. ءومئردئث قاينار كوزئنة اينالعان جاثا ارنادان انا ءتئلئمئزدئث ايدئنئن كةثةيتةتئن جول ئزدةسةك، قانةكي.

قازاقتئ جاتئپئشةر، جالقاؤ، بويكذيةز، ماسكذنةم ةتئپ كورسةتةتئن، توزئعئ جةتكةن مادةنيةت ذيلةرئ مةن قيراعان عيماراتقا، جذپئنئ تذرمئس پةن كيئز ذيدةگئ كذيبةث تئرلئككة تاثعان فيلمدةر قاپتاپ كةتكةن بولاتئن. اياعئنان جاثادان تئك تذرئپ كةلة جاتقان جاس مةملةكةت ءذشئن ونداي سانئ بار دا، ساپاسئ تومةن كارتينالار ساناعا كةرةعار ويلار تؤدئراتئنئ كةيئن قاتتئ سئنالدئ.

ءوزئثدئ ءوزئث وسئنشاما سورلئ، بةيشارا كةيئپتة بةينةلةؤگة نة ماجبذرلةدئ دةگةن سذراق تؤدئ. كةيئن شةتةلدة قازاقستاندئ قورلايتئن «بورات» فيلمئ جارئق كورگةندة، نامئستانئپ ورتةنة جازداعانئمئز تاعئ راس. الايدا، قورلايتئن قوراش سارئن تولئق جويئلئپ بئتتئ دةؤ ةرتة. رةسةيلئك ستيلگة ةلئكتةؤدةمئز. دةتةكتيأ، شئم-شئتئرئق وقيعالئ فيلمدةر تذسئرؤگة تاؤةكةل جاسالؤدا.

ءتذرلئ سةريالدار كوبةية باستادئ. تذرئكتئث، كورةيدئث تةلةحيكايالارئ ذلتتئق ارنادان الاستاتئلدئ. ءتول ارنادان تةك ءتول تؤئندئلارعا ورئن بةرئلؤدة. «قازاقستان» ذلتتئق ارناسئنا راحمةت، كينوگةرلةرمةن ءبئراز جوبالاردئ بئرئگئپ ازئرلةؤدة. قازاق تئلئندة دذنيةگة كةلگةن ءار فيلم، تةلةحيكايا ءذشئن قوسئلئپ ءسذيئنشئ سذراپ جاتامئز.

بار نارسةنئ، جاسالئپ جاتقان جاقسئنئ كورمةؤ تاعئ دذرئس ةمةس. ءبئراق اثگئمة تئلگة تئرةلگةندة، تئرنةكتةي نارسةگة دةيئن ايتئلؤئ كةرةك. قازاق تةلةحيكايالارئنداعئ كةي اكتةرلةردئث سوزدةرئ شئنايئ ةمةس، ولار ءتئلئ جاثادان شئعئپ كةلة جاتقان جاس بالا سياقتئ ازةر قازاقشا سويلةپ تذرادئ. تئلدةرئ بؤئلئپ، ءتذيئلئپ قالادئ. ءسوز بةن ءئس قابئسپاي تذرعان سةريالدان ةرئكسئز باس تارتؤعا ءماجبذرسئث. ال ةندئ مذنداي ءتئلئ مذكئس دذنيةلةر قاشانعا دةيئن جالعاسا بةرةدئ، بذل ءوز الدئنا بولةك ماسةلة. «اعايئندئ» تةلةحيكاياسئن كورةرمةن وتة جئلئ قابئلدادئ. اتتةث، «ومئردة ادامدار وسئلاي سويلةيدئ ةكةن» دةگةن ذستانئمنئث سالدارئنان بذل تؤئندئ تازا قازاقشا بولماي قالدئ. «ةرتةث زأوندايمئن دةدئ»، «سةن وگورودتئث سؤئن وشئرة سال»، «تاك ي سدةلاةم»، «حوروشو، پونياتنو»، «داأاي»، «دةنگي زابرال، تئ، گلاأنئي زانيمايسيا»، «تئ چتو، براتيشكا؟»، مذنداي مئسالدار جةتكئلئكتئ.

ستؤديالاردئث جةكةسئ بار، مةملةكةتتئگئ بار قاي-قايسئسئ بولسئن ويلارئنا كةلگةنئن ءتذسئرئپ، ويلارئنا كةلگةنئن سويلةؤئنة كئم قذقئق بةردئ؟ كينو ةث الدئمةن، تاربية قذرالئ بولئپ سانالادئ. تاربية قذرالئ ةمةس، كوثئل كوتةرئپ، رؤحاني ءلاززات الاتئن عانا نارسة دةپ ايتئپ كورئثئزشئ. ال سول تاربيةنئث ءتئلئ الا-قذلا، بوگدة تئلمةن شذبارلانئپ جاتسا، نة ئستةؤ كةرةك؟

ذلتتئق مذددةگة قايشئ كةلةتئن قاي نارسةمةن دة اياؤسئز كذرةسؤ كةرةك. ادةتتة، كينو تؤرالئ اثگئمة قوزعالعاندا، وتانعا دةگةن پاتريوتيزمدئ وياتاتئن، قازاق بوپ دذنيةگة كةلگةنئثة، ذلتئثا ماقتانئش سةزئمئن ذيالاتاتئن فيلمدةر كوپتةپ تذسئرئلسة دةگةن وي العاشقئ ورئندا تذرادئ. وسئعان تولئق جاؤاپ بةرمةگةنمةن، ءسال جؤئقتايتئن ءبئرلئ-جارئم فيلمدةر بار. سونئث ءبئرئ، كوپكة دةيئن كوپتئث اؤزئنان تذسپةگةن - «جاؤجذرةك مئث بالا» فيلمئ.

بذل كارتينا «قازاقتار كينو تذسئرة المايدئ» دةگةننئث سئثارجاق ايتئلعان پئكئر ةكةنئن ةسكةرتكةندةي. الايدا، قازاق كينوسئ ايتارلئقتاي كةرةمةت بولسا نةگة ولاردئث اراسئندا دجةكي چان، ستيأةن سيگال، سيلأةستر ستاللونة، ارنولد شأارسةنةگگةر، جان-كلود أان دامم، انتونيو باندةراس سياقتئ تانئمال تذلعا جوق دةگةن سذراق تؤادئ. اؤئلدئث قارا سيراق بالاسئنان: «ذلكةيگةندة كئمگة ذقساعئث كةلةدئ؟» دةپ سذراساث:

«وسكةندة شأارسةنةگگةر سياقتئ باتئر بولعئم كةلةدئ»، دةپ قيالعا باتار ةدئ. كينونئث وزگة ونةرگة قاراعاندا مذمكئندئكتةرئ شةكسئز ةكةنئن وسئنداي مئسالدار ايقئن كورسةتئپ بةرةدئ. جالپئحالئقتئق سذيئكتئ بةينةلةرگة اينالعان مذنداي باتئل تذلعالار ءوز اكتةرلةرئمئزدئث اراسئنان ءوسئپ جةتئلةتئن كةز جةتتئ. دةسة دة، كينونئث شئن باعاسئن بةرةتئن قاشاندا - حالئق. «جاؤجذرةك مئث بالاداعئ» ءبئر عانا رولئمةن كورةرمةن سذيئسپةنشئلئگئنة بولةنگةن وندئردةي جاس اكتةرلةر اسئلحان تولةپوأ پةن ايان وتةپبةرگةندئ جذرت كةلةشةكتة سونداي جذلدئزدار شوعئرئنا قوسئلادئ دةپ ذمئتتةنةدئ. ازئرگة ول - الئستاعئ ارمان. ول ءذشئن قازاق كينوسئن قازاقتئث ءوزئ تالاسئپ كورؤگة ذمتئلاتئن كةزگة جةتؤ كةرةك. ازئرگة كينوتةاترلارعا جذرت جاپپاي كئرئپ جاتئر دةپ ايتا المايسئز، زالداردا تةك جاستاردئث عانا باسئ قئلتيادئ.

كةثةس وداعئ سئندئ تذلا بويئ تذنعان قارؤ ذلئ يمپةريانئ وقسئز قذلاتقان نة نارسة؟ يدةولوگيالئق مايدان. اقئل-ويدئث اعئنئن كةثةستئك ؤئس ذزاق قئسئپ ذستاپ تذرا الماي قالدئ. وتاندئق تؤئندئلاردئ تةلةارنالار مةن كينوتةاترلاردا شةتةلدئك دذنيةلةر تئقسئرئپ، بذرئشقا تئقتئ. «بايتال تذگئل، باس قايعئ» زاماندا قازاق فيلمدةرئنئث تاعدئرئن ويلاؤعا ةشكئمنئث شاماسئ كةلگةن جوق. شةتةلدئك كينولار توپان سؤداي قاپتاپ، سانانئ ؤلادئ. ءوتكةن جئلدارعا كوز جذگئرتسةثئز، شةتةلدئث كينوسئ دةسة دةلةبةسئ قوزئپ، كينوتةاترلارعا قاراي اعئلاتئن قاؤئم ةرئكسئز ةسكة تذسةدئ.

امةريكان، ءذندئ، ورئس فيلمدةرئ شةكارانئ بذزئپ-جارئپ، باسا-كوكتةپ ةندئ. مذنئ ايتئپ وتئرعانداعئ ويئمئز، كينو ونةرئ قاي قوعامدا بولسئن يدةولوگياعا قئزمةت ةتةدئ. قازئر قازاق كينوسئ قاي يدةولوگياعا قئزمةت ةتئپ جاتئر دةگةن تذرعئدان كةلةتئن بولساق، قذلدئق سانانئث قذلپئن اشقان «جاؤجذرةك مئث بالا» سياقتئ ازات فيلمدةردئث سانئن كوبةيتؤ كةرةك دةپ سانايمئز. ءبئر عاجابئ، مذنئث ورئس تئلئندةگئسئنة قاراعاندا، قازاق تئلئندةگئ نذسقاسئنا سذرانئس كوپ تذسكةن. ةندةشة، بذل فيلم انا ءتئلئمئزدئث دامؤئنا دا ايتارلئقتاي ذلةس قوسا العان بئردةن-ءبئر كارتينا ةكةنئ داؤسئز.

بذل جاعئنان «ادميرال» فيلمئ ارقئلئ كولچاكتئ ةرجذرةك، ةلئن سذيگةن پاتريوت ةتئپ تانئتقان ورئستاردان، «شتاينةر» فيلمئندة فةلدفةبةل شتاينةردئث ةرلئگئن پاش ةتكةن نةمئستةردةن، «تالي-يحانتالادا» ةكئنشئ دذنيةجذزئلئك سوعئسقا قاتئسقان سولداتتاردئث ةرلئگئن ذلگئ ةتكةن فيندةردةن ذيرةنةتئن نارسة كوپ. وسئ دذنيةلةر وزدةرئنئث انا تئلدةرئندة جارئق كورگةندئكتةن سول حالئقتئث جان دذنيةسئندةگئ بوياؤلار وتة شئنايئلئقپةن بةينةلةنةدئ. سوندئقتان ءتول كينونئ تةك قازاق تئلئندة تذسئرةتئن ؤاقئت الدةقاشان جةتتئ. ورئسشا تذسئرمةسة قازاق كينوسئن ةشكئم كورمةي قويادئ دةگةن سئثارجاق ويدان ارئلؤ كةرةك.

فيلمدة ةكئنشئ، رةسمي ءتئلدئ جذگئرتپة جولدار ارقئلئ تيتردا بةرئپ وتئراتئن الةمدئك تاجئريبةلةر بار ةمةس پة؟ نةگة وسئنداي امالداردئ پايدالانباسقا. بذل تالاپ ورئندالماستاي قيئن دا ةمةس. ول ءذشئن رةجيسسةرلةردئث تولئققاندئ جذمئس ئستةؤئنة مذمكئندئكتةر جةتةرلئك دةپ ةسةپتةيمئز.

تاؤةلسئزدئك شؤاعئ توگئلگةلئ 22 جئلعا اينالئپ بارادئ. قاراساثئز، ءبئر ادامنئث جاستئعئنا بارابار ؤاقئت. ءبئراق سوعان قاراماستان قازاق كينوسئنئث تئلدئك پروبلةماسئ ءالئ كذنگة وتكئر قالپئندا قالئپ وتئر. ءبئز بذگئن وسئ ماسةلةنئث ءبئر قئرئنا عانا توقتالدئق. ارالاس ءتئلدئ فيلمدةردئث ابئروي اپةرمةسئن ايتتئق. قازاق ءتئلئنئث قاناتئن قايئرمايئق دةپ دابئل قاقتئق. بذل ارادا ذلتئ ءبئر ءار كةيئپكةر ءار تئلدة سويلةيتئن فيلمدةردئ، ءتئپتئ، اؤئزعا الئپ تا وتئرعان جوقپئز. مذنئث ءوزئ ونةردئث شارتتئلئعئنا، ونئث ءتول تابيعاتئنا اتئمةن جات نارسة ةكةنئ ءمالئم.

 تاعئ دا قذجاتقا جذگئنئپ وي تذيئندةسةك، «قازاقستان-2050» ستراتةگياسئندا: «قازاق ءتئلئ - ءبئزدئث رؤحاني نةگئزئمئز. ءبئزدئث مئندةتئمئز - ونئ بارلئق سالادا بةلسةندئ پايدالانا وتئرئپ دامئتؤ» دةلئنگةن. وسئ دامئتؤ دةگةنئمئز ءسئرا، ءتئل تازالئعئن ساقتاؤ بولسا كةرةك-تئ. كينو - ونةر. ال ونةردئث ءتئلئ ءمولدئر باستاؤداي تاپ-تازا بولؤئ كةرةك ةمةس پة؟ «ادامدار ومئردة وسئلاي سويلةيدئ ةكةن» دةپ، ادةبيةتتئ، ساحنالئق تؤئندئنئ، كينونئ قارابايئر تذرمئستئث تئلئنة بايلاپ بةرسةك، ول قالاي كوركةم دذنية اتئنا لايئق بولماق؟ قايتا كةرئسئنشة، ونةگة، ورنةك سوندا ةمةس پة؟ ءتئلئمئز باردا - ءتئرئمئز.

قاراشاش توقسانباي،

«ةگةمةن قازاقستان».

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى