بذرئنعئ باي مةن بذگئنگئ باي

   استانا. 13- جةلتوقسان. قازاقپارات - باي دةسة، جئلدار بويئ سانامئزعا ءسئثئپ قالعان قاناؤشئ، دذنيةقوثئز، اينالاسئنا مةيئرئمئ جوق نادان ادامدار كوز الدئمئزعا ةلةستةيدئ. بذل كةثةستئك دذنيةتانئمنئث جةمئسئ. جةر قايئستئرعان جئلقئسئ، بةلدئ باسقان قويئ، دالاعا سئيماعان ءئرئ-قاراسئ بار اؤقاتتئ بايلار ءوتئپتئ قازاقتا.

بذرئنعئ باي مةن بذگئنگئ باي

بايئرعئ بايلار شئن مانئندة قانداي بولعان؟ وسئ ساؤال توثئرةگئندة «الاش» تاريحي-زةرتتةؤ ورتالئعئنئث پرةزيدةنتئ قايروللا عابجالةلوأ، مادةنيةت قايراتكةرئ، اقئن قاجئتاي ءئلياسوأ، تاريح عئلئمدارئنئث دوكتورئ، پروفةسسور احمةت توقتاباي، مادةنيةت قايراتكةرئ، ونةرتانؤشئ جذماباي ةسةكةيةأ، ش.ءؤاليحانوأ اتئنداعئ تاريح جانة ةتنولوگيا ينستيتؤتئنئث قئزمةتكةرئ ءراشيد ورازوأتار وي قوزعادئ.

                      قازاقتئث  «بايلارئ»  - ارئن ساداعا ةتةتئن ارئستار ةدئ

 بابالارئمئز ةجةلدةن-اق رؤحاني بايلئقتئ، ةركئندئك پةن ةرلئكتئ ماتةريالدئق بايلئقتان جوعارئ قويعان. سوندئقتان «مالئم - جانئمنئث ساداعاسئ، جانئم - ارئمنئث ساداعاسئ» دةگةندئ ومئرئنة وزةك ةتكةن ولار ساراثدئقتئ سةرئك قئلماعان. كةرئسئنشة، جومارتتئق جاساپ، بارشا جذرت يگئلئگئنة جارايتئن ءئس تئندئرسا عانا باي اتانئپ، ةلگة تانئلعان. كوپتةگةن قازاق بايلارئ ذلئ دالا توسئندة ءوز داؤلةتئمةن مةدرةسة، مةشئت سالعئزئپ، ذستاز ذستاپ، بالا وقئتقان. قازاقتئث ةث العاشقئ گازةت-جؤرنال، كئتاپتارئنئث شئعؤئنا دةمةؤشئلئك كورسةتكةن. ءتذرلئ كاسئپ كوزدةرئن اشئپ، وثدةؤ سالاسئن ورئستةتكةن. «باي» دةگةن ذعئم وزگة حالئقتئث «داؤلةتتئ» دةگةن ماعئناسئمةن سايكةس كةلمةيدئ.

       قايروللا عابجالةلوأ: باي دةگةن ءسوزدئ ةستئگةندة، اركئمگة ءار ءتذرلئ وي كةلةدئ. بذرئنعئ كةزدةگئ بايلاردئ كةثةس ذكئمةتئ بئزدةرگة سونشالئقتئ جةكسذرئن، جاعئمسئز بةينةدة ءتذسئندئرئپ كةلدئ. سانامئزعا سولاي ءسئثئرئپ جئبةردئ.

   ءبئراق، ءبارئ دة كةرئسئنشة ةدئ. سول كةزدةگئ بايلار سول اؤئلدئث تئنئس-تئرشئلئگئن الئستان سةزگةن. كئمگة قانداي قالئثدئق الئپ بةرؤ كةرةك، كئمگة قانشا مال ذلةستئرؤ كةرةك ةكةندئگئنة دةيئن جاقسئ بئلگةن. دذنيةنئ وثدئ-سولدئ شاشپاعان. قادئر-قاسيةتئن باعالاعان. ول كةزدةگئ بايلار كوپئر سالدئ، جول سالدئ. ارتئندا قاراقذرئم حالئقتئث تذرعانئن انئق ءبئلدئ.

    قاجئتاي ءئلياسوأ: كةيدة ولاردئث ئشئندة قاتال بايلار دا بولعان. ءبئراق ءبارئنئث بئردةي كئرپئگئنة مذز قاتپاعان. قازاق قوي، كئسئلئگئ بار. 500، 1000 ذيگة دةيئن ءبئر بايدان بولعان. قاراپايئم قاراشا بايدئث مالئن باعئپ، وتئنئن شاؤئپ، شارؤاسئن ئستةپ جذرةدئ. ال باي ءوز رؤئنئث نةمةسة وزگة رؤدان جالداپ العان كئسئلةرئنئث عانا قئزمةتئنة قاراپ، جالشئسئن اياقتاندئرئپ، جةكة جاعدايئنا جان-جاقتئ قاراسقان. ءتئپتئ كةيدة سول بايدئث الپةشتةپ وتئرعان قئزئن الئپ قاشئپ، كةتةتئن ةپتئ جئلقئشئلار دا بولدئ عوي.

   احمةت توقتاباي: 1840- جئلئ برونةأسكي دةگةن گةنةرال قازاق جةرئن زةرتتةگةن. ول قازاق ءتئلئن كةرةمةت بئلگةن. «قازاقتئث «باي» دةگةن ذعئمئ ورئستئث «داؤلةتتئ» دةگةنئنة كةلمةيدئ. قازاقتا باي بولؤ ءذشئن اتاعئنان ات ذركةتئن ذلكةن تذلعا بولؤ كةرةك. ماتةريالدئق يگئلئكتةرگة يةلئك ةتؤمةن بئرگة، اقئل-ويئ تولئسقان ادام بولؤئ كةرةك»، - دةيدئ برونةأسكيي.

                        «بةرمةسة دة باي جاقسئ»

«جةمةسة دة ماي جاقسئ، بةرمةسة دة باي جاقسئ» دةگةن ءسوز سول زامانداعئ بايلارعا قاراتئپ ايتئلسا كةرةك. قولئ اشئق، جومارت جاندار مالئن قانشا جذمساسا دا، ورنئن ويسئراتپاي، ةسةسئنة، ةلدئث ريزاشئلئعئنا بولةنئپ، مةرةيئ تاسئپ وتئرعان. وسئ رةتتة ةل ةسئندة، تاريح پاراقتارئندا اتئ قالعان قازاق دالاسئنئث ءبئراز داؤلةتتئ تذلعالارئنئث اتئن اتاپ كةتؤدئ ءجون كوردئك. بايتاق دالامئزدئث ءار ايماعئندا كةزدةسكةن مذنداي باقؤاتتئ بايلاردئث بايلئعئ كوبئنة مالمةن ولشةنگةنئ بةلگئلئ.

            جذماباي ةسةكةيةأ: مةن ءوزئم ايئرتاؤدئكئمئن. ءبئز جاقتا توقسانباي دةگةن، ساسئقتئث توقسانبايئ دةيتئن بايدئ قاريالار اؤزئنان تاستاماي ايتئپ وتئراتئن. ءذيئر-ءذيئر جئلقئ، وتار-وتار قويئ بولعان دةسةدئ. ءبئراق ءوزئ سونئث سانئن بئلمةيدئ ةكةن.

كوكشةتاؤدئث ارعئ جاعئندا، قئزئلاعاش دةگةن جةرگة جاقئن ايماقتا سذتةمگةن دةگةن باي بولعان. ونئث دا بايلئعئندا ةسةپ بولماعان دةيدئ.

   احمةت توقتاباي: مئنا قئتاي ةلئندة باسپاي شولاق ذلئ دةگةن باي بولعان. ول 60 مئث قوي، 30 مئث جئلقئ، 1000 ءئرئ قارا بئتكةن ةرةكشة باي. سول كئسئ 30 شاقتئ ادامدئ ءوزئنئث قارجئسئنا ذيلةندئرئپتئ. ول وتئز ادامنئث ئشئندة قئتاي دا، دذنعان دا، ذيعئر دا، سارت تا بار، ءتئپتئ ورئس تا كةزدةسةدئ. وسئدان كةيئن الگئلةردئث ءبارئ باسپايدئث قذرمةتئنة قازاقشا سويلةگةن ةكةن.

       ءبئز ايتئپ وتئرعان باسپاي شولاق ذلئ ءوز زامانئنئث ةث ئقپالدئ تذلعاسئ بولعانئ ةل اؤزئندا. سونشاما داؤلةتتئ ةل پايداسئنا جاراتؤدئ ماقسات ةتكةن باي ذلكةن وزةندةرگة كوپئر سالدئرئپتئ، بئرنةشة كةن ورئندارئ بولعان ةكةن. قازئرگئ تاثدا قئتاي جةرئندة «باسپاي تذقئمئ» دةپ اتالاتئن قويدئث ةكئ ميلليونئ بار دةيدئ. ءسئرا، «باتئر بولساث جاؤعا نايزاث ءتيسئن، باي بولساث حالقئثا پايداث ءتيسئن» دةگةن ءتالئمدئ ءسوزدئ سول زاماننئث بايلارئ ساناسئنا مئقتاپ سئثئرسة كةرةك. ال باسپايدئث ا ق ش ةكسپانسياسئنا قارسئ كورةي حالقئنا قولداؤ كورسةتكةندة، ذشاق ساتئپ الئپ بةرگةنئ ءالئ كذنگة اثئز. ءتئپتئ ونئث حالئق ءذشئن قئزمةت ةتكةنئنة ةل اؤزئندا جذرگةن مئناداي اثگئمةلةر دة كؤا.

     قاجئتاي ءئلياسوأ: شاؤةشةكتة كوشة ارالاتئپ تارانتاس اربالاردئ جئبةرةدئ ةكةن. قاي جةردة قولئن جايئپ تذرعان قايئرشئ بار، سونئ الگئ ارباعا سالئپ، باسبايدئث قوراسئنا الئپ كةلةدئ.تاماعئن بةرئپ، ةتئن اسئپ، سورپا سؤئن ئشكئزئپ، مونشاسئنا ءتذسئرئپ، دورباسئنا تذگةل اقشا تولتئرئپ جئبةرةدئ ةكةن. باسباي بايدئث دارقاندئعئ سونداي، «قالتاثدا باقئر تيئنئث بولماسا، قئمسئنبا، وزئمنةن كةلئپ سذرا» دةپ ايتاتئن كورئنةدئ.

باي-باعلانداردئث بةدةلئ كوبئنة مةكتةپ، مةدرةسة، مةشئت سالسا، وقؤ-بئلئمگة كوثئل بولسة، اسقاقتايتئن بولعان. زامان كوشئنةن قالماي، حالئق اعارتؤ ئسئنة دةن قويعان بايلار ءار وثئردة كةزدةسةدئ. جةتئسؤ جةرئندةگئ اتاقتئ «مامانيا» مةكتةبئنئث نةگئزئن قالاعان ماماننئث تذرئسبةگئ دة داؤلةتئ جاننان اسقان باقؤاتتئ باي بولئپتئ. ال شئعئس وثئردة قاتونقاراعاي ايماعئندا ةرةجةپ بولئستئث سالدئرعان مةكتةبئ تالاي قازاق قاراگوزئن ءبئلئم نارئمةن سؤسئنداتئپ، ةل يگئلئگئنة قئزمةت ئستةپتئ.

  احمةت توقتاباي: ةرةجةپ بولئس ورالحان بوكةيدئث تؤعان جةرئ - قاتونقاراعاي اؤدانئندا ذلكةن مةكتةپ سالدئردئ عوي. ال وسئ مةكتةپكة تذگةلدةي بايلاردئث اقشاسئ جذمسالعان. ياعني مةكتةپتئث قذرال-جابدئعئنان باستاپ، مذعالئمئنة دةيئن بايلار تاؤئپ بةرئپ، قامتاماسئز ةتكةن.

  قاجئتاي ءئلياسوأ: مامان تذرئسبةك «مامانيا» مةكتةبئن سالعان. ودان بذرئن مةدةؤ پذسئرمانوأ تا ءئرئ مةكتةپ سالؤعا مذرئندئق بولعان. ال ماماننئث مةكتةبئ ودان بذرئن اشئلعان، ءارئ ذلكةن مةكتةپ.12 سئنئپتئ، 12-13 مذعالئم ذستاعان. سولاردئث جالاقئسئ، بذكئل تاؤقئمةتئ، جاتئن ورنئ، ازئعئ تذگةل تذرئسبةك بايدئث موينئندا. ويتكةنئ، قئتايعا جئلئنا 300 مئث بويداق قوي وتكئزةدئ ةكةن.

       حالئقتئث قازئناسئ، ةلدئث قذتئ بولعان بايلار قالامگةرلةردئث شئعارماسئنا دا ارقاؤ بولعان. اتاپ ايتساق، ارقا ءوثئرئنئث اؤقاتتئلارئ اتانعان نذرماعامبةت بايدئث، ةردةن بايدئث، سذتةمگةن بايدئث داؤلةتئن قازئرگئ ولشةممةن ةسةپتةؤ قيئن. ةردةن مةن تذرسئن بايلاردا 20 مئثنان جئلقئ بولئپتئ. ءبئر عانا نذرماعامبةتتئث داؤلةتئن اكةسئ ساعئنايعا جاساعان اسئنان كورؤگة بولادئ. ساكةن سةيفؤلليننئث «تار جول، تايعاق كةشؤئندة» ساعئنايدئث داؤلةتئ ءسوز بولادئ. ءئلياس جانسذگئروأ «قذلاگةر» پوةماسئندا، ساكةن جذنئسوأتئث «اقان سةرئسئندة» اتالعان استئث اؤقئمئ مةن وعان كةتكةن استا توك بايلئق سؤرةتتةلةدئ.

   جذماباي ةسةكةيةأ: نذرماعامبةت، «پاث نذرماعامبةت» بولئس بولعان. ذلكةن بولئستئ باسقارعان. پاث نذرماعامبةتتئث اكةسئ - ساعئناي. ساعئنايدئث جومارتتئعئ نةمةسة ساراثدئق جاعئن ايتا المايمئن. ةستؤئمشة، ونئث وندايئ جوق.

ءتئپتئ كةي دةرةكتةردة: «ءذندئ جةرئندة بوي كوتةرگةن ءتاج ماحال كةسةنةسئنة جذمسالعان قارجئدان ساعئنايدئث اسئنا جذمسالعان دذنية اسئپ كةتةدئ»، - دةلئنةدئ. قازاق دالاسئنئث داؤلةتئن سؤرةتتةيتئن مذنداي اس جةر-جةردة بولئپ وتئرعان. ساعئنايدئث اسئ 1886- جئلئ ءوتئپتئ. ول اسقا 500 اق ءذي تئگئلئپ، 500 بذحار كئلةم ءئلئندئ. 5 توننا شاي اكةلئنئپ، جاثا ئدئس-اياقتار تاشكةنت پةن قازان قالالارئنان الئندئ.10 مئث كورپة-جاستئق، قوناقتاردئ سئيلاؤعا 500 بذحار شاپانئ اكةلئنئپ، سئبئردةن 500 باعالئ اث تةرئسئ الئندئ. 20 مئث قوي، 100 جئلقئ سويئلدئ. ال بةرتئن كةلة، 20- عاسئردئث باسئندا، جةتئسؤ جةرئندة دة قابانبايدئث ذرپاعئ سذلةيمةنگة ذلكةن اس بةرئلئپتئ. وسئ استا قازاق ادةبيةتئن دامئتؤعا قازاق بايلارئنئث تاراپئنان ذلكةن قادام جاسالادئ.

   احمةت توقتاباي: 1904- جئلئ قابانبايدئث ذرپاعئ سذلةيمةننئث اسئ وتكةن. سول استا ءئلياس جانسذگئروأتئث بايگةگة شاپقانئن بئلةمئز. سول استا قازاقتئث، سونئث ئشئندة جةتئسؤدئث بايلارئ مةكتةپ، مةشئت سالؤ ماسةلةسئن كوتةرئپ، اقئن-جازؤشئلار رومانئنا بايگة جاريالاپ، اقشا تئككةن.

قاجئتاي ءئلياسوأ: ةلئمئزدة ءوندئرئس ءئسئن العاشقئ ورئستةتكةندةردئث ءبئرئ - اتاقتئ باي قاراجان ذكئبايةأ. قانت قئزئلشاسئن وثدةيتئن زاؤئت پةن سؤةلةكتر ستانساسئن سالؤ - قاراجان سةكئلدئ الپاؤئتتئث ةثبةگئ. مارقاكولدةن اعئپ شئعاتئن جالعئز عانا قالجئر سةكئلدئ ارئندئ تاؤ وزةنئندة سؤ ةلةكتر ستانساسئن سالؤ يدةياسئ دا وسئ قاراجان بايدان شئققان ةكةن.

 بذل شامامةن 1909- جئلدار بولسا كةرةك. قاراجان تةرةث-تةرةث شاتقالداردئث، ءبئر جاعئنان، ةكئنشئ جاعئنا، تةزدةتئپ شئعؤ ءذشئن مولشةرئ 200 مةتر بيئكتئكتة تةمئر تروستان اسپالئ كوپئر سالعئزادئ. سول كوپئردئث جذرناعئ ءالئ دة بار. مئثعئرعان مالئن باي ةرتئس وزةنئنئث ةكئ جاعالاؤئنان سالعان قوس قاساپحاناسئندا سويعئزعان. وسئ ةكئ قاساپحانادا جئلئنا ءئرئ قاراسئ مةن قويئ ارالاس بارلئعئ 1،5 ميلليون مال سويئلعان ةكةن. قاراجاننئث قوس قاساپحاناسئندا كةمئ بةس ءجذز قازاق مال سويؤمةن شذعئلدانئپتئ دةگةن دةرةك بار.

       كةث-بايتاق قازاق دالاسئنا كةثةس وكئمةتئ ورناعاننان كةيئن بايلاردئث دا كذنئ باتئپ، جذلدئزئ ءسوندئ. گولوششةكيننئث زذلئم ساياساتئ بايلاردئ تاپ رةتئندة جويؤدئ كوزدةگةنئ بةلگئلئ. 1928- جئلئ 27- تامئزدا بايلاردئ تاركئلةؤ تؤرالئ قاؤلئ شئعادئ. مذراعات دةرةكتةرئندة ساقتالعان مالئمةت بويئنشا 244 ءئرئ بايدئث مال-مذلكئ تارتئپ الئنعان ةكةن. ال قانشاماسئ شةكارا اسئپ كةتتئ.

       ءراشيد ورازوأ: 1928- جئلئ 27- تامئزدا «بايلاردئ تاركئلةؤ جونئندة» قاؤلئ شئعاردئ. وسئ قذجاتتارعا قاراپ وتئرساق، قازاق بايلارئنئث كوبئنئث جةر اؤدارؤئنا، كورشئلةس مةملةكةتتةرگة كةتؤئنة اكةپ سوقتئردئ. مئنا كةگةن اؤدانئنئث وزئنةن 130 داي ادامنئث ءتئزئمئن كوردئم.

    ال كةثةس ذكئمةتئنة مال-مذلكئن وتكئزئپ، ايداؤئنا كونئپ، ايتقانئمةن جذرگةن باي-باعلاندار شةن-شةكپةن الئپ، لاؤازئمدئ قئزمةت تة اتقاردئ. ونداي باقؤاتتئ جاندار پاتشا زامانئندا دا بولعان. شئثعئس تورة مةن قذنانباي اؤقاتتئ شاثئراق، اعا سذلتان بولماسا، شوقانداي، ابايداي ارئستار قالئپتاسار ما ةدئ؟! اللا بةرگةن دارئندئ دامئتئپ، ءبئلئم جيناؤدا اكة داؤلةتئ مةن ابئرويئ كوپ قئزمةت اتقارعانئ تالاس تؤدئرماسئ انئق. الايدا كةثةس زامانئندا بايدئث اتئ دا كئرلةدئ، قئزمةتئنة دة، اتاعئنا دا نذقسان كةلئپ، بذرئنعئ بةت-بةينةسئنةن ايئرئلدئ. بايعا دةگةن كوزقاراس وسئ كةزدةن باستاپ وزگةرسة كةرةك، استة.

     احمةت توقتاباي: قازاقستان رةسةيگة قوسئلعاننان كةيئن قارا باسئنئث قامئن كذيتتةيتئن، تةك ءوزئنئث تؤئسئن، وتباسئن ويلايتئن بايلار شئقتئ. بذلاردئ قازاق «باي» دةپ ةسةپتةمةگةن. «شئق بةرمةس شئعايباي»، «قارئنباي» دةگةن سياقتئ ءتذرلئ سوزدةرمةن كةلةمةجدةگةن. سوندئقتان قازاقتئث كوشپةندئ قوعامئنداعئ بايلاردئث فؤنكسياسئ مذلدة بولةك.

      قولدا بار دةرةكتةر بويئنشا، ادايدئث ءبئر بايئندا 70 مئث جئلقئ بولئپتئ. اققوشقار سايدالئ ءبئر كولدةن 40 مئث جئلقئ سؤارئپتئ. ارقاداعئ ازئنابايعا - 17 مئث، كةرةيدةگئ ماتئگة - 12 مئث، نذراداعئ ساپاققا - 18 مئث، اقتايلاققا 18 مئث جئلقئ ءبئتئپتئ. مذنئث سئرتئندا «ولاردئث بئرنةشة وتار قويلارئ جةردئث بةتئن جاؤئپ جاتئپتئ» دةگةن مالئمةتتةردئ وسئ كذنگة دةيئن قاعاز بةتتةرئنةن تابؤعا بولادئ. اتتةگةن-اي، قاناؤ مةن توناؤدئ قذپ كورگةن ورئس يمپةرياسئ وسئنداي قازاق بايلارئن توناپ-تالاماي، ولاردئث مالئن تاركئلةمةگةندة، جاعداي مذلدةم باسقاشا بولار ةدئ. قازاقتار اشتان قئرئلماي، قازاقستان باي مةملةكةتكة اينالار ةدئ. الايدا بايلار تاركئلةنئپ، جةر قايئسقان قازاقتئث ءتورت تذلئك مالئ تالان-تاراجعا سالئنئپ، حالئق اشتئقتان قئرئلدئ. ال قازئرگئ قوعامئمئز دا اؤقاتتئ بايلارعا كةندة ةمةس. ولاردئث بويئندا دالا داؤلةتتئلةرئنئث دارقاندئعئ كةزدةسةدئ مة؟

               قازئرگئ قالتالئلار

قايروللا عابجالةلوأ: «پالةنشةنئث جةكة قورئندا 7 ميللياردئ، تذگةنشةدة 6 ميلليارد بار ةكةن» دةگةندئ ب ا ق-تان ةستئپ، كورئپ جاتامئز. ال مئنا ونكولوگيالئق اؤرؤحاناعا بارساث، كةزةكتة تذرعان ادام قانشاما... وتا جاساتؤعا اقشاسئ جوق. سودان سوث وقؤ ورئندارئندا قول قئسقالئقتان قازاقتئث تالانتتئ بالاسئ وقي الماي، «اؤزئ قيسئق بولسا دا، باي بالاسئ سويلةسئننئث» كةبئن كيئپ ءجذر. اؤئلدان كةلگةن ورئمدةي-ورئمدةي ذل-قئزداردئث جذمئس تابا الماي، تةرئس جولعا ءتذسئپ كةتؤئ دة، قوعامداعئ كةلةثسئز قذبئلئستئث بارلئعئ بئزدةردئث بذگئنگئ بايلارعا ذلكةن سئن.

       ءراشيد ورازوأ: قازئرگئ بايلار مةن بذرئنعئ بايلاردئث ايئرماشئلئعئنا توقتالساق. اسئرةسة، عئلئم سالاسئنا كةلگةندة، قازئرگئ بايلار كئرپئدةي جيئرئلا قالادئ. اتئن شئعارؤ ءذشئن، شةتةلدئث قاي-قايداعئ انشئلةرئنة ميلليونداپ اقشاسئن شاشادئ. اسئرةسة، مذراعات قورلارئن اكةلؤگة كومةكتةسسة، وزدةرئنئث دة تاريحتا ةسئمدةرئ قالار ةدئ.

       احمةت توقتاباي: قازئرگئ بايلار، جاثا قازاقتار بذرئنعئ بايلاردئث سالت-ءداستذرئ، ولاردئث سالئپ كةتكةن سارا جولئنان بةيماعلذم. تةك ءوز قامئن ويلايدئ. ءبئر نارسةگة قول ذشئن سوزا قالسا، سونئ ايداي الةمگة جاريا قئلئپ، ازاننان كةشكة دةيئن جارنامالاپ، تيتتةي ءئسئن ماقتان تذتادئ. ال بذرئنعئ بايلار ونئ ماقتان تذتپاعان. يگئ ءئستئ ماثئزدئ مئندةتئندةي ساناعان.

    ارينة، قازئرگئ زامان الپاؤئتتارئ قايئرئمدئلئقتان شةت قالئپ جاتئر دةپ ايتؤدان اؤلاقپئز. اتئمتاي جومارتتار بذگئنگئ كذندة دة كةزدةسةدئ. الايدا ولاردئث قاراسئ نةكةن-ساياق. قازئرگئ مئرزالارعا مةدةؤ بايدئث مارتتئگئ، باسپايدئث جومارتتئعئ، قاراجاننئث قايئرئمدئلئعئ جةتپةي تذرعانداي. اسئرةسة، ذلتتئق قذندئلئقتاردئ ناسيحاتتاؤ مةن رؤحاني بايلئقتئ كوبةيتؤدة قازاق قالتالئلارئ ايانباسا ةكةن دةيمئز.

    بذگئنگئ ءبئز ايتقان بايلار بايتاق دالانئ مالئمةن جايلاعان داؤلةتتئلةردئث ءبئر پاراسئ.تذتاستاي ءبئر ةلدئث الةؤةتئن كورسةتةتئن مذنداي باقؤاتتئ جانداردئث ةسئمئ ةل ةسئندة قالماي، تاريح بةتتةرئندة كومةسكئلةنئپ كةتكةندةرئ قانشاما. ال بذگئنگئ باي بذرئنعئ بايدان ساباق الئپ، «بايلئق ءبئر جذتتئق» ةكةنئن ةسكةرسة، قوعامدا تةپة-تةثدئك ورنار ما ةدئ؟!.

جاراس نيازبةك

                                             دةرةككوز: «جاس قازاق» گازةتئ

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى