جذدئرئقتاسؤدئث (بوكس) جالپئعا پايداسئ بار دةپ ويلايسئزدار ما؟
استانا. 25 - مامئر. قازاقپارات - ادامزات بالاسئ ةستئسئ بار، ةسةرئ بار ساؤئقشئل كةلةدئ. بذل ارينة ءناپسئ قالاؤئ. ءناپسئسئن تئزگئندةگةندةر اؤزئثدئ اشئپ تاث قالدئراتئن، اقئرةتكة پايداسئ جوق، ساؤئق تذرلةرئنةن بويئن اؤلاق ذستاعان. قازئرگئ كةزدة بةلئ بةسئكتةن شئقپاعان بالانئث ءوزئ جاقسئ بئلةتئن «بوكس» دةگةن سپورت ءتذرئ سونداي ساؤئق-سايراننئث ءبئر كورئنئسئ.
بوكس - العاش ةجةلگئ گرةك جةرئندة ادامداردئث كوثئلئن كوتةرؤ ءذشئن، قئزئق كورؤ ءذشئن ذيئمداستئرئلاتئن ويئن ءتذرئ بولعان. ال قازئر قايناعان بيزنةستئث، قارايعان اقشا تابؤدئث جولئ.
بوكس - سپورت ةمةس
ءدال قازئرگئ كةزدة بوكس ونةرئن تاماشالامايتئن ادام ازدئث اينالاسئ. ؤاقئتئ بولئپ تذرسا كوبئسئ ةرئنبةي تاماشالاپ، قول سوعئپ قولداؤ بئلدئرةدئ. قازاق ةلئندة بوكس ونةرئنئث قارقئندئ دامئپ جاتقانئ وكئنئشتئ-اق. وكئنئشتئ دةيمئن-اؤ. نةگة؟ سةبةبئن ايتايئن.
وزدةرئثئز ويلاپ قاراثئزدارشئ، بوكستئث جالپئ جذرتقا قانداي پايداسئ بار؟ ةلدئث داثقئن شئعارادئ دةرسئز. ةل ابئرويئن ونان دا وزگة سپورت تذرلةرئمةن شئعارؤعا بولادئ عوي. دةنساؤلئق كةپئلئ دةپ وتئرعاندار بار شئعار. قذم قذيئلعان قاپتئ جذدئرئقتاپ دةنساؤلئعئثئزدئ جاقسارتا المايسئز. دةنةثئز شئنئعار، ءبئراق ميئثئز شئنئقپايدئ، قايتا شارشايدئ. ودان باسقاسئ ويعا كةلمةي تذر.
ةندئ بوكستئث زيانئ مةن زاردابئنا كةلةيئك. ةث الدئمةن ادامنئث باسئنا زاقئم كةلتئرةدئ. ادامنئث ةث اياؤلئ جةرلةرئنئث ءبئرئ ول - باس. سول باستاعئ مي شايقالاتئن بولسا، دةنةثئز باسقارؤسئز قالادئ. ودان قالا بةردئ ءتئستئث جاؤئ. بذل ءتئس سئنؤ دةگةن بوكستئث العاشقئ جئلدارئندا ورئن العان. ال قازئر تئسكة كيةتئن ارنايئ پروتةز بار. دةگةنمةن، ءتئستئ ءدال سول ؤاقئتتا سئندئرماسا دا، ادامنئث جاعئنا تيگةن ءاربئر سوققئ ءتئستئث ورنئنان بوساؤئنا كومةكتةسةدئ. بوكستئث ناتيجةسئندة ادامنئث مذرنئ سئنادئ. مذرئنعا كيةتئن پروتةز ءالئ شئعا قويعان جوق. ءاربئر ادامنئث ايناسئ ئسپةتتئ بةتكة اكةلةر زيانئ وراسان. بةتئث بذزئلسا ايناعا وكپةلةگةننةن نة پايدا؟
بوكستئث ةكئ ءتذرئ بار: كاسئپقوي جانة قاراپايئم. قاراپايئم بوكستا ارنايئ باس كيئم كيئلسة، كاسئپقوي بوكستا ول مذلدةم جوق. ادام ةت قئزؤمةن بوكستاعئ سوققئلاردئ ةلةي بةرمةيدئ. بوكستئث قاراپايئم سوققئسئنئث ءوزئ ادامعا وثاي تيمةيدئ. قازئرگئ بوكس ارداگةرلةرئنة قاراساق ايتارلئقتاي ةسئنةن ايئرئلعان. الةمگة تانئمال مذحاممةد ءاليدئ الايئقشئ. ارةكةتئنةن دةنئ دذرئس ادامدئ كورة الاسئز با؟ ةگدة جاسقا تاياپ، جاستارعا اقئل ايتئپ وتئراتئن جاسئندا، ةنتئگئپ سويلةپ، ارةث ءجذرئپ ءجذر. ايتپةسة مذحاممةد ءالي 70 جاستان ةندئ اسقان ءوزئمئزدئث مذسئلمان باؤئرئمئز. جةتپئستةگئ ادامدئ ءبئزدئث قازاق اتالارئمئز: «ة، ءالئ جاس ةكةن عوي» دةيتئن. قذداي اقئ بذل جةردة ءبئز بذل مذسئلمان باؤئرئمئزدئ عايباتتايئن دةپ وتئرعانئمئز جوق. بوكس دةگةن بالةنئث زيانئن مئسالمةن ءتذسئندئرؤ ةدئ ماقساتئمئز. ول كئسئنئ وسئنداي حالگة تذسئرگةن بوكس ةكةندئگئن تاعئ دا ايتقئمئز كةلةدئ.
«حؤنا لوندون» دةگةن جؤرنالدئث 1983 - جئلعئ 413-سانئندا مئناداي جولدار كةزدةسةدئ: «كوپتةگةن ةلدةردئث ذكئمةت باسئندا بوكسپةن شذعئلدانؤ، دايئندالؤ كةزئندة ورئن العان زياندئ ارةكةتتةرئ ءذشئن كاسئپقوي بوكسقا تئيئم سالؤ تؤرالئ ماسةلة كوتةرئلگةن. شأةسيا بذعان قول جةتكئزدئ. ءبئراق، بذل قاتئگةز سپورتتئث ناتيجةسئ ءتذرلئ جاراقاتتار مةن كاسئپقوي بوكسشئلاردئ ولئمگة يتةرمةلةپ جاتسا دا، كوپتةگةن ةلدةر بذل ماسةلةنئث باسئن اشئپ، نذكتةسئن قويا المادئ». بذل ماسةلة بةكةر قارالعان جوق. بوكسشئلاردئث ءولئمئ كوبةيگةن كةزدة بذل سپورتقا تئيئم سالؤ تؤرالئ داؤئس كوتةرئلدئ. تئم بولماعاندا ادامعا تيگئزةتئن زيانئن تومةندةتؤ ءذشئن قاتاث ةرةجةلةر بةكئتؤئن ذسئندئ.
وسئنئث جالعاسئندا بريتان مةديسينا وداعئنئث دارئگةرئ رودجةر أيرتي ولاردئث كومپانيالارئنئث باستئ ذستانئمئ بوكسقا قارسئ ةكةندئگئن ايتئپ بئلاي دةيدئ: «ءبئز بوكستئث قاؤئپتئ سپورت ةكةندئگئن بارلئعئنا تذسئندئرگئمئز كةلةدئ. وعان بوكستئث كةسئرئنةن بولاتئن سانئ كوپ ءولئمنئث ةسةبئ عانا ةمةس، جارئمجان بولئپ قالعان ادامنئث سانئنئث كوبةيؤ سةبةپ بولئپ وتئر. بذل ماقساتئمئزدئث ورئندالؤئ ءذشئن بةدةلدئ ورئندارعا شاعئمدانباقپئز. بوكستئ مذلدةم سپورت تذرئنة جاتقئزا المايمئز. تاعئ قايتالاپ ايتامئن، بوكسپةن شذعئلدانعان كوپتةگةن ادامداردئث جاعدايئ دةنةسئنئث سال بولئپ قالؤئمةن اياقتالعان. 1945 پةن 1983 - جئلدار ارالئعئندا بوكستان العان جاراقاتئنان ايئعا الماي 350-گة جؤئق ادام قايتئس بولعان («حؤنا لوندون» جؤرنالئ، 1983 ج. 413).
ءداستذرلئ ءدئنئمئز قالاي قارايدئ؟
بذل قازاق مذسئلمان ةلئ عوي دةپ كوپ نارسةنئ شاريعي جاقتان تذسئندئرؤگة تئرئسامئز. ال، جذدئرئقتاسؤعا شاريعات قالاي قارايدئ؟ البةتتة، وث كوزبةن قارامايدئ. نةگئزئندة يسلام ءدئنئ ادام دةنساؤلئعئنا پايدا بةرةتئن سپورت تذرلةرئنة رذقسات بةرگةن، زيان بةرةتئن سپورت تذرلةرئنةن تئيعان. ال، كةيبئر يسلام عالئمدارئنئث ايتؤئ بويئنشا بوكستئ سپورت دةپ اتاؤعا دا كةلمةيدئ.
پايعامبارئمئزدئث مذسئلمان بالاسئنئث بئرةؤگة قولئ تذرماق سوزئمةن دة زيان بةرمةؤ تؤرالئ ايتقانئن ةسكةرسةك، وندا بوكستئث زاردابئن دالةلدةپ نة كةرةگئ بار؟ يسلامدا تةك مذسئلماندارعا عانا ةمةس، بذكئل ةت پةن سذيةكتةن جارالعان پةندةگة زيان بةرمةؤ تؤرالئ قاتاث ةسكةرتئلگةن.
بوكستا ادامنئث بةتئنة تيگةن سوققئلاردئ عانا ةسةپكة الادئ. ال بوكسشئلار بولسا سول جةكپة-جةكتة جةثئسكة جةتؤ ءذشئن ءبارئن سالادئ. سول قؤالاپ ءجذرئپ ءبئر بةتكة سوققئ بةرؤ ءذشئن قانشاما دايئندالادئ. ال بةتكة سوققئ بةرؤگة قاتئستئ پايعامبارئمئز بئلاي دةگةن: «سئزدةردةن بئرةؤئثئز كذرةسئپ جاتساثئزدار، بةتئنة جذدئرئق تيگئزئپ الؤدان قاشئثئزدار» (بذحاري، فاتح، 55215).
تاعئ ءبئر يسلام عذلاماسئ ايتقان ةكةن: «عالئمدار ايتادئ: بةتتةن ذرؤعا قاتاث تئيئم سالئنادئ. سةبةبئ، بةت ةث نازئك، ءارئ ادامنئث بارلئق سذلؤلئعئن تانئتاتئن جةر. باسقا سةزئم مذشةلةرئنئث بةتپةن تئكةلةي بايلانئسئ بار. سوندئقتان دا، بةتتةن ذرؤ كةزئندة ولاردئث بارلئعئ نةمةسة جارتئسئ جويئلئپ، زاقئمدانؤئ مذمكئن دةگةن قاؤئپ بار. بةتتةن العان جاراقاتتئث بارلئعئ اؤئر تيةدئ. ول ذنةمئ كوزگة كورئنةدئ. بةتتئث تئرتئعئنان ارئلؤ وتة قيئن» دةگةن.
وسئ ايتئلعاندار قالئث وقئرمانعا وي سالارئ انئق. اتا-انالارعا ايتارئمئز: «بالاثئزدئ بوكسقا «ذر» دةپ بةرگةنشة، مةدرةسةگة «ءبئل» دةپ بةرئثئز». قالعانئمئز جذدئرئقتاسؤدئث بةلسةندئ جانكذيةرئ بولعانشا، بوكسشئلارعا باسؤ ايتاتئن شئن جاناشئر بولايئق، اعايئن!
نذرقانات نذرداؤلةت ذلئ
دەرەككوز: «نامئس» سايتئ