تذرسئن جذرتبايدئث قئتايداعئ كذندةلئكتةرئ - جالعاسئ
استانا. 30 - ءساؤئر. قازاقپارات - بذگئن ؤنيأةرسيتةتتئث كئتاپحاناسئنا باردئم. جالپئ قذرئلئمئمةن، وقؤ زالدارئمةن، كئتاپ قورئمةن تانئستئم. قازئرگئ تالاپپةن سالئنعان. سورةلةرئ - تةمئر. ئلعال مةن قذرعاقتئ رةتتةؤ ءذشئن ءار سورةنئث قاثئلتئر قاقپاعئنئث استئنا تاقتاي قويئلئپتئ. ءبولئم مةثگةرؤشئسئ عئلئم دوكتورئ ةكةن. فاميلياسئ - لي.

ارينة، قازاق كئتاپتارئ از. مةن اكةلگةن ءذش جذزگة جؤئق كئتاپتئ ءبئر سورةگة قويسا دذرئس بولار. تاثدانارلئعئ، مذنداعئ قازاق كئتاپتارئنئث دةنئ ةلؤئنشئ جئلداردئث سوثئنا دةيئن شئققان كونة باسئلئمدار. ءبئز كورمةگةن باسئلئمدار مةن اؤدارمالار ةرئكسئز باس شايقاتادئ. سودان كةيئن بارئپ توقسانئنشئ جئلدارداعئ ادةبيةتتةر قئلاث بةرةدئ. سيرةك كئتاپتار مةن قولجازبالار ءبولئمئ جةكة ءبئر قاباتتا ةكةن. ةندئ جابدئقتالئپ، رةتتةلئپ، تئزئمدةلئپ سورةگة قويئلئپ جاتئر ةكةن. كوزقئرئن سالئپ ءوتتئم. ايالداؤ ادةپسئزدئك.
بذرئشتا وتة ةسكئ قولجازبالار بؤما-بؤماسئمةن، قات-قاتئمةن، قابات-قاباتئمةن قاتتالئپ تذر. قذندئ قولجازبا ةكةنئن بئلة تذرئپ، ونئ وقي الماؤ قانداي ازاپ دةسةثشئ. تةك: كونة يةروگليفتئ مةن تذگئل قئتايدئث ادةبيةت پروفةسسورلارئ دا وقي المايدئ - دةگةن سئلتاؤ عانا كوثئل جذباتتئ. بذعان ةركئن مةن نذرباقاننئث عانا ءتئسئ باتسا كةرةك. عئلئمي كةثةسشئ عالئم كةلئنشةك بذگئن كةلمةيدئ، دارئستة ةكةن. لي بايدئث، دؤ فؤدئث، سئما شياننئث كونة قولجازبالارئ بار ةكةن. دةمةك، مةنئث دة كوكةيئمدئ تةسكةن دةرةكتةر مئنا بؤمالاردئث اراسئندا جاتقانئ انئق.
كةنةت... ةسئك جاق شةتتةگئ قولجازبالاردئث جئرتئلعان بةتتةرئن ذتئكتةپ، وثدةپ، جةلئمدةپ، بةتتةپ، تذپتةپ، مذقابامةن قاپتايتئن ستولدئث ذستئنةن شارتاباقتاي قاعازعا سئزئلعان سؤرةتتئ كوزئم شالدئ. ءبئرئنئث ذستئنة ءبئرئ قويئلعان جيئرمادان استام ... «قئتاي يمپةرياسئنئث باتئس ءوثئردئ»، ياعني، شئعئس تذركئستاندئ جاؤلاپ الؤ بارئسئن بةينةلةيتئن، ءار سؤرةتتئ يمپةراتوردئث ءوزئ كورئپ، تذسئنئك بةرئپ، ءمورئن باسئپ، ماقذلداعان، ءتذپنذسقاسئ كةزئندة فرانسياعا اكةتئلگةن سئزبا سؤرةتتةر! مذنداي سيرةك قذندئلئقتئ كورگةن كةزدة ةرةكشة كوثئل-كذيئثدئ بئلدئرؤگة بولمايتئن كانئگئ مذراعاتتانؤشئلاردئث تاقئستئعئنا سالئپ، كئتاپحاناشئدان جاي عانا ءجون سذرادئم. ارينة، ونئ عئلئمي قئزمةتكةرلةر بئلةدئ. قاتتئ قئزئقتئرسا فوتوكوشئرمةسئن جاساتؤعا بولادئ! بذل نةعئلعان «باتپان قذيرئق، ايدالادا جاتقان قذيرئق!». بئزدة فوتواپپارات جوق بوپ شئقتئ. ءسويتئپ تذرعاندا عئلئمي كةثةسشئ دة كةلدئ. ةندئگئسئ، ءبئز بئلةتئن ذيرةنشئكتئ ءسوز. ارنايئ قاتئناس، باستئقتاردئث رذقساتئ، شارت، اقشا اؤدارؤ... كةرةك! ؤنيأةرسيتةت باسشئلئعئنئث اتئنا مذحتار سذراؤ جئبةرمةك بولدئ...
گؤگئثنئث عئلئمي قئزمةتكةرلةرئ جاريالاعان البومداعئ «باتئس ءوثئردئ باعئندئرؤ» اتتئ سؤرةتتةر توپتاماسئنئث ءبئرئنئث ذزئگئ.
قالاي دةگةنمةن دة بذل كئتاپحانانئث سيرةك قورئنان نة ئزدةؤگة بولاتئنئن بئلدئك. ءبئر كذنگة سونئث ءوزئ ذلكةن ولجا.
29.03. 06.
بذگئن ةكئ كذن دايئندالعان تاث داؤئرئندة دذنيةگة كةلگةن «شئلئ (تةلة) جئرئنئث» شئعؤ تاريحئ تؤرالئ لةكسيا وقئدئم. بذل جئردئث ءماتئنئن ورةنجئلةر جاقسئ بئلةدئ. تةثئردئث ورئنداؤئندا ذنةمئ تئثدايدئ. ءبئراق ول جئردئث ءوز تاريحتارئنا قانداي قاتئسئ بار؟ قانداي جاعدايدا تؤعان؟ قالاي تارادئ؟ تةلة ذلئسئ كئمدةر؟ ءبئرئنشئ كوك تذرئك قاعاناتئنئث العاشقئ ؤئعئن شانئشقان، تةلةلةردئث ةثسةسئن كوتةرگةن جاباعئ جابعئنئث تذقئمئ كئمدةر؟ ونئث ذرئمدةرئ وسئ ءدارئستئ تئثداپ وتئرعان وزدةرئ ةمةس پة؟ ءافسانانئث ارا-اراسئندا تةثئردئث ءانئن قوسئپ قويئپ وتئردئم. اسئرةلئك دةمةثئز، بئلگةن دة جاقسئ. ءبئراق سول بئلگةنئثدئ ورئنئمةن پايدالانا بئلگةنئث - ودان دا جاقسئ.
ءدارئس جاقسئ ءوتؤئن جاقسئ ءوتتئ-اؤ، ءبئراق ساباققا سونداي ءبئر شابئتپةن كوتةرئلئپ كةلة جاتقان كوثئلئمدئ، عيماراتتئث الدئندا توسئپ تذرعان ةركئنجان اتتئ شاكئرتئم سؤداي باستئ. وزئمشة ةركئن ءدارئس بولعان سوث، وسئ ون كذندة ذيرةنگةن قئتايشامنئث «بيئك ورةسئن كورسةتةيئن» دةپ الگئ اكبار ذيرةتكةن زا كئ جاننئث ولةثئن ابايدئث ولةثئن وقئعانداي ماقامعا سالئپ، داؤئسئمدئ قئرناپ جاتتاپ العامئن. سونئ ةركئنجانعا: «ناچئ لاي يوؤؤ فاثدئ شيادئ شئ نيدئ شين» - دةپ وقي جونةلمةسئم بار ما. تذسئنبةگةن سوث بارئمدئ ساپ ةكئ رةت ماقامداپ وقئعان سوث ةركئنجانئم: «اعاي! اعئلشئنشا قانداي جاتئق سويلةيسئز!» - دةگةنئ. قايداعئ اعئلشئنشا! «ةندةشة قاي تئلدة وقئپ تذرسئز؟» - دةيدئ. كذيئپ كةتتئم. كذيگةنمةن جانبايسئث.
سويتسةم، ءبئر «شين» دةگةن ءسوز تورت داؤئس ةكپئنئندة 54 ماقاممةن ايتئلادئ ةكةن دة، ولاردئث ءار قايسئسئ جةكة ءبئر ماعئنا بةرةدئ! مةن ونئ ءبئر ئرعاقپةن سئدئرتئپ شئققان سوث «اعئلشئنشا» بولماعاندا قايتسئن. سول ساتتةن باستاپ قئتايشا ذيرةنؤدئ دوعاردئم دا، ماعئناسئ كةث تذراقتئ ءسوز تئركةستةرئن جاتتاؤعا كوشتئم. مذنئم اقئل بولدئ. سونئث ناتيجةسئندة ءوز ويئمدئ تذسئندئرة الاتئنداي «امال» تاپتئم.
تذستئككة كةلدئم. قذرمانگذل مةن ومئربةك داستارحاندئ جايناتئپ قويئپتئ. ورنئقتئ كوثئل، ورئندئ وتئرئس، ورايلئ ءسوز بولدئ. وزئمشة ويئمدئ قورئتتئم («قاتيرادا»).
30.03. ذيمةن سويلةستئم. بذل كذننئث قئم-قؤئتئ جةكة اثگئمة.
31.03.06. جان-دين-جيث جانة نذرگذل شانشانعا (جذپار تاؤعا) الئپ باردئ. بةيجئثنئث باتئسئنان مذنارتئپ تذراتئن تابيعاتئ كورئكتئ شوقئ، ذلئ قورعاننئث قايقايا بذرالاتئن تذسئ. بذرئنعئ پاتشالار مةن قاعانداردئث جايلاؤئ، ماو دةمالاتئن ساياجاي. ةجةلگئ اتئ: «جئث ي يؤان» - «تئنئش، جايلئ باقشا». سيان لؤننئث تذسئندا، 1780 - جئلئ تيبةت لاماسئ جاؤ مياؤ بانشاننئث كةلؤئ قذرمةتئنة سالئنعان پذتحانا، سيان لؤننئث قابئلداؤ ءذيئ بار.
سيان لؤننئث ءوز قولئمةن جازعان قذلئپتاس بار. ءبارئ دة ويؤلئ (قوشقار ءمذيئز)، ةسئكتةرئنئث الدئن بئتةؤ ارئستان (قئتاي عيماراتتارئنئث الدئنداعئ ارئستان مذسئندةرئ بئتةؤ كةلةدئ، ويتكةنئ كةلگةن ئرئس سئرتقا شئقپاؤئ ءتيئس) مذسئندةرئ. تاؤسئلئپ بئتپةيتئن باسپالداق ارقئلئ ةث بيئك شوقئعا شئقتئق. جان دين جيث جذگئرئپ شئققانداي بولدئ. سويتسةك، كذندة تاثعئ بةستة وسئندا كةلئپ، «تاثعئ ءبيدئث» ورئنئنا شوقئعا ءبئر شئعئپ قايتادئ ةكةن. داتكة قؤات بةرئپ، قئرئق بةس مينؤتتا تئزةم قالتئراماي مةن دة شوقئنئث باسئنا جةتتئم.
دذنيةنئث توبةسئنةن قارايتئن جةر شوقتئعئ وسئ ةكةن. وزگة بيئك تاؤلارعا مذنارلانئپ بارئپ قوسئلادئ ةكةن. دةمالدئق. سؤسئندادئق. باتئس جاققا ءسذزئلئپ ذزاق قارادئم. ارينة، ةل كورئنبةيدئ، ءبئراق سول قئرئق قابات كوكجيةكتئث شئمئلدئعئنئث ارعئ جاعئندا اؤئل بار - دةگةن اثسار جذرةكتئ سئزداتادئ. ةل قايدا، مةن قايدا...
سئلةم شئقسا دا سذلدةرئمنئث ءوزئ دةدةكتةتئپ تابانعا ءتذسئردئ. «كوزئلدئرئك كولدئث»، بئزشة ايتقاندا، «قورجئنكولدئث» جاعاسئندا سؤرةتكة ءتذسئپ، تئنئس الدئق (قالعانئ «قاتيرادا»). «ءذرئمجئ» رةستورانئنا بارئپ تذستةندئك.
قذرمانگذل مةن ومئربةك ازئق-تذلئك اكةلدئ.
كةشكة مذحتار تالايعئ قوناق قارئزئنئث ةسةسئن وتةؤ ءذشئن بةيجئث ؤنيأةرسيتةتئنئث رةستورانئنا قوناققا شاقئردئ. ءانؤار-نذرگذل،تذرسئن اپاي جئگئتئمةن (بذل كئسئ سذلتان اعانئث دوسئ ةكةن) تئزةلةسئپ وتئردئ. ايتةؤئر، وسئ تذرسئن اپايدئ كورسةم بولدئ، اتتاس بولعانئمدئ بذلداعانداي، قالجئثداسا جونةلةمئن. جذمساق جئميئپ ءالئمجان وتئردئ. نئعاثنئث - نئعمةت عابدؤلليننئث ءبئر مئنةزدةرئن ةسكة الادئ! اكبار ةكةؤمئز قاتار وتئردئق. اكباردئث: «قذروزةكتئث باسئنا كئم شئقتئ»، «ئشپةسةث - ئشپة، جةمة، مذرتئثدئ ماتئرئپ وتئر»، - دةؤئ سول ةكةن، «اكباري» قالجئث باستالئپ كةتتئ. وسئ كةشتة جانة ةرتةث تاثةرتةث كةرةك بولار-اؤ دةگةن مئنا سوزدةردئث اؤدارماسئن اكباردان جازئپ الدئم: حذي شذي - قايتايئق، هاي ا - اتتةگةن-اي، هاي شؤ نةمةسة حئ يا - ئشةيئك، هاي يا - شاعالا، هاي يؤ تاعئ دا، و، ءاي ني - سذيةمئن، هاي حئ - ءئشؤ، جذتؤ. كةشتةن سوث اكبار ذيگة كةلدئ. قذراؤئز قايتتئ. ونئث تذبئنة «حذي شذي» مةن «هاي حئ» جةتتئ.
1.04.06. بذگئنگئ كذننئث مازمذنئن «ومئربةكتئث سورپاسئ-اي!» - دةگةن ةكئ اؤئز ءسوز تولئق جةتكئزةدئ.
2.04.06. تذستة مذحتاردئث ذيئندة قوناق بولئپ، سورپالانئپ الدئق. سذلتان جانبولات اعامةن سويلةستئم. مايرانئث «قئزئل كذرةث، ئستئق جانة تةگئن» شايئن قانئپ ئشتئك. بذل دةگةنئثئز - جارتئ ئرئس. ويتكةنئ قازاقستاندا قوراپتالعان شايدئث ءدامئ دذنيةنئث ءتورت بذرئشئنان تابئلمايدئ.
3.04.06. تاثعئ ساعات 6:00 دة مذحتار كةلئپ، وسئندا كةلگةننةن بةرئ ئندئنئمدئ قذرتئپ جذرگةن «زئ جئ يؤانعا» - «قئزئل بامبؤك باقشاسئنا» اپاردئ. ءذش ايلئق ةركئن سةرؤةندةؤگة مذمكئندئك بةرةتئن سؤرةتئم باسئلعان تذمارشا اكةپ بةردئ. ونئ موينئما اسئپ الدئم. باقشانئث ذزئن-ئرعاسئن قئرئق مينؤتتا ارالاپ شئقتئق. جورتا تانئستئردئ. ئشئندة ةكئ ارال، ةكئ شئعاناق، ةكئ ءمذيئس بار ةكةن. ةندئ ءوزئم دة جول تابا الامئن. تذمارشا مويئندا، باقشا قايدا بارادئ - دةگةندةي.
سةبةزگئلةنئپ، شايئنئپ، شايلانئپ دارئسكة باردئم.
04.04.06. تاثعئ ساعات 6:00 دة «قئزئل بامبؤك باقشاسئنا» باردئم. جالعئز ءجذرئپ، اسئقپاي ةكئ ساعات ارالادئم. ارالادئم دا وسئنداعئ ادامداردئث ةرمةگئنة تاث قالدئم. تاث قالماسقا تاعئ بولمايدئ. كةشة كئمدئ، قاي بذرئشتا، قانداي ارةكةت ذستئندة، كئممةن كوردئم، ءدال سول قالپئندا. باتئس ةسئكتةن كئرةبةرئستة قايئق پةن ةسكئ ذلگئدةگئ، سئ چي تايحؤدئث زامانئنداعئ شاعئن كةمةلةر، ايلاقتا شذپةرةگئن سؤلاپ الئپ يةروگليفتةن ورنةك سالعان كةشةگئ قارت ءجذر، ءمارمار وتكةلدئث ذستئندةگئ ادام تؤرا كةشةگئ مانةرئندة يئلئثكئرةي ءتذسئپ قارماق سالئپ وتئر.
ةسكئ قاقپانئث سول جاعئنداعئ الاثقايدا قئتاي شاحمات ويئنئن اسكةري شايقاس ذلگئسئنة تذسئرگةن اق جانة سذر مذسئندةر ةرةكشة كوز تارتادئ. قارا جاؤئنگةرلةردئث كوسةمئ جاس، قئلئشئ قئنابئنان سؤئرئلعان، قالقانئن كةؤدةسئنة توسقان، ءسال ةثكةيئپ، اتئلؤعا دايئن تذر. ونئث ساربازدارئ دا قارسئ جاقتاعئ كةؤدةسئن كةرئپ، اياعئن الشاث اتتاپ، ءبئر قولئن ارتئنا جاسئرعان جانارئ سابئرلئ سذر مذسئندئ جاساقتاردئث قولباسشئسئنئث ءار قيمئلئن قالت جئبةرمةي باعئپ تذر. جاساقتارئ دا وثتايلئ ورنالاسقان سياقتئ. وراعئتا ارالاعاندا بايقاعانئم سذر جاساقتاردئث دةنئنئث قارؤئ ارتئنا جاسئرئنعان، ةكئ كوزدةرئ جاؤدا ةمةس، موسقال قولباسشئدا، ولاردئث كةلةر ساتتة قانداي قيمئلعا كوشةرئ جانة جاسئرعان قارؤئنئث نة ةكةنئ (قئلئش پا، قانجار ما، بوس مويئن شوقپار ما، جةبة مة) قارا جاساقتارعا بةيمالئم ئسپةتتئ.
كةنةت ... كةؤدةسئن كةرئپ تذرعان سذرعئلت ءتذستئ موسقال قولباسشئنئث تؤ سئرتئنان اينالا بةرگةندة نئعئزدالا جذمئلعان، ئزا مةن كةككة تولئ تذيئلگةن جذدئرئققا كوزئم ءتذستئ. جذدئرئق بولعاندا قانداي! ءمذسئنشئ بذكئل مايدان وقيعاسئنئث شةشئمئن وسئ جذدئرئق ارقئلئ بةرئپتئ. ئزا مةن كةككة تولئ مئنا جذدئرئققا قئلئش تا وتپةك ةمةس! اياعئن الشاث سالئپ، كةلسةث-كةل دةپ تذر! سذر موسقال ءسوزسئز جةثةدئ. ويتكةنئ جاس قولباسشئنئث بةس قارؤئنئث نة ةكةنئ، قالاي قيمئلدايتئنئ ءبئلئنئپ تذر. ونئث اسكةرئنئث كوزئ جاؤ جاقتا. ال موسقال سذردئث جاساعئنئث كوزدةرئ قولباسئنا قادالعان. دةمةك ونئث بذيرئعئن كذتئپ تذر، ويتكةنئ وعان، ونئث سوعئس ايلاسئنا جاؤئنگةرلةرئ سةنةدئ. بذيرئعئن اينئتپاي ورئندايدئ. ةندةشة جةثبةگةندة قايتةدئ. تةك قارسئلاسئنئث ماتقاپئ ءساتئن كذتئپ تذر!
«ئزا مةن كةككة تولئ مئنا جذدئرئققا قئلئش تا وتپةك ةمةس!»
وسئعان تاث قالا ءذثئلئپ تذرعانئمدا جاستارئ ةلؤدئ ةثسةرگةن، الپئستئ القئمداعان جذپتار أالس اؤةنئمةن بيلةپ، دوثگةلةكتئ اينالا قالئقتاي جونةلدئ. كةشة دة وسئ ذزئن بويلئ، قايئرئلعان قارا شاشتئ جئگئت اعاسئ انا ءبئر تالدئرماش كةكسةلةؤ كةلئنشةكتئث مئقئنئنان دةمةپ، شئر اينالئپ جذرگةن... ءبئرازدان كةيئن پولكاعا، ودان فوكستروتقا كوشتئ. دةمةك، بذل قئرقئنشئ-الپئسئنشئ جئلداردئث قئزدارئ مةن بوزبالالارئ بولعانئ.
سولتذستئك قاقپا قازئر جابئق. جوندةؤدة. مذندا كادئمگئ تةپكئشةك تةبةتئندةر مةن «تاث بيشئلةرئ»، ياعني، اؤةنگة قوسئلئپ دةنةسئن تاربيةلةيتئندةر، ودان كةيئنگئ بامبؤك پةن قويتاستاردئث تاساسئندا سئبئزعئ مةن ارحؤ تارتاتئندار، سئرناي وينايتئندار، كةكئرةتئندةر (ءيا، سولاي، ءبئر-بئرئنة تةرئس قاراپ تذرئپ كةكئرةدئ)، جذپتاسئپ (دؤةت) ءان ايتاتئندار، بئرئگئپ دةنة شئنئقتئراتئندار (تاربيةلةيتئن ةمةس)، بالةتتئث ءبي جذرئسئنة جاتتئعاتئندار، سازسئرناي تارتاتئندار، ياعني، بذل شئعاناقتا بارئنشا حالئقتئق داستذرگة ذيئرلةر شوعئرلانعان.
شئعئس قاقپانئث ماثئنا بارئنشا وركةنيةتتئ ونةرگة بةيئمدئلةر ءذيئرئلئپتئ. ةث ذلكةن شوعئر - ةؤروپالئق بالل ءبيئ ذلگئسئندة، قئتايدئث ذلتتئق ءبيئ مانةرئندة، ءذندئ ءبيئ ئرعاعئندا، تانگو قيمئلئندا «ونةر ذيرةنةدئ». سوعان جاپسارلاس ءبئر توپ بامبؤكتئ اينالا بةرگةندة دجاز مؤزئكاسئمةن چارلستوندئ، «چاچا چانئ»، لامبادانئ بيلةپ جاتقان توپتئ كورةسئز. ةكئ توپتئث ورتاسئندا ءسال وثاشالاؤ تذستا بالةت ءبيئ «ذيئرمةسئ» بار.
شئعئس پةن وثتذستئك قاقپانئث اراسئندا ساكسافون، سكريپكا، فيفا (جةتئگةن سياقتئ)، سئرناي (گارمون) تارتؤشئلار مةن جةكة اريا، ءان ورئنداؤشئلار ورام-ورام بامبؤكتئث (نارقامئستئث) قالتارئسئندا، توبةشئكتةردة، قويتاستاردئث قولتئعئندا ةش نارسةگة الاثداماستان «ونةرلةرئن» شئثداپ جاتادئ. ءبئر قئزئعئ، جاثاعئلاردئث داؤئسئ ءبئر-بئرئنة بوگةت جاسامايدئ، «كوپ شؤئلداق نة تابار، باستاماسا ءبئر كةمةل» (اباي) دةگئزبةيدئ. جانئنا بارعاندا عانا دئبئستارئن ءبئر-اق ةستيسئث. تابيعي اكؤستيكا دةگةن وسئ!
ال وثتذستئك قاقپاعا جؤئق ةكئ توبة جابايئلاؤ ةكةن. قذشاقتاسقان قئز-جئگئتتةر اؤةس توبة ةكةن. ازئرشة ماعئناسئن تذسئنبةدئم.
«قئلمئس توبةنئث كذندئزگئ «كةلبةتئ»
ودان كةيئنگئ بؤئنتئقتا نةسئپبةكتئث ءذيئ قورالانئپتئ. ايتةؤئر، قايدا بارساث نةسئپبةك! «بئتةؤ ارئستان» بولماعان سوث ول دا اجةتكة جارايتئن اجةت كذركةسئ عوي. سول ماثدا كولدئث جاعاسئندا قايئقاؤزئ، تئسكةباسار، باس جازار لاپاستار بار. وثتذستئك پةن باتئس قاقپانئث اراسئندا سئ چي تايحؤدئث ذرلئق سارايئنئث ورئنئ جاتئر. تؤرا يةگئندة بالئق اؤلايتئن شئعاناق بار. ةسكئ كئتاپحانانئث سذلدةرئ، ءشول باساتئن ئلةزدةمة مةن جوپةلدةمةدة جذتا سالاتئن كوزگة تانئس كذركةلةر، سودان كةيئن ... الگئ شاحمات مايدانئنا قايتئپ ورالاسئث.
بذل «الكذرةث» نةمةسة «قئزئل كذرةث» نارقامئس (بامبؤك) باقشاسئنئث سئرتقئ شةثبةرئ. ورتاسئندا ةكئ ذلكةن ارال، ءذش ذلكةن شوقئ بار. ونئث ءار قايسئسئ ءار ءتذرلئ ونةر ورداسئ. قايتار تذستا قوسئلئپ ءان ايتقان ةر-ايةلدئث داؤئسئ مةنئ باقشادان شئعارئپ سالدئ. ول قئزئقتئ ةرتةث كةلئپ كورؤگة قالدئردئم.
05.04.06. بذگئن ذيگة شاقئرتؤ (أيزا) جئبةردئم. اؤةلئ ءامينا، سودان كةيئن الما مةن نازئم بةيجئثگة كةلمةك. مةن بار كةزدة، تةگئن ءذي بار كةزدة، قاراجاتتئث دا قول استئندا تذرعانئندا، ارالاتاتئن ادامدار بار دا كةلئپ، كورئپ العاندارئ دذرئس. ال ءامينا وسئ بةيجئثدة كوكتةمدئ وتكئزئپ، جازدا ءذرئمجئ، التاي، تارباعاتايلاتئپ الاكول ارقئلئ الماتئعا ورالماق.
دارئسكة توسةلئپ قالدئم. ذيرةنشئكتئ كذيگة تذستئك.
06.04.06. بذگئن ؤنيأةرسيتةت بويئنشا سپورتتئث ءار تذرئنةن جارئس بولدئ. بذل ءوزئ ذلتتئق نامئستئث سئنالاتئن تذسئ ةكةن. سالتاناتتئ شةرؤمةن اشئلدئ. ءار فاكؤلتةتتئث ءوز باسةكةلةسئ بار. وي، نامئس-اي دةسةثشئ! «كذندةستةردئث كذثكئلئنة» قاراماستان قازاق ءتئل-ادةبيةتئ فاكؤلتةتئ ءبئرئنشئ ورئن الدئ! ومئربةك پةن عالئمجان سپورتتئث 4 تذرئنةن باس بايگةنئ يةمدةندئ. بذل دةگةنئث ذلكةن بةدةل. ةندئ وزگة فاكؤلتةتتةر جانة قئزدار دا ولارمةن ةسةپتةسئپ جذرةتئن بولادئ. ورةنجئلةر جيئلئپ بايگةلةرئن «بوعدادا» اتاپ ءوتتئ. قذتتئقتاپ، ماقتاپ، ةثسةلةرئن كوتةرئپ قويدئم. ال وزدةرئ ءبئرئنئث ءسوزئن ءبئرئ ءبولئپ، ءماز-مايرام. قايران جاستئق كةشؤئ-اي! ؤنيأةرسيتةتتئث ئشئندةگئ شاعئن كئتاپ دذثگئرشةگئنةن ءذش-ءتورت ءومئرباياندئق كئتاپ الدئم. كةشكة سولاردئ پاراقتادئم. اكباردئث مذحاممةد پايعامبار تؤرالئ كئتاپشاسئ ويلئ، انئق ذعئممةن جازئلئپتئ. «قئزئل سارايدئث ءتذسئ» اتتئ كلاسسيكالئق كئتاپتئث اأتورئ تؤرالئ جيناق تا كوپ ماعلذمات بةردئ. اؤدارماسئ دا جاتئق ةكةن. شي حؤانديدئث ومئرئنة، اسئرةسة، جةكة باسئنا قاتئستئ توسئن ويلارعا جةتةلةيتئن دةرةكتةردئ ةستة ساقتاؤعا تئرئستئم. سونئمةن تاث دا اتتئ...
07.04.06. بذگئن ويلارئمدئ تارتئپكة كةلتئردئم. ةمتيحان مةن سئناقتئث سذراقتارئن جان دين جينگة بةردئم. ةركئن، نذرباقان كةلدئ. مذحتار سذرلةنگةن قازئ اكةلدئ. استانامةن سويلةستئم. كذنئكةيدئث داؤئسئن ةستئدئم. قذرمانگذل كئر جؤدئ، ومئربةك اثگئمة ايتتئ.
08.04.06. ةمتيحان الؤدئث جاي-جاپسارئن كةلئستئم. پروفةسسور ةركئن ءابؤعالي ذيئنة قوناققا شاقئردئ. ءدورتؤئل - اقباراق. اكةسئنئث اتئ - اؤعالي ءسادؤاقاس - جةثسئكباي... بولئپ كةتة بةرةدئ. اؤعالي ساؤاندا اكئم بولعان ادام. ارعئ مةكةنئ - زايساننئث قاراتالئ. ءتئل مامانئ، تذركولوگ، گئثنئث شاكئرتئ. لةنينگرادتا اسپيرانتؤرادا وقئعان. ذستازدارئ - گؤزةأ پةن التايتانؤشئ ناسيلوأ (ششةرباكتئث مةكتةبئ). كذندئزگئ 12:00 دةن تذنگئ 2:00 گة دةيئن وتئردئق. كوپ ماعلذمات الدئم، قئتايداعئ تذركولوگيئ عئلئمئنئث دامؤ جولئ تؤرالئ لةكسيا تئثدادئم دةسة دة بولادئ، ماعان بةيمالئم جايلار جونئندة تذسئنئك بةردئ. قئتايداعئ دذنگةندةردئث تاعدئرئ قاقئندا كئتاپ جازعان جازؤشئ جاث شئث جئ تؤرالئ جاقسئ سئپاتتاما بةردئ. مةكتةپتةس دوسئ ةكةن. «قاتيرادا» جازئلعان ءسوز توركئنئ قئسقاشا مئناداي:
- قئتايداعئ تذركولوگيا ءئلئمئ دؤنحؤانداعئ قازاقتار «مئث ءذي» دةپ اتايتئن سار كةرئشتئ ذثگئپ جاساعان قذجئرادان ؤاث داؤ جئن اتتئ قئتاي تاقؤاسئنئث پذتحانانئث تاؤشاسئنئث بئرئنةن 17 تئلدة: نةگئزگئ بولئگئ - قئتاي، قالعانئ - تذرئك، تيبةت، سانسكريت، سوعدا تئلئندة 24 ءتذرلئ جازؤمةن جازئلعان قولجازبالاردئ تاؤئپ الؤئ ساتئنةن باستالادئ. پذتحانانئ جوندةؤگة قارجئ ءئزدةپ جذرگةن، جازؤلاردئث ءمانئن ةش تذسئنبةگةن تاقؤا ونئ دؤنحؤانعا كةلگةن ةؤروپالئق بئرةؤگة كورسةتةدئ. بذل - «مادةني قاراقشئلئقپةن» اينالئسؤعا اعئلشئننئث (كةيبئرةؤلةر فرانسؤزدئث دةيدئ) جاعئراپيالئق اكادةمياسئ جئبةرگةن، ءتذبئ ماديار ستةين (شتاين) ةكةن. اؤةلئ ون قاپ كئتاپ الادئ. قذندئلئعئن بئلگةن سوث قالعانئن 36 تذيةگة ارتئپ اكةتةدئ: ةندئ قالعانئنا وزدةرئث ية بولئثدار، - دةيدئ.
ءسويتئپ، قولجازبالار بةلگرادقا، گةرمانياعا جول تارتادئ. گؤ گئثنئث باس كئتاپحاناشئسئ بةيجئثنةن: - گانسؤعا مؤزةي اشئثدار دةپ بذيرئق بةردئ. گان سؤدئث ؤاليئ وعان كوثئل بولمةيدئ. قولجازبالاردئ لانجؤگة اكةلؤگة ءتيئستئ ادام ونئ جول-جونةكةي ساتادئ. سول كةلگةن قولجازبالاردئث ءبئرازئن گئث شئ مئن پروفةسسور زةرتتةپ، جاريالادئ. ءبئراز جئل بذرئن مةن دة دؤنحؤنداعئ عئلئمي ينستيتؤتقا باردئم. كئتاپ قويماسئنان جوعالعان قولجازبالاردئ ئزدةدئم. ةشتةثة تاپپادئم. بار تاپقانئم ةكئ بةت جئرتئق قاعاز بولدئ. ةؤروپالئقتار، نةگئزئنةن نةمئستةر جاريالاپ قويعان كوشئرمةلةردئ كورسةتةدئ. ازئرگة دةيئن تئث ةشتةثة تابئلمادئ.
ازاتتئقتان سوث (1949 - جئل) بةيجئثدة از ذلتتاردئث مادةنيةت جارمةثكةسئ ءوتتئ. سوندا شياننان، دؤانحؤاننان، شئنجاثنان اكةلئنگةن ءبئراز مذرالاردئ گؤ گئث مةن ذكئمةتتئث ارحيأ باسقارماسئ الئپ قالادئ. ءبئراق ونئ رةتتةيتئن مامان بولماعان. ةث ءبئرئنشئ اينالئسقان ادام - فئث جا شئن، گئثنئث ذستازئ، فرانسيادا وقئعان. باتمانوأپةن، يؤداحينمةن تانئس. ذلگئ كورگةن. ماماندئعئ تاريحشئ. تذرئك ءتئلئن وقئماعان. نئسپئلئ ءناسئلئ حان جؤ ليث. قئتاي جازبالارئنداعئ مذثعئل، تذركئ تاريحئن زةرتتةيدئ. شئنجاثدا قئزمةت ئستةگةن. ال ءتئل تذرعئسئنان زةرتتةگةن - گئث. فئث جا شئن مذنئ: كونة تذركئلةردئث زاث دةستةرئ - دةگةن. ونئث قاتةسئن گئث تذزةدئ. گئثنئث اتئ سونئمةن شئقتئ (70-80 - جئلدارئ.). حالئقارالئق تذركولوگتار ونئ مويئندادئ. 20 جئلدا 10-15 ماقالا جاريالاعان. نةگئزگئ تابئستارئ رةتئندة 2 توم ةثبةك شئعاردئ. گةرمانيادا ةكئ جئل عئلئمي زةرتتةؤ جذرگئزئپ، «مايتري سميت نوم بئتئكتئث» ةكئ تومئن فون گاباينمةن بئرئگئپ قئتاي، نةمئس، تذركئ تئلئندة شئعاردئ. حالئقارالئق سئيلئققا ية بولدئ. ساباعئنئث 60-706 كونة تذركئ ءتئلئ مةن ةجةلگئ تذركئ ادةبيةتئنة بايلانئستئ.
قئتاي مادةنيةتئنة أةي (سولتذستئك ذلتتار پاتشالئعئ) داؤئرئندة مادةني رةفورما جاسالعان. ال تاث ءداؤئرئ (تذركئ تةكتئلةردئث ئقپالئ كذشتئ يمپةريا) تذسئندا سول مادةنيةتتئ دذنيةگة تانئتقان. قئتاي عالئمدارئ مذنئ اشئق ايتپايدئ. ويتكةنئ، أةي - تابعاش مةملةكةتئ، تذركئلةردئث قذراماسئ. قئتاي يمپةرياسئن بيلةگةن كةيئنگئ كةزةثدةگئ يؤان (موثعول)، مانجؤ يمپةراتورلارئ سياقتئ. أةي ذلتئ - تابعاشتار. لي فاميليالئلاردئث ءبارئ دة تابعاش. تاث يمپةرياسئنئث حانداندارئنئث حانئمئ - تابعاشتار. تاثنئث ؤازئرلةرئ - ءار ذلتتان قذرالعان. زيالئلار توبئ - شي-اندا تذراتئن از ذلتتاردان قذرالعان. سول تاتؤلئق - ارالاس ذلتتار - تاث يمپةرياسئنئث تذبئنة جةتكةن. ولار تةكشةؤ مةن تةثگةرمةلئك ساياسات ارقئلئ ءار مادةنيةتتئ قابئلداپ، بويئنا سئثئرگةن. بذل - سول تذستاعئ حالئقارالئق «قارئم-قاتئناستئث» جةمئسئ.
جاراتئلئس پةن قوعامدئق ءبئلئم تذيئسئپ بارادئ. جاراتئلئستانؤشئلار رؤحسئز قالدئ. ذلتقا قئزمةت ةتؤگة جارامايدئ. قئتايدئث ءوزئ ذلتتاردئ بئرئكتئرؤ باعئتئن ذستاپ وتئر. جاراتئلئس عئلئمئ - قوعامدئق، ذلتتئق ساناسئز حالدة.
مةن بئلةتئن شئن حاندئعئ دةرةكتةرئندة ابئلايدئث اتئ 62 رةت اتالادئ. وندا: كئم كةلدئ؟ نة ءذشئن كةلدئ؟ نة الئپ كةلدئ؟ نة بةرئپ قايتاردئ؟ وزدةرئنئث ويئ، ماقساتئ نة؟ - تؤرالئ ةكةنئ ايتئلعان. «شئث حاندئعئ كةزئندةگئ كذن ءتارتئبئ (پروتوكولدار)» كاتالوگئ 20 توم. بذل دا تولئق ةمةس. ءالئ تئزئمدةلئپ جاتئر. ءبئر كذننئث ئشئندةگئ پروتوكولدئق اقپاراتتار تذگةل جازئلعان. كذنئ، ايئ، جئلئ كورسةتئلگةن. ةندئگئ قولعا الئناتئن ءئس - سول حاتتامالاردئث مازمذندارئن بايانداپ، كوشئرئپ، كئتاپ ةتئپ شئعؤ. ول ءئس قانشا ؤاقئتتا بئتةدئ؟ جالپئ كولةمئ 100-300 تومدئ قامتؤئ دا عاجاپ ةمةس. قازئر ونئث ءبئر بولئمئ جذزةگة استئ. شئنجاثداعئ تورعاؤئتتار مةن جوثعارلارعا قاتئستئ دةرةكتةرگة ءئشئنارا عئلئمي سيپاتتامالار بةرئلدئ. قازاققا قاتئستئ دةرةكتةر دةربةس شئعارئلعان جوق. مةملةكةت جوسپارئنا «شئث داؤئرئندةگئ قئتاي تئلئندةگئ ماتةريالداردئث ءماتئنئن انئقتاپ شئعارؤ» دةگةن تاقئرئپ كئردئ.
20 تومدئق كاتالوگتان قازاق تئلئنة، ةلئنة قاتئستئ قانداي ماعلذماتتاردئ كورسةتة الاسئزدار؟ ونئ بايئپپةن سارالاعان دذرئس. ةث ءبئرئنشئ قاجةتتئ باسئلئمدار مئناؤ: 1. قئتاي ةنسيكلوپةدياسئ. 2. قازئرگئ قئتاي سوزدئگئ. 3. كونة قئتاي سوزدئگئ (4 توم). مةنئث نةگئزگئ عئلئمي باعئتئم:
1. كونة تذركئ ءتئلئ جانة جازبا ءتئلئ. 2. قئپشاق ءتئلئ. 3. شاعاتاي قازاق قولجازبالارئ. 4. قازاقءتئلئ تاريحئ. 5. شةت ةلدةگئ قازاق ءتئلئنئث زةرتتةلؤئ. 6. تذركئ ءتئلئنئث تاريحي سالئستئرمالئ گرامماتيكاسئ. 7. التايتانؤ.
قئتايداعئ ورتا ازيا، مونعول شئنجاث تاريحئمةن تذرئك تاريحئن زةرتتةگةن العاشقئ قئتاي تاريحشئلارئ مئنالار:
حان-جؤ-ليث، نانكين ؤنيأةرسيتةتئنئث تاريح فاكؤلتةتئنئث پروفةسسورئ، 1985-86 - جئلدارئ دذنيةدةن قايتتئ؛
فئث جيا شئث - تذركئ، ذيعئر، يؤان (مونعول) داؤئرئندةگئ تذرئك تاريحئن زةرتتةگةن (70 جئلدارئ قايتئس بولدئ)؛
أئن دؤ جياث - تازا مونعول تاريحئمةن اينالئسقان. وعان دةيئن باتئس وثئرئمةن شذعئلدانعان تاريحشئ بولعان ةمةس. بذل ةؤروپادا ءجذرئپ شئعئستانؤ تاريحئمةن جذيةلئ اينالئسقان، پةلليوتتان وقئعان.
جوعارئدا اتالعاندار 40 - جئلدارئ ةلگة ورالعان. تذركولوگيانئث باسئ سولار. سودان سوث گئث شئ مين. ول سئرتتاي فئن جيا شئننان ءدارئس العان. باسقا شاكئرتئ جوق. حان جؤ ليث - يؤان (مونعول) تاريحي نةگئزئندة تذرئك تاريحئن زةرتتةگةن. باقئت ةجةنحاندئ وقئتقان سونئث شاكئرتتةرئ. نانجيثدة باتئس ءوثئر (يؤان شي) تاريحئن زةرتتةؤ ورتالئعئن قذردئ. ولار جذيةمةن جذمئس ئستةپ كةلة جاتئر. ال أئن دؤ جياث - ازاتتئقتان سوث بةيجئث قالاسئنئث مادةنيةت ءبولئمئن باسقارعان. ةتنوگرافيامةن اينالئستئ. 1978 - جئلدان باستاپ شاكئرت تاربيةلةدئ. ةكئ كةزةك شاكئرت دايارلادئ. ءبئرئنشئ كةزةگئندة 4 ادام ءبئتئردئ. سولاردئث ئشئندةگئ ةث مئقتئ شاكئرتئ مةن ايتقان دذثگةن جازؤشئسئ جاث شئث جئ. ةث «ناشارئ» - قازئرگئ قئتاي عئلئم اكادةمياسئنئث ةتنوگرافيا ينستيتؤتئنئث ديرةكتورئ. ال ونئث ءوزئ قئتايداعئ ذلتتئق ماسةلةنئث ةث ذلكةن مامانئ دةپ تانئلادئ.
مةن «وكئل اعايئم» دةپ وتئرعان جاث شئث جئ (ول قازاقشا بئلةدئ) 1974-1976 - جئلدارئ أئن ذستازئنئث تاپسئرؤئمةن ذيسئندةردئث مولاسئن زةرتتةدئ. كةزئندة گومينداث مةن گؤثساثدان زيالئلارعا تالاسقان. أئن گؤنسانداثعا بةيئم بولعان سوث امان قالعان. ءبئز وقؤعا تذسكةن جئلئ (1978) أئن ذستاز گئث شئ ميندئ: قازاق كلاسئنا ساباق بةرةسئث - دةپ وسئندا جئبةرئپتئ. جاثاعئ دذنگةن جاث شئن شئ لين بئزبةن بئرگة قازاقشا وقئدئ. جان مونعول ءتئلئن دة جاقسئ بئلةدئ (مادةنيةت توثكةرئسئ تذسئندا مونعوليادا ءذش جئل قوي باققان). ولةث جازعان. التايستيكا دةگةندئ مةن سودان ذيرةنئپ، ءبئلئپ، سةزئندئم. ول ماعان اعا جانة ذستاز. ةكةؤئمئز سوندا قازاق-مونعول ءتئلئن سالئستئرئپ، كوشپةلئ ذلتتاردئث تئلدئك مادةني ذعئمدارئن زةرتتةدئك.
أ.أ. ألاديميرسوأتئث «كونة موثعول كوشپةلئ قوعامئنئث قوعامدئق قذرئلئمئ» اتتئ مونوگرافياسئن ءسذيئپ وقئدئق. ول: كوشپةندئ ذلتتاردا قذلدئق قوعام بار ما - دةگةن ماسةلةمةن اينالئساتئن. ذعئمداردئ تذجئرئمداپ، ماعئناسئن تالداپ، فةودالدئق قوعامنئث ماثئزئ قانداي دةگةنگة جاؤاپ ئزدةدئك. تاپتئق، رؤلئق قوعام قذرؤ ةكةن. 1978 - جئلئ جان العاشقئ پوأةسئن جازدئ. از ذلت جازؤشئلارئنئث اراسئنان اكپار ةكةؤئ مةملةكةتتئك سئيلئق الدئ. وعان دةيئن كوشپةندئلةردئث ءومئرئن قئتاي تئلئندة جازاتئن جازؤشئ جوق بولاتئن. كونة تئلدئك ستيلدئ تاپتئ.
كونة تاريحتئث ئشئندةگئ ةث قيئنئ - مونعول يمپةرياسئنئث تاريحئ. ءبئر قاناتئ «التئن ورداعا» كةتةدئ. ةؤرازيا كةثئستئگئن، ةؤروپانئث، ورئستئث، تذرئكتئث ءتئلئن ءبئلؤ كةرةك. ول كةزدة تذرئك ءتئلئن بئلةتئن قئتاي تاريحشئسئ جوق. قئتايلاردا: «يؤان تاريحئنان جاثالئق اشقان تاريحشئ - شئثعا شئققان تاريحشئ»،- دةگةن ماتةل بار. قالعان ءداؤئردئث تاريحشئلارئ مئثداپ سانالادئ. جاثعا: تذرئك ءتئلئن ذيرةن - دةگةن ذستازئ سول أئن. سول كةزدة: «سولتذستئك باتئستا - جان شئ جئ، وثتذستئك قئتايدا - ليؤ يث شئث (قازاقتاردئث اراسئندا «نانجئثدة - ةجةنحان باقئت)»، - دةگةن دة تئركةس ورئن الدئ. جان 2-3 جئلدا اثگئمة، پوأةستةر جيناعئن شئعاردئ. ذزدئك اتالعان جاس جازؤشئ ؤان مئث مةن جان شئ جئ بولدئ. 3 جئلداي تاريح ينستيتؤتئندا ئستةدئ. جاپونيادا 1 جئل تذردئ. جاپونياداعئ كونة تذركئلةرگة قاتئستئ دةرةك كوزدةرئن تذگةل جيئپ اكةلدئ (ونئث دةنئن ماعان بةردئ).
اتئ شئققان سوث ادةبيةتكة كةتپةسة بولمادئ. جازاتئنئ مونعول، دذثعان ءومئرئ. فاتيما دةگةن شةشةسئ بار. اكةسئ دذنعاندار قوعامئندا قايراتكةر بولعان. ءوزئ پةكيندئك. ةكئ اپكةسئ بار. شةشةسئن قاتتئ سئيلاپ وسكةن: «- شةشةم مةن ءذشئن ءبئر الةم»، - دةيتئن. اكادةميا بذعان ةكئ بولمةلئ ءذي بةردئ. كوشئرئستئم. 1986 - جئلئ ونئمةن قاتار ناشار وقئعان ساباقتاسئ ينستيتؤتتئث ديرةكتورئنئث ورئنباسارئ بولعان ةدئ. ول 4 بولمةلئ ءذي الدئ: «اي، بذل بولمادئ. تةثسئزدئك قوي»، - دةدئ. ءسويتئپ جذرگةندة تةثئز ارمياسئ جازؤشئلار ذيئمئنئث ءتوراعاسئ: «سةن بئزگة كةل. 3 بولمةلئ ءذي، 1 قئزمةت بولمةسئن بةرةمئز»، - دةيدئ. جالعئز شةشةسئ، قئزئ بار. «نة ئستةسةم بولادئ؟» - دةيدئ ماعان. جةتةكشئسئ ءولئپ قاپتئ. وعان دا كوشئرئسئپ سالدئم. ءسويتئپ، تةثئز ارمياسئنئث كاسئپتئك جازؤشئسئ بولدئ.
...
قازئر ةركئن جازؤشئ. ءوزئن-ءوزئ قالاماقئسئمةن اسئرايدئ. «جذرةك سئرئنئث تاريحئ» اتتئ رومانئ قئتاي تئلئندة جاريالاندئ. دذنگةندةردئث مذسئلماندئقتئ قالاي قابئلداعان تاريحئ، ولاردئث تاعدئرئ، شةككةن جاپاسئ، كورگةن ازابئ تؤرالئ رومانئ ةركةشة بةدةل اكةلدئ. امةريكا، جاپون وقئرماندارئ تانئس. قازئر لاتئن امةريكاسئندا ءجذر. بئزدة ونئ «ةسسئز ماشينا ادام»، «فؤنكسيونةر» دةستئ. «شئعارمالارئندا ءبئر ءتذرلئ قارسئلئق بار. سئناثدار»، - دةسة، جازؤشئلار ذيئمئ: مذنئث تامئرئ تةرةثدة. شامامئز كةلمةيدئ، - دةپتئ. فاتيما اتتئ قئزئ بار. ايةلئ اأياسيا سالاسئندا ديرةكتور، - دةپ ةركئن تذنگئ ساعات ةكئدة اثگئمةسئن اياقتادئ.
مذنداي تاعدئرلئ تذلعالاردئ ذناتؤشئ ةدئم. سول دذنگةن جازؤشئسئمةن تانئسقئم كةلدئ (ءبئراق مةن ةلگة قايتقانشا ول لاتئن امةريكاسئنان بةيجئثگة ورالمادئ - ت.ج.).
تذرسئن جذرتباي