ولةثنةن باسقاعا قاتالدئعئ جوق جاركةن

  استانا. 12 - اقپان. قازاقپارات - جاركةن بودةشتئ بيئلعئ پرةزيدةنت ستيپةندياسئ يةگةرلةرئنئث تئزئمئنةن كورگةندة شئن قؤاندئق. كوثئلئثدة ءئز قالدئرئپ، قادئرئ ارتقان ادامئثا قولدان كةلةر بار جاقسئلئعئثدئ ءذيئپ-توككئث كةلةتئنئ بار. «جذلدئزتاس» اتتئ جذقالتاث كئتابئن وقئپ تاؤئسقانئمدا اقئنعا قذرمةتئم بذرئنعئدان دا ةسةلةنة ءتذستئ.

ولةثنةن باسقاعا قاتالدئعئ جوق جاركةن

جارئققا شئققانئنا ةكئ جئل بولسا دا، بذل كئتاپ قولئما جاقئندا عانا تيگةن. «وقئپ شئقشئ» دةپ اقئننئث ءوزئ بةرئپ، ءوتئنئپ-تئلةنگةن جوق. ونداي مئنةز جاركةن بودةشكة تؤمئسئنان جات. كئتابئن دورباسئنا سالئپ الئپ، تاراتئپ جذرگةنئن كورمةپپئز. ءناسيحاتسئز-اق وقئلادئ. اقئنمئن دةپ ارقئراپ، اياققاپتاي كةؤدةسئن قايدا ذرارئن بئلمةي جذرگةندةردئث ءوزئ جاركةننئث پوةزياسئنا تئزة بذگةدئ، مويئندايدئ.

جاركةن بودةشتئث بولمئسئنا تاثعالاسئث. بالاداي اثعالدئعئنا قئزئعاسئث كةيدة. ءوزئنئث مئنةزئ دة قئزئق. كةيدة سونداي مذثلئ، سونداي بةيكذنا، شاراسئز ادام. ولةثنةن باسقاعا قاتالدئعئ جوق. تالانتتئ ادام كورسة، بالاداي ةلپةك قاعادئ. جاستئق بوپ توسةلة كةتؤگة دة دايئن. سويتة تذرا «دذنيةدة ولةثنئث الدئندا عانا ادالمئن» دةيدئ. مذنئسئ قئزدان دا نازئك، پاتشادان دا تاكاپپار جئرلارئنا قئلاؤ تذسپةگةنئن قالاعانئنان شئعار.

تاعدئرلئ اقئننان عانا شئنايئ ولةث تؤادئ دةگةن بالكي قاساث، بالكي دذرئس قاعيدا بار. كةيبئر اقئنداردئث ؤايئمدئ قولدان جاساپ، بوركةمئكتةي ةزئلئپ، تاعدئرلئ اقئن بولئپ كورئنؤگة تئراشتاناتئنئ بار. كئمدةردئ تذسپالداپ وتئرعانئمئزدئ ءبئلئپ وتئرسئز، ارينة. بودةشتئث ذلئنئث تاعدئرئ باسقانئث باسئنا تذسسة شئداس بةرةر مة ةدئ، كئم ءبئلئپتئ؟! ارئپ-اشئپ تؤعان جةرئنة جةتتئ. قئتايدان قاشئپ شئققاسئن ءبئراز جئل ئزدةؤدة دة بولدئ. جاقئندارئنئث ايتؤئنشا، پوگوندئلاردئ كورسة، كذنئ بذگئنگة دةيئن سةكةمدةنئپ، پئرئلداپ شئعا كةلةدئ ةكةن. وتانئنا ورالعانئمةن، ةت جاقئن، تؤعان-تؤئس اتاؤلئنئ ارعئ بةتتة قالدئرئپ، جالعئزدئق تا كوردئ.

اعايئن-تؤئستئث الئستا قالعانئ ازداي، ءابدئراحمانداي ذلئنئث قازاسئ قايئستئرعان ابايداي، بازارئ مةن نازارئن جوقتاعان كةنةندةي، مايگذلئنةن ايئرئلعان مذقاعاليداي جاركةنگة دة جيئرما بةسئندة قئرشئنئنان قيئلعان ايدارئنئث قاسئرةتئ قاتتئ باتتئ. ةسئنة الؤعا دا اؤئر تيةتئن سول جئلدارئ جذبانئش ءذشئن اششئ ءومئردئث ؤلئ سؤسئنئن دا جذتتئ. جان دذنيةنئث ازابئن اششئ سؤ جةثة الماق ةمةس، الايدا. ذرتتاعان كذنئ قيالئ لاپئلداعانئمةن، ولةث جازئپ، قالامئن بئلعاعان ةمةس. ويتكةنئ بارئنة ادالدئق، تازالئق بولعانئن قالايدئ. ءسويتئپ ءجذرئپ قالامئن سؤئتئپ العان كةزدةرئ دة بولدئ. ءبئرازدان سوث ةس ءجيدئ، بالانئث قايعئسئمةن بذگئلة بةرمةيئن دةپ، جئگةرئن جانئدئ. قالامئن قايتا قولئنا الدئ. ةندئگئ جةردة ءوز-ءوزئن ولةثمةن جذباتتئ. ماثداي مةن جذرةكتةگئ ءاجئمئ سول جئلدارئ كوبةية تذسسة كةرةك. سودان دا «قاراشئ ماثدايئما كةرة قارئس، ءاجئمئ يئرئم-يئرئم تةرةث اعئس...» دةپ جئرلادئ.

«ارتئما بذرئلئپ قاراعاندا قؤانئشئم از. ؤايئم، قايعئ، قيال كوپ ةكةن» - دةپ كذرسئندئ بئزبةن اثگئمةلةسئپ وتئرئپ اقئن.

جاركةن ءوزئنئث بار بولمئسئن مئنا ءبئر جئر شؤماعئنا سئيدئرعان سئندئ:

پئسئقاي جان ةمةسپئن،

جوعالتپاعان ساباق، ءجئبئن، ينةسئن،

جوعالتپاعان پار ات جةككةن كذيمةسئن.

جوعالتپاعان وقالئ تون، تذيمةسئن.

مةن ءبئر قذنتسئز اداممئن،

قولداعئسئن جوعالتقئش.

قاتال، موسقال تاعدئردان،

تابا الماعان ذيلةسئم.

جاركةننئث شئن اتئ - جارمذحاممةد. اناسئ پايعامباردئ بةي-بةرةكةت مازالاي بةرؤگة بولمايدئ دةپ، جاركةن دةپ ةركةلةتكةن ةكةن. پوةزياعا دا جاركةن بولئپ كةلدئ. «ولةثدئ سذيگةن جارئمنان دا ارتئق سذيةمئن»، - دةيدئ اقئن. اسئرةلةپ ءارئ شئنداپ ايتقاندا، «ولةثنةن وزگة جاقئنئ جوق».

اقئن ولةثئن تذنگئ ون ءبئر مةن تاثعئ ون ءبئردئث ارالئعئندا جازادئ ةكةن. وسئ ؤاقئتتا جازؤعا وتئرسا، ولةث وزدئگئنةن اعئلئپ-توگئلةدئ. ال شابئتئ كةلمةسة، الا قاعازدئث بةتئن قانشا شيئرلاسا دا وندئمةيدئ ةكةن. كةيدة ولةث شئركئننئث بةيمازا ؤاقئتتا، جول ذستئندة كةلئپ، «قئساتئنئ» بار. «وندايدا ون شؤماققا دةيئن ميئما ساقتاي الامئن. ون شؤماقتان سوث ذمئتامئن»، - دةيدئ ءوزئ. ولةث جازئپ جاتقانئندا «شةشةث ءتئرئلئپ كةلدئ» دةسة عانا ورنئنان تذرؤئ مذمكئن، باسقاعا دذنية كذيئپ بارادئ دةسةث دة، قوزعالا قويمايدئ. ولةثنئث قذدئرةتئ تؤرالئ ءسوز ةتئپ وتئرئپ: «اقئنداردان ساعي جيةنبايةأتئث ولةثدةرئ سذمدئق. ساعيدا تئلمةن جةتكئزگئسئز سذلؤلئق پةن تةرةثدئك بار. ونئث ولةثدةرئنئث مئقتئلئعئن، تةرةثدئگئن ةشكئم ايتا الماي كةلةدئ» - دةپ وكئنة تاؤسئلدئ. ال ءوزئ تؤرالئ: «شئعارماشئلئقتا بارلئق پوتةنسيالئمدئ كورسةتپةك تذرماق، كذنئ وسئ كذنگة دةيئن ايةلئمنئث سذلؤلئعئن دا اقئننئث تئلئمةن سؤرةتتةپ بئتة المادئم»، - دةيدئ. گذلشاتتئ، قذداي قوسقان قوساعئن جارتئ تاؤلئك ماقتادئ. «ادامگةرشئلئگئنة، ادالدئعئنا تانتئمئن، الدئمنان قيئپ وتپةيدئ» دةپ ءسذيسئندئ. سول گذلشاتئنا اقئن بولا تذرا، ءالئ كذنگة بئردة-ءبئر ولةث ارناماپتئ. ونئث ءوزئ ءبئر حيكايا...

ءوز باسئثداعئ كذيدئث نة ةكةنئن بئلگئث كةلگةندة، كةيدة پوةزياعا جذگئنئپ، اقئنداردئث كئتاپتارئن پاراقتاپ جاتامئز. جاركةندةگئ مئنا ءبئر شؤماقتار ءبئر مةنئث عانا ةمةس، كوپ ادامنئث كوثئل پةردةسئن، كوكةيئندةگئسئن ءدوپ باسار:

ءومئرئم - كوكتايعاق،

كوثئلئم - اق تايلاق،

تابانئم تايئپ كةتةر مة ةكةن دةپ، -

ةپتةپ باسامئن،

ةپتئ ويناپ.

تاؤ-تاسقا -

وي-قئرعا -

قؤ تئرلئك ساندالتپاي قويدئث با؟

تاؤداي قارئز بار -

تاؤداي پارئز بار -

ئرعايداي موينئمدا.

كوپ تومدئعئ تذرماق، ءالئ كذنگة تاثدامالئسئ دا جارئق كورمةپتئ. «كةلةر جئلئ كةرة قارئس ةكئ تومدئق شئعارسام، وتئز باسپاتاباقپةن قاناعات قئلام،» - دةپ وتئر جاركةننئث ءوزئ.

جازار جئرئنا قازاقئلئقتئ قازئق ةتكةن جاركةننئث جايئ وسئ. جاركةندئ قئزؤ پئكئرتالاس پةن قوعامدئق ويدئث مئنبةرئنةن كورة بةرمةيمئز. الايدا ول ءوز ميسسياسئن پوةزياسئمةن-اق اتقارئپ وتئرعان سئندئ. اعئلئپ-توگئلگةن ولةثدةرئ - وسئنئث دالةلئ.

 

قارلئعا يبراگيموأا

دةرةككوز: «حالئق ءسوزئ»  گازةتئ 

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى