ءدئن تالاسئ
استانا. 10 - ماؤسئم. قازاقپارات - هيند جةرئندة، سؤرات قالاسئندا كوفةحانا بار ةدئ. ءبئر كذنئ سول كوفةحاناعا يراننئث ءبئر عالئمئ كئردئ. بذل عالئم ءتاثئرئنئث تاثئرلئگئن انئق تانئپ بئلةمئن دةپ كوپ اؤرة بولعان ادام ةدئ. وسئ تؤراسئندا كوپ وقئپ، ءوزئ دة كوپ جازعان ةدئ. كوپ وقئپ، كوپ جازئپ، اقئلئ اؤئسئپ، ويئ شاتاسئپ، اقئرئندا قذدايعا ءتئپتئ يلانؤدئ قويعان.
...عالئم كوفةحاناعا كئرئپ، ديأان ذستئنة جاتئپ، ءبئر شئنئ اياق اپيئن سذرادئ. اپيئندئ ءئشئپ سالئپ ةدئ، اپيئن ميئنا ءتيئپ، ويئن قوزعادئ.
سوندا عالئم سئرتتا قالعان قذلئنا داؤئستاپ: «ةي، وثباعان قذل! سةن قالاي ويلايسئث، قذداي بار دةيسئث بة، جوق دةيسئث بة؟» - دةدئ. قذل ايتتئ: «ارينة، قذداي بار دةيمئن». سولاي دةيدئ دة، بةلئنة قئستئرعان اعاشتان جاسالعان ءبئر كئشكةنتاي نارسةنئ سؤئرئپ الئپ: «مئنة، قذداي!» - دةيدئ. «جان بولئپ جاراتئلعاننان بةرئ مةنئ ساقتايتئن وسئ. ءبئزدئث جذرتئمئز تابئناتئن ءبئزدئث جاقتا اؤلية اعاش بار، مئناؤ ناق سونئث بذتاعئنان ئستةلگةن» - دةيدئ.
بذلاردئث سويلةسكةن ءسوزئن كوفةحانادا وتئرعان ادامدار ةستئپ تاثئرقاستئ. سوندا وتئرعان براهما دئنئندةگئ بئرةؤ ءسوزئن ةستئپ شئداپ تذرا المادئ: «ةي، جارئم اقئل بةيشارا! قذدايدئ ادام بةلئنة قئستئرئپ جذرة مة؟ قذداي كئسئنئث بةلئنة قئستئرؤعا سيادئ دةپ ويلاؤعا مذمكئن بة؟ قذداي براهما ةمةس پة؟ ول بارشا عالامدئ جاراتقان، بارشا عالامنان ذلئ، وزگةرئلئپ، تالايئ اؤدارئلئپ، ءذستئ اسقا ءتذسئپ جاتسا دا، بذل ابئزداردئث قالپئ عانعئ دارياسئنئث بويئندا عيباداتحانالار سالئنعان. قذداي سول! براهمالئق ابئزدار قذلشئلئق ةتئپ جالبئراناتئن قذداي دا سول. حاق قذدايدئ تانئعان ءهام انئق بئلةتئن جالعئز-اق وسئ ابئزدار، دذنياداعئ ئستةردئث قالپئ وزگةرئلگةن جوق. ولاردئ ساقتاپ پانا بولؤشئ جالعئز قذداي، حاق قذداي براهما».
وسئنئ ايتقاندا وتئرعان جذرت دةن قويئپ يلاناتئنداي-اق براحمالئق مذنئ ايتئپ ةدئ، سوندا وتئرعان الئپساتار ياهؤدي وعان قارسئ سويلةپ تذرا كةلدئ: «جوق، سةن ولاي دةمة. حاق قذدايدئ تانيتئن جذرت براهماندار ةمةس. شئن قذداي ئبراهيم، ئسحاق، ياعقؤب پايعامبارلار تانئعان قذداي. ول قذداي پانا بولادئ جالعئز-اق ءوزئنئث جذرتئنا. دذنيا جاراتئلعاننان بةرئ قذدايدئث قالاعان، سذيگةن جذرتئ دا جذرت. قازئردة ءبئزدئ دذنيا جذزئنة ئدئراتئپ توزدئرئپ جئبةرگةنئ. سذيگةن جذرتئنا انشةيئن بةينةت بةرئپ سئناماق ءذشئن. بئزگة بةرگةن قذدايدئث ؤاعداسئ بار: «قاديسكة قايتادان جيناپ، قاديس عيباداتحناسئن قايتا ورناتئپ، باسقا جذرتتئث ذستئنةن حذكئمئثدئ جذرگئزئپ قويامئن،» - دةگةن. وسئلاي دةپ ياهؤدي جئلاپ جئبةردئ.
ول تاعئ دا سويلةمةكشئ ةدئ، ونئث ءسوزئن سوندا وتئرعان يتالياندئق بئرةؤ بولئپ، ياهؤديگة ايتادئ: «دذرئس ةمةس مذنئث؟ سةنئث ايتؤئثشا قذدايعا عادئلدئك جوق بولارعا كةرةك؟! ءبئر جذرتتان ءبئر جذرتتئ ارتئق كورؤ قذدايدئث عادئلدئگئنة لايئق ةمةس. باستاپقئ كةزدة ئسئراعئل جذرتئن قذداي سذيسة دة، ونان بةرئ مئث سةگئز ءجذز جئل بولدئ، سةندةرگة ءتاثئرئنئث قاهارئ ءجذرئپ، وتانسئز ءار جةرگة توزئپ كةتكةندةرئثة، سةندةردئث وسئ كذندة ءدئندةرئث جويئلئپ، قاؤئمدارئث كوبةيئپ وسپةك تذگئل، كذننةن كذنگة ازايئپ، ءوشئپ بارا جاتئر. قذدايدا ارتئق يا كةم كورؤشئلئك جوق، ءبئراق ساؤاپ تاباتئن جول جالعئز-اق ءبئزدئث ريمسكئ-كاتوليك دئنئندة، ونان باسقا ساؤاپ تابؤ جوق».
سوندا وتئرعان پروتئستانت توبئ سذرلانئپ يتاليالئققا ايتتئ: «قالايشا ءسئز جالعئز جول وزدةرئثئزدة دةيسئزدةر؟ جادئثئزدا بولسئن، ساؤاپ تاباتئندار عايسانئث دذرئس «ئنجئلمةن» عامال عئلعاندار». سول جةردة سؤراتتا قئزمةت ةتةتئن ءبئر تذرئك وتئرادئ. شئلئمئن تارتئپ ماثئزبةن ةكئ نارسةنئ ايتادئ: «ناعئز حاق ءدئن بئزدئكئ دةپ بةكةر ايتاسئزدار، التئ ءجذز جئل بولدئ «ءئنجئل» قالئپ، «قذران» كةلگةنئنة. ساؤاپ ةث اقئرعئ پايعامبار مذحاممةدتئث جولئندا. وزدةرئثئز ايتئپ وتئرسئزدار عوي، ياهؤدي ءدئنئ ناشار دةپ، ناشارلئعئنئث ئسپاتئ جايئلماي، قاؤئمئ ازايئپ قذرئپ بارا جاتقانئ دةپ. ءئسلام ءدئنئنئث ارتئقتئعئ ةمةس پة؟! ةؤروپا، ازيا، قئتايدا دا جايلئپ بارا جاتئر، ونئ وزدةرئثئز كورئپ وتئرعان جوقسئزدار ما؟ ساؤاپ تابادئ جالعئز-اق اقئرعئ پايعامبار مذحاممةدكة يلانعان ادام. وندا دا ءسذننئ ءمازهابئنداعئلارئ، شيعئپ مازهابئرلةر كافئر».
تذرئكتئث سوزئنة قارسئ يراندئق بئرةؤ سويلةيئن دةپ ةدئ، سوندا وتئرعان ءار ءتذرلئ دئندةگئ ادامدار كةرئسكة كئرئپ، شؤلاپ-دؤلاپ كةتتئ. ولاردئث ئشئندة ءهار ءدئننئث ءتذرلئ مازهابئنةن ادامدار بار ةدئ، دئنسئزدةردئث كذنگة تابئناتئن، وتقا تابئناتئن، بذتقا تابئناتئن قاؤئمدارئنان جوق ةمةس ةدئ. ءبارئ دة قذداي كئم ةكةندئگئنة، ءهام وعان قئلعان قذلشئلئقتئث دذرئس بولماقشئ ةكةندئگئنة تالاستئ.
قئسقاسئ ءهار قايسئسئ حاق قذدايدئ بئلةتئن ءهام وعان دذرئس قذلشئلئق قئلاتئن ءبئز دةپ تالاستئ. قئسقاسئ ءهار كئم ءوز ءدئنئن قؤاتتاپ، اؤئزدارئ كوپئرئپ، شؤلاپ-دؤلاپ تالاسئپ جاتتئ. جالعئز-اق كانفؤسي ءمازهابئنداعئ ءبئر قئتاي تالاسقا كئرئسپةي تئنئش وتئردئ. وزگةلةردئث سوزئنة قذلاعئن سالئپ ذندةمةي شايئن ءئشئپ، جاي وتئر ةدئ، تذرئكتئث سوعان كوزئ ءتذسئپ ايتتئ: «قئتاي افةندئم، وزگة بولماسا دا سةنئث مةنئ قوستايتئن ورنئث بار ةمةس پة؟ مةن بئلةمئن، ءسئزدئث قئتاي جةرئندة وسئ كذندة ءار ءتذرلئ ءدئن بارئپ جايئلئپ جاتئر. بارئنةن دة ءبئزدئث مذحاممةد ءدئنئن ارتئق كورةدئ ءهام ءبئزدئث دئنگة كئرؤگة ءسئزدئث جذرت بةك ئقئلاستئ دةپ، كةلگةن ساؤداگةرلةردئث تالايئنئث ماعان ايتقانئ بار. مةنئث ءسوزئمدئ قؤاتتاپ، سةنئث قوستايتئن رةتئث بار. اؤةلئ اللا، ةكئنشئ حاق پايعامبار تؤراسئندا نة ويلايسئث؟ ايتسايشئ».
قئتاي اسئقپاي كوزئن جذمئثقئراپ ويلاندئ، سونان سوث كوزئن اشتئ، كةث جةثئنةن قولئن شئعارئپ كوكئرةگئنة قويدئ دا، جاي سالماقپةن ءسوزدئ بئلاي باستادئ.
- مئرزالار، مةنئث بايقاؤئمشا، ادامدار ءدئن تؤراسئندا ءبئر ئنتئماققا كةلتئرمةيتئن جالعئز-اق نامئس. مذنئ مةن سئزدةرگة مئسال كةلتئرئپ عيبراتپةن باياندايئن. مةن قئتايدان «سؤراتقا» اعئلشئننئث دذنيةنئ اينالعان پاروحودئنا ءمئنئپ شئقتئم. جولدا سؤ الؤ ءذشئن سؤماتئرا ارالئندا پاروحود كئدئردئ. ...ءبئز وتئرعاندا قاسئمئزعا ءبئر سوقئر ادام كةلدئ. سذراپ بئلسةك، كذنگة كوپ قاراعاننان سوقئر بولعان ةكةن. كذنگة كوپ قاراعانئ، كذن ءوزئ نة نارسة دةپ، كذننئث زاتئن بئلمةك نيةتپةن ةكةن. بئلمةك ماقسذتئ كذننئث جارئعئن قولعا ءتذسئرئپ الئپ، نذرئنئث بئرةر ساؤلةسئن شئنئعا سالئپ، تئعئنداپ قاماپ قويماق ةكةن. وسئنئ ئستةيمئن دةپ ءتذرلئ عئلئمدئ دا، ءبئلئمدئ دة ايانئپ قالماي، بارئنة دة بار كذشئن جذمساعان ةكةن. كذنگة كوپ قاراسا دا، كوپ اؤرةلةنسة دة ةشنارسة ونبةپتئ. بذل ئسئنةن تاپقانئ سول، كذنگة قاراي-قاراي كوزئ اؤئرئپ، سوقئر بولئپتئ. سوندا ويئن بئلاي دةپ تياناقتاپ توقتاعان.
- كذننئث نذرئ سذيئق زات ةمةس، قوتارؤعا كونةر ةدئ. ءيا جةلدةن شايقالئپ تولقئر ةدئ. كذننئث نذرئ وت تا ةمةس، وت بولسا، سؤ ئشئندة سونةر ةدئ. كذننئث نذرئ قاتتئ دا زات ةمةس، قاتتئ بولسا، ونئمةن وزگة نارسةنئ قوزعاؤعا دا بولار ةدئ. كذننئث نذرئ رؤح تا ةمةس، رؤح بولسا، كورئنبةس ةدئ. كذن نذرئ - جارئعئ سذيئق زات بولماسا، قاتتئ زات بولماسا، وت بولماسا، رؤح بولماسا، كذن جارئعئ دةگةن ةشنارسة دة ةمةس، ءتئپتئ جوق نارسة، - دةيدئ.
ويئ وسئعان جةتكةندة كوپ قاراعاننان كوزئ دة كةتكةن، كوپ ويلاعاننان اقئلئ دا اؤئسقان. كوزدةن ايئرئلعان سوث، كذن جوق دةگةنئم راس ةكةن دةپ ناندئ دا قويدئ. سوقئرمةن بئرگة قذلئ دا كةلئپ ةدئ. قوجاسئن اعاشتئث تذبئنة وتئرعئزئپ، جةردةن حاقوس اعاشئنئث جاثعاعئن الئپ، بئلتة شام ئستةي باستادئ. حاقوستئث شؤداسئنان بئلتة ئستةپ، جاثاعئنئث قابئعئن ساؤئت ةتئپ، دانئنةن سئعئپ مايئن شئعارئپ وتئردئ. ءبئر مةزگئلدة قوجاسئ كذرسئندئ دة قذلئنا ايتتئ:
- كذن جوق دةگةنئم راس ةمةس پة؟! «كذن، كذن» دةپ ايتئلار كذن دةگةن نة نارسة ول ءوزئ؟ قذل ايتتئ:
- قايدان بئلةيئن كذن نة نارسة ةكةنئن. كذنمةن جذمئسئم دا جوق. مئنة، مةن بئلتة شام ئستةپ الدئم، مةنئث بئلةتئنئم وسئ جارئق. بذل جارئقپةن ساعان دا قئزمةت قئلامئن. ذيدةگئ نارسةلةردئ تاؤئپ الامئن. قول شامئن قولئنا كوتةرئپ: «مةنئث كذنئم مئناؤ،» - دةدئ. سول جةردة بالداقپةن جذرةتئن ءبئر اقساق وتئر ةدئ. بذل سوزدةردئ ةسئتئپ، كذلئمسئرةدئ دة، سوقئرعا ايتتئ: «كذندئ بئلمةگةنئث ئشتةن تؤعان سوقئرسئز عوي، مةن ساعان كذن نة نارسة ةكةنئن ايتئپ بةرةيئن. كذن وتتان جاسالعان دومالاق، بذل دومالاق كذندة تةثئزدةن شئعادئ دا، كذندة بارئپ كئشكةنة ءبئزدئث ارالدئث تاؤئنئث اراسئنا بارئپ قونادئ. مذنئ ءبئز كذندة كورةمئز. كوزئث ساؤ بولسا، سةن دة كورةر ةدئث». مئنا ءسوزدئ ةستئپ، سوندا وتئرعان ءبئر بالئقشئ اقساققا ايتتئ: «بذلاي دةپ وتئرعانئث ارالئثنان شئعئپ، الئسئراق جذرمةگةنئث عوي. كذن ءبئزدئث ارالدئث تاؤئنا قونبايتذعئنئن اقساق بولماساث، تةثئزبةن ءجذرئپ كورةر ةدئث. كذننئث قايدان شئعئپ، قايدان باتاتذعئنئن مةن ايتئپ بةرةيئن. كذن تةثئزدةن شئعادئ، تةثئزگة باتادئ. مةنئث مذنئم ءشذباسئز دذرئس. كذن سايئن كذندئ مةن سؤدا ءجذزئپ، كوزئمنةن شئعارئپ، كوزئمنةن باتئرامئن.»
ذندئلئك بئرةؤ ةستئپ ايتتئ: «ةستئ ادام ةسئ جوقتئث ءسوزئن سويلةگةنئنة قايرانمئن. مذنئث ايتؤئنشا كذن وتتان جاسالعان بولا تذرئپ، سؤعا باتادئ ةكةن دة، سونبةيدئ ةكةن. كذن ديؤا دةگةن قذداي. ارباسئنا ءمئنئپ، كوكتةگئ اسپئراؤا دةگةن التئن تاؤدئ اينالادئ دا جذرةدئ. راعؤ ءهام كيتؤ دةگةن ةكئ جئلان كذندئ كةيدة جذتئپ جئبةرةدئ. سوندا قاراثعئ بولادئ. ءبئراق ءبئزدئث ابئزدارئمئز (يمامدارئمئز) ازان ايتئپ، دذعا قئلئپ، قذتئلؤئنا تئلةكتةس بولادئ. سولاردئث دذعاسئمةن جارئق بولادئ دةپ، سئزدةر سئقئلدئ ءوز ارالئنان باسقا جةرگة شئقپاعان، كورگةن-بئلگةنئ از، قاراثعئ جاهئل ادامدار ايتادئ» دةگةندة ونئث ءسوزئن بولئپ كةمة يةسئ مئسئرلئق بئرةؤ سويلةدئ:
- بذ دا دذرئس ةمةس، كذن قذداي ةمةس، ءهام جالعئز عانا ءذندئنئث التئن تاؤئن اينالئپ تذرمايدئ. مةن سؤدا كوپ ءجذرئم، قاراتةثئزدة ءجذردئم، عارابستان جاعاسئندا ءجذردئم. ماداعاسقاردا دا، فيليپپابدا دا بولدئم. كذننئث جارئعئ جالعئز ءذندئستانعا ةمةس، جةردئث بارئنة تذسةدئ. كذن جاپونيانئث ارعئ جاعئنان شئعادئ. «جاپون» دةگةن ءسوزدئث ءوزئ كذنتؤئس دةگةن ءسوز. سونان شئعئپ اعئلشئن ارالدارئنئث ار جاعئنا بارئپ باتادئ. مةن مذنئ ءوز كوزئممةن تالاي كوردئم، اتامنان دا ةستئدئم. اتام تةثئزدئث ةث شةتئنة دةيئن بارعان ادام. سوندئقتان مةن كذننئث جايئن جاقسئ بئلةمئن. ونئث ءسوزئن ءبئز مئنگةن كةمةدةگئ اعئلشئن ماتروس (كةمة قئزمةتكةرئ) ءبولئپ ايتتئ:
- كذننئث قالاي جذرةتئن جايئن ءبئزدئث اعئلشئنداردان ارتئق ةشكئم بئلمةيدئ. ءبئز، اعئلشئن ادامدارئ بئلةمئز، كذن ةش ؤاقئتتا تؤمايدئ دا، ةش جةردة باتئپ جاتپايدئ دا. كذن توقتاماي جةردئ اينالادئ دا جذرةدئ. ءبئز وسئ جولئ دا جةردئ اينالئپ كةلئپ وتئرمئز. كذننئث ةش جةردة قونئپ جاتقانئن كورگةمئز جوق. جةردئث قاي جاعئندا دا بولسا، كذن وسئنداي تاثةرتةث كورئنةدئ، كةشكة تامان تاساعا تذسةدئ. كذننئث جةردئ قالاي اينالئپ جذرةتئن جايئن بايانداپ تذسئرمةك ءذشئن تاياقپةن قذمنئث بةتئن سئزئپ شيمايلاپ قاراپ ةدئ، تذسئندئرة المادئ. سونان سوث جانئندا وتئرعان كةمةنئث دؤمانشئسئنا قاراپ، مئناؤ مةنةن گورئ وقئمئستئ ةدئ، بذل دذرئستاپ تذسئندئرةر، - دةدئ. دؤمانشئ ةستئ ادام ةكةن.
- بارشاثئزدار ءبئر-ءبئرئثدئ اداستئرماقسئثدار! ءهام وزدةرئث دة الدانؤداسئثدار! كذن جةردةن اينالمايدئ، جةر كذننةن اينالادئ. جةر ذرشئقتاي ءذيئرئلئپ اينالعاندا، جةر ءذستئنئث بئرئنةن سوث ءبئرئ كذن جاققا قارايدئ. جيئرما ءتورت ساعات ئشئندة جةردئث كذنگة قارامايتئن جاعئ جوق. جاپونيادا، فيليفيا دا، بذل ءبئز وتئرعان سوماتئرا دا، كذللئ افريكا دا، ةأروپا دا، ازيادا سوتكةسئنة كذنگة ءبئر-ءبئر قاراپ وتةدئ.
كذن جارئعئ تذسةتئن ءبئر عانا تاؤ ةمةس، ءبئر عانا ارال ةمةس، ءبئر عانا تةثئز ةمةس، كوپ پلانةتالارعا تذسةتئن كذننئث جارئعئ. كذن جالعئز ماعان عانا جارئق بولادئ دةپ، ءيا جالعئز مةنئث وتانئما عانا جارئق بولادئ دةپ، كوزتارلئق ةتئپ، اياقتارئث استئنا قاراماي، جوعارئ كذنگة قاراساثدار وسئ ايتقاننئث بارئنة دة ءارقايسئسئث وپ-وثاي-اق تذسئنةر ةدئثدةر.
كوپ جذرگةن، كوپ قاراپ، كوپ كورگةن دؤمانشئدان ةستئگةن ءسوزئم وسئ ةدئ دةپ قئتاي ءسوزئن بئلاي اياقتادئ: «سولاي، مئرزالار! كذن تؤراسئندا قانداي اداسؤ-الدانؤ بولسا، قذداي تؤراسئندا دا سونداي اداسؤ-الدانؤ بار. ءدئن تؤراسئندا اداسؤ ءتذبئ نامئستان، وزئمشئلدئكتةن. ءار ادام قذداي وزئمدئكئ، ءيا وتانئمدئكئ، ءيا دئندةسئمدئكئ بولسا ةكةن دةيدئ. كذللئ دذنيةگة سئيمايتئن ذلئق ءتاثئرئن ءار جذرت ءوزئنئث عيباداتحاناسئنا قاماعئسئ كةلةدئ. ادامدار ءذشئن قذدايدئث ءوزئ جاساعان عيباداتحاناسئ - جيهان. وعان ادام سالعان عيباداتحانالار قانداي بولعانمةن جةتةر مة؟ عيباداتحانالاردئث ذلگئسئن ادامدار قذداي جاساعان دذنيةدةن الماي قايدان الدئ؟ عيباداتحانالارعا قاراساق كذمبةزدةرئ بار، شامدارئ بار، سؤ ساؤئتتارئ بار، سؤرةتتةرئ بار، جازئلعان ماداقتارئ بار، شاريعات كئتاپتارئ بار، شالاتئن قذرباندارئ بار، قذربان شالاتئن ورئندارئ بار. ءبئراق كوكتةي سالئنعان كذنبةز بار ما؟ كذندةي، ايداي، جذلدئزداي شام بار ما؟ تةثئزدةي سؤ ساؤئتئ بار ما؟ جانئ بار، ءبئر-بئرئنة قاراسقئش ادامعا جةتةرلئك سؤرةت بار ما؟ ءتاثئرئنئث ئزگئلئگئن سيپاتتايتئن قذداي ءوزئ دذنيةگة شاشقان نئعمةتئنة جةتةتئن ماداق ءسوزئ بار ما؟ ادام جذرةگئنة جازئپ قويعان قذدايدئث ءوز كئتابئنداي شاريعات كئتابئ بار ما؟ جاقئن ءذشئن جانئن پيدا ةتةتئن ةرلئككة جةتةتئن قذرباندئق بار ما؟ قذرباندئق قابئل بولؤئنا ئزگئ ادامنئث شئن ئقئلاسئ كوثئلئنةن ارتئق ورئن بار ما؟»
نةعذرلئم قذدايدئ جوعارئ دةپ، بيئك دةپ، ذلئق دةپ ذقسا، سوعذرلئم جاقسئراق تانئماقشئ. جاقسئراق تانئعان سايئن قذدايعا جاقئنئراق بولماقشئ. جاقئن بولؤدئث ماعئناسئ: راقمةتئن كورئپ، راقئمدئ بولماق. بئرةؤدئث كوزئ سوقئر، بئرةؤدئث كوثئلئ سوقئر. كوزئ سوقئر جارئقتئ كورمةي، جارئق جوق دةر، ياكي كذنگة كوزئ جةتپةي، كورئپ وتئرعان شامئن كذن دةپ بئلةر. كوثئلئ سوقئر حاقتئقتئ ايئرئپ، قذدايدئ تانئماي، قذداي جوق دةر، ياكي قولئنا ذستاپ، كوزئمةن كورئپ وتئرعان اعاشئن قذداي دةپ بئلةر. قاي سوقئرلئق تا بولسا كةمشئلئك. ءبئراق، سوقئرلئعئنئث بةينةتئن اركئم ءوزئ كورةدئ. كوزئث سوقئر دةپ قورلاؤ ءجون بولا ما؟ كوثئلئث سوقئر دةپ قورلاؤ دا ءجون ةمةس».
كانفؤسي جولئنداعئ قئتاي وسئلاي دةدئ. ءدئن ارتئقشئلئعئنا تالاسئپ، كوفةحانانئ باسئنا كوشئرئپ، دؤلاپ-شؤلاپ وتئرعان جذرت تالاستارئن تاستاپ، جئم-جئرت بولدئ. بذل ءسوز ادام بالاسئنا اعايئنشئلئق كوزبةن قاراعان رؤستئث ذلئع فيلوسوفئ تولستوي سوزئنةن الئندئ. ول بةرناردةن دةسان پيةر دةگةننئث سوزئنةن العان ةكةن. باسقالار دا تولستوي كوزئمةن قاراسا، وسئ كذنگئ بالقاندا سؤداي اعئپ، توگئلئپ جاتقان قانعا ورئن بولماس ةدئ.
اأتور: ءاليحان بوكةيحانوأ