قازئر ورالماندار تؤرالئ تةرئس تذسئنئك تاراپ بارادئ - قايرات بوداؤحان

استانا. 31 - تامئز. قازاقپارات - ورالماندار ماسةلةسئ الةؤمةتتئك قورعاؤ مينيسترلئگئنئث قذزئرئنا وتكةسئن، ورالمان مارتةبةسئن بةرؤ تؤرالئ ةرةجة قايتا بةكئتئلدئ.

قازئر ورالماندار تؤرالئ تةرئس تذسئنئك تاراپ بارادئ - قايرات بوداؤحان

ازاتتئق بذل وزگةرئس تؤرالئ ورالماندار بةلسةندئسئمةن سذحباتتاستئ.

2007 - جئلدان بةرئ ئشكئ ئستةر مينيسترلئگئ كوشئ-قون پوليسياسئنئث قذزئرئنا بةرئلگةن ورالماندار ماسةلةسئ بيئل ةثبةك جانة حالئقتئ الةؤمةتتئك قورعاؤ مينيسترلئگئنئث قارماعئنا قايتارئلئپ، كوشئ-قون كوميتةتئ قايتا قذرئلدئ.

بذل وزگةرئستئث ورالماندار ماسةلةسئن شةشؤگة ئقپال ةتؤ ئقتيمالدئعئ تؤرالئ ازاتتئق ورالمانداردئث قذقئعئن قورعاؤشئ «اسار» قوعامدئق بئرلةستئگئنئث جةتةكشئسئ قايرات بوداؤحانمةن سذحباتتاستئ.

ازاتتئق: - تامئزدئث 22- كذنئ ةثبةك جانة حالئقتئ الةؤمةتتئك قورعاؤ ءمينيسترئ «ورالمان مارتةبةسئن بةرؤ تؤرالئ ةرةجةنئ بةكئتؤ تؤرالئ بذيرئققا» قول قويدئ. 2007 جئلدان بةرئ ئشكئ ئستةر مينيسترلئگئنة قاراپ كةلگةن «ورالماندار» ماسةلةسئ بيئل ةثبةك مينينسترلئگئنئث قاراماعئنا وتكةنئ بةلگئلئ. ورالمانداردئث بذدان ذتارئ نة، نةدةن ذتئلماق؟

قايرات بوداؤحان: - بذل جولئ ورالمانداردئث ذتئلعانئنان ذتقانئ كوپ بولاتئن شئعار. سةبةبئ كوشئ-قون جايئ مةن شةتتةگئ قازاقتئث قازاقستانعا كةلؤئ كوپ جاعئنان الةؤمةتتئك ماسةلة رةتئندة قاراستئرئلادئ عوي. قوردالانعان الةؤمةتتئك ماسةلةنئ شةشؤ قذزئرةتئن الةؤمةتتئك قورعاؤ مينيسترلئگئنئث قذزئرئنا بةرگةنئ دذرئس. ال ئشكئ ئستةر مينيسترلئگئنئث شةشةتئن نارسةسئ - تئركةؤگة الؤ، قذجاتتاندئرؤ. ول ونسئز دا زاثمةن رةتتةلةتئن نارسة. بذعان دةيئن سولاي رةتتةلئپ كةلگةن.

ازاتتئق: - جالپئ «ورالمان» مارتةبةسئن العان جانداردئث ناقتئ ستاتيستيكاسئ بار ما؟

قايرات بوداؤقان: - ناقتئ ستاتيستيكا جوق. مئسالئ وتكةن جئلئ 875 مئث دةگةن ةسةپ كةلگةن. ءبئراق ئشكئ ئستةر مينيسترلئگئنةن تذسكةن اقپارات ءبئر بولةك، كوشئ-قون كوميتةتئنةن تذسةتئن اقپارات ءبئر بولةك. سوسئن ستاتيستيكا اگةنتتئگئنةن تذسةتئن اقپارات جانة بولةك. ياعني شةتتةن كةلگةن اعايئنداردئ ةسةپكة الؤ، ولاردئ قاداعالاؤ ءالئ ءبئر جذيةگة كةلگةن جوق. ماسةلةن ت م د ةلدةرئنةن كةلگةن ازاماتتار كوبئنة كوشئ-قون پوليسياسئنا بارمايدئ. ةسةبئن تاؤئپ «ئقتيار حاتتارئن» الئپ نةمةسة ازاماتتئق الئپ كةتة بةرةدئ. سوندئقتان دا كوشئ-قون پوليسياسئ ولاردئث قانشاسئنئث كةلئپ، قانشاسئنئث كةتئپ قالعانئن كوپ بئلة بةرمةيدئ، ناقتئ مالئمةتتةرئ دة جوق.

ازاتتئق: - «ئقتيار حات» دةپ جاتئرسئز عوي. قازئر «ورالمان» مارتةبةسئن الؤدان گورئ «ئقتيار حات» الئپ قازاقستاندا ؤاقئتشا مةكةندةؤدئ دذرئس سانايتئندار كوبةيئپ كةلة جاتقانئ ايتئلئپ ءجذر. مذنئث سةبةبئ نةدة؟

قايرات بوداؤحان: - بذل بذرئننان قالئپتاسقان، «كأوتا» جذيةسئنةن پايدا بولعان ماسةلة. سةبةبئ كوشئپ كةلگةن ازامات كأوتامةن قاتار ازاماتتئققا دا قذجاتتار تاپسئرادئ. سول ةكئ ارالئقتا كأوتاثئزدان ازاماتتئق بذرئن كةپ قويسا، كأوتا بةرئلمةيدئ. سوندئقتان كأوتا الؤ ءذشئن سئرتتان كةلگةن اعايئنداردئث باسئم بولئگئ اؤةلئ ازاماتتئق ةمةس «ئقتيار حات» الؤعا قذجات وتكئزةدئ.

ةكئنشئ ماسةلة، قئتاي مةن رةسةيدةن كوشئپ كةلگةن ازاماتتاردئث زةينةتاقئسئ قازاقستاننئث زةينةتاقئسئنان كوپ. ءبئراق قازاقستاندا رةسةيدةن كةلگةن اعايئننئث ار جاقتا قانداي زةينةتاقئ العانئنا قارامايدئ، مذندا ةث تومةثگئ مولشةردةگئ زةينةتاقئ تاعايئنداي سالادئ. وسئنداي الةؤمةتتئك تةثسئزدئكتئث كةسئرئنةن رةسةيدة كوبئرةك زةينةتاقئ الئپ جذرگةن ادامدار ول زةينةتاقئسئن جوعالتقئسئ كةلمةيدئ. سوندئقتان تةك «ئقتيار حات» عانا الئپ باسقا ةلدئث ازاماتئ بوپ جذرة بةرةدئ.

ازاتتئق: - ال وسئ ايدا ةرةجةسئ قايتا بةكئتئلگةن «ورالمان» مارتةبةسئن بةرؤگة ويئسساق. بذل سونشالئقتئ كذردةلئ ماسةلة مة؟ ول قذجات سئرتتان كةلگةن ةتنيكالئق قازاققا قانداي جةثئلدئك بةرةدئ؟

قايرات بوداؤحان: - ول سونشالئقتئ كذردةلئ ماسةلة ةمةس. ويتكةنئ «ورالمان» مارتةبةسئ ارقئلئ بةرئلئپ جاتقان ةشبئر الةؤمةتتئك كومةك جوق. سوندئقتان كةيبئر مةكةمةلةر ونئ قذجات رةتئندة قابئلدايدئ، كةيبئرةؤلةر قابئلدامايدئ. شةتتةن كوشئپ كةلگةنئن ايعاقتايتئن ءبئر جاپئراق قاعاز عانا.

ازاتتئق: - 2011 جئلئ قابئلدانعان سوثعئ «حالئقتئث كوشئ-قونئ» تؤرالئ زاثئ بويئنشا «ورالماندار» ماسةلةسئن جةرگئلئكتئ جةردةگئ باسقارؤ اكئمدئگئ قارايتئن بولدئ. بذل وزگةرئس «ورالماندار ماسةلةسئنئث» شةشئلؤئنة قانشالئقتئ كومةگئن تيگئزة الادئ؟

قايرات بوداؤحان: - وتكةن جئلدان بةرئ قازاقستاندا جةرگئلئكتئ اكئمدئكتئث رولئن ارتتئرؤ، ونئث مارتةبةسئن جوعارئلاتؤ باعئتئندا جاقسئ قادامدار جاسالئپ جاتئر عوي. جالپئ كوشئپ كةلگةن اعايئنعا مةملةكةتتةن بئردةن ةشتةثة بةرئلمةيدئ. ولاردئث تاعدئرئ - جةرگئلئكتئ اكئمدئكتةردة. وبلئس پةن اؤدان اكئمدةرئنئث قولئندا. ياعني بذل ءبئر جاعئنان ولاردئ قاراپ كورؤ ءذشئن جاقسئ. ءبئراق قيئنشئلئق تذسئ بار. ويتكةنئ قازئر جةرگئلئكتئ اكئمدئكتةر شةتتةن كةلگةن اعايئنداردئ قابئلداؤعا سونشالئقتئ قذلئقتئ ةمةس. سةبةبئ «شةتتةن كةلئپ جاتقان قازاق - كئم؟» دةگةن سذراق توثئرةگئندةگئ ساياسي-الةؤمةتتئك، دةموگرافيالئق تذرعئداعئ باعا بةرئلمةگةندئكتةن، جةرگئلئكتئ جةردةگئ تذسئنئكتةر ءارباسقا. ورالماندار تؤرالئ ساؤاتتئ تذردة تذسئنئك قالئپتاستئرؤ جذمئستارئنئث دذرئس جذرگئزئلمةؤئ جةرگئلئكتئ قازاقتار مةن ةتنيكالئق قازاقتاردئث اراسئنا الةؤمةتتئك جئك تذسئرة باستادئ. «ورالمان -جةمقور»، «ورالمان - جالقاؤ»، «ورالمان - قاشقئن» دةگةن سياقتئ تةرئس تذسئنئك قوعامدا باسقاشا باعئت الئپ بارا جاتئر.

ازاتتئق: - كوشئ-قون جذيةسئن ساياسي تذرعئدان، الةؤمةتتئك تذرعئدان قالئپتاستئرؤدا ولقئلئقتار بار ةكةنئن ايتئپ وتئرسئز. ءبئراق «ورالمان» ماسةلةسئمةن شذعئلداناتئن ذكئمةتتئك ةمةس ذيئمدار دا ءبئرشاما. ياعني سئزدةر نة ئستةپ جاتئرسئزدار؟

قايرات بوداؤحان: - بذل ماسةلة ذنةمئ كوتةرئلةدئ. پاألوداردا وتكةن سوثعئ فورؤمدا دا وسئ ماسةلةنئ قوزعادئق. پرةزيدةنتتئث اتئنا حات تا جازدئق. ءتئپتئ كةرةك بولسا سول كأوتانئ مذلدةم توقتاتئپ تاستاؤ تؤرالئ دا ايتتئق. ويتكةنئ زيانئنان باسقا پايداسئ جوق. جةرگئلئكتئ حالئقتا «ورالماندارعا ءبارئن بةرئپ جاتئر. ءبئز وسئندا تذرامئز. وسئ مةملةكةتكة ةثبةگئمئز سئثگةن. بئزگة نةگة بةرمةيدئ، كةتئپ قاپ، قايتئپ كةلگةن ورالماندارعا بةرة سالدئ» دةگةن كوزقاراس تا بار. سةبةبئ حالئقتئث ءبارئ تاريحشئ ةمةس. ولار تةك بذقارالئق اقپارات قذرالدارئ ارقئلئ بةرئلئپ جاتقان اقپاراتتارعا قارايدئ دا، «ورالماندار تةك الئپ جاتئر» دةگةن تذسئنئكتة قالادئ. ول ءوز كةزةگئندة الةؤمةتتئك ارازدئققا سوقتئرادئ. بذل ءتئپتئ ذرپاقتان ذرپاققا كةتئپ قالؤئ مذمكئن. سوندئقتان وسئ باستان ويلانعانئمئز دذرئس.

ازاتتئق: اثگئمةثئزگة راقمةت!

«ازاتتئق» راديوسئ 

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى