بوكىستا جۇرگەن جىگىتتەرىمىزگە ءوزىمنىڭ ميىمدى ويىپ الىپ، ۋاقىتشا بەرە تۇرعىم كەلەدى - ەرماحان يبرايموۆ

- ەرماحان ساعي ۇلى، كەيىنگى كەزدەرى عىلىمي جۇمىستارمەن دە اينالىسىپ جۇرگەنىڭىزدى بىلەمىز. عىلىمي اتاعىڭىزدى قانداي تاقىرىپتا، قاشان قورعادىڭىز؟

 - مەن ەندى سپورت سالاسىنىڭ مامانى بولعاندىقتان، وليمپيادا چەمپيونى اتانىپ، ەرەن جەتىستىككە قول جەتكىزگەندىكتەن، سپورت سالاسى بويىنشا قورعادىم. 2010 - جىلى 1 - شىلدە كۇنى الماتىداعى قازاقتىڭ سپورت جانە تۋريزم اكادەمياسىندا پەداگوگيكا عىلىمىنىڭ كانديداتى اتاعىن قورعاپ شىقتىم. تاقىرىبىم - «بوكسشىلاردىڭ ءدۇبىرلى دودا الدىنداعى دايىندىعىن باسقارۋ». وندا مەن بوكسشىلاردىڭ نورماتيۆتەرىن قۇراستىردىم. بوكسشىنىڭ الداعى دوداعا (تۋرنيرگە) قانشالىقتى دايىن ەكەندىگىن تەكسەرەتىن نورماتيۆتەر قالىپتاستىردىم. قانداي جاتتىعۋلاردىڭ ءتيىمدى ەكەندىگىن كورسەتۋگە تىرىستىم. سونى قازىر ءبىز وقۋ-جاتتىعۋ جيىندارىندا قولدانىپ ءجۇرمىز. سول ارقىلى ءبىز بوكسشىلاردىڭ ۇيىندە بولعاندا جاتتىعۋ جاسادى ما، جوق پا - سونى ءبىلىپ وتىرامىز. ۇيلەرىندە جاتتىعۋ جۇمىستارىن ۇزبەگەندەرىن ءبىلۋ ءۇشىن قولدانىپ ءجۇرمىز. سوندىقتان بوكسشىلار ۇيلەرىنە بارعاندا، قىمىز ءىشىپ، ارقالارىن كەڭگە سالماي، كۇندەلىكتى جاتتىعۋ دا جاساپ جۇرەدى. ويتكەنى ولار قايتادان جيىنعا كەلگەندە ارنايى نورماتيۆ تاپسىراتىندارىن بىلەدى. بۇعان بوكسشىلاردىڭ ءبارى دە تۇسىنىستىكپەن قاراۋدا.

- كۋباعا بارىپ كەلگەنىڭىزدەن حاباردارمىز. سول جايىندا تولىعىراق ايتساڭىز ەكەن.

- قازاقستان بوكس فەدەراسياسى مەنى بوكستان دۇنيەجۇزىنىڭ كوشباسشىسى بولىپ سانالاتىن كۋبا ەلىنە ارنايى جىبەرگەن. وندا ماعان بوستاندىق ارالى ەلىنىڭ بوكسىن زەرتتەۋ تاپسىرىلدى. كۋبادا ون شاقتى كۇن بولىپ، بىلىكتى باپكەرلەرمەن كەزدەستىم. تاجىريبە الماسىپ، ءارتۇرلى سەمينارلارعا قاتىستىم. كوكەيدەگى سۇراقتارىمدى قويىپ، جاۋاپتارىن سارالادىم. كۋبادا قىزىعىپ، باستى نازار اۋدارعانىم - ورتا مەكتەپ قابىرعاسىنداعى دەنە تاربيەسى ساباعى. ولاردا دەنە تاربيەسى ساباعى مامانداندىرىلعان نەگىزدە جۇرگىزەدى ەكەن. ءار بالانى قابىلەتىنە قاراي ءار سپورت تۇرىنە بولىپ، 4-سىنىپتان باستاپ دەنە تاربيەسى ساباعىنىڭ ورنىنا ناقتى ءبىر سپورتقا باۋلۋ باستالادى. ءسويتىپ، بالالار جاس كەزدەرىنەن باستاپ، بوكس، فۋتبول، كۇرەس، باسكەتبول جانە تاعى دا باسقا سپورت تۇرلەرى بويىنشا ءدارىس الىپ، بىلىكتى ماماننىڭ قول استىندا جاتتىعادى. وسىنىڭ ارقاسىندا ولاردىڭ سپورتتارى قارقىندى تۇردە دامىپ كەلەدى. بوكس ماماندارى كوپ بولعاندىقتان، بوكسشىلارى قارىمدى دا الىمدى. ءبىراق سوڭعى ۋاقىتتا كۋبا دا بۇرىنعىداي وليمپيادا ويىندارىنان بەس-التى التىندى جيناپ اكەتە الماي ءجۇر. سوڭعى بەيجىڭ وليمپياداسىندا كۋبا بوكسشىلارى ءتىپتى التىنسىز قالدى. بۇل - تاريحتا بولماعان جاعداي. ونىڭ دا ءارتۇرلى سەبەپتەرى بار. ساياساتقا بوي ۇرماي-اق قويايىق. دەسەك تە، كەيىنگى جىلدارى كۋبا بوكسشىلارىنىڭ باسقا ەلدەرگە قاشىپ كەتۋى ءجيى كەزدەستى. وسىلاي كورنەكتى بوكسشىلارىنىڭ ءبىرازىنان ايىرىلدى. سوندىقتان ولاردىڭ قۇرامالارىنىڭ دەڭگەيى تومەن قۇلدىراپ كەتتى. ءسويتىپ، بەيجىڭگە جاڭا كوماندا جاساقتاپ بارىپ، التىن مەدال بۇيىرماي، ەلدەرىنە ولجاسىز قايتتى. قازىر ولاردىڭ بوكسى قايتادان ءوز دەڭگەيىنە كوتەرىلىپ كەلە جاتىر. سوڭعى الەم چەمپيوناتىندا كۋبانىڭ ەكى بوكسشىسى جەڭىمپاز اتانىپ، التىنمەن اپتالدى. كۋبا بوكسىنىڭ قانشالىقتى قارىمدى ەكەنىن ەندى لوندون وليمپياداسى كورسەتەدى.

وسى ورايدا، قازاقستان بوكسى تۋرالى ايتا كەتكەن ءجون بولار، قازىر بىزدە كۇرزى جۇدىرىقتى قىز-جىگىتتەرىمىزگە بارلىق جاعداي جاسالۋدا. ق ر سپورت جانە دەنە تاربيەسى جونىندەگى اگەنتتىگى تاراپىنان دا، ۇلتتىق بوكس فەدەراسياسى تاراپىنان دا ايرىقشا كوڭىل بولىنۋدە. وسىنداي جان-جاقتى جاعداي جاسالۋدىڭ ارقاسىندا ءبىزدىڭ بوكسشىلار لوندون وليمپياداسىنىڭ 11 جولداماسىنا قول جەتكىزدى. ەرلەر اراسىنداعى ۇلتتىق قۇرامامىزدىڭ باس باپكەرى مىرزاعالي ايتجانوۆ «ءۇش مەدال اكەلەمىز» دەپ وتىر. مەن باس باپكەردىڭ ارىق ايتىپ، سەمىز شىعۋىنا تىلەكتەسپىن. ەندى «باق شابا ما، باپ شابا ما» دەپ تىقىرشىپ وتىرمىز. قازاق ايتقانداي، «تاۋداي تالاپ بەرگەنشە، بارماقتاي باق بەرسىن» قىز-جىگىتتەرىمىزگە. لوندون وليمپياداسىنا سايدىڭ تاسىنداي ىرىكتەلگەن توعىز جىگىتىمىز بەن ەكى قىزىمىزدىڭ جولىنا، ءار جەكپە-جەكتەرىنە ۇڭىلەمىز. ەندى كىمنىڭ اسىعى الشىسىنان تۇسەدى، ول - بوكسشىلاردىڭ وزدەرىنىڭ قولىندا.

- بارىمىزدىڭ دە تىلەگىمىز - سول. بىلعارى قولعاپ شەبەرلەرى سەنىم ۇدەسىنەن شىقسا دەيمىز. بۇعان ءسال كەيىنىرەك توقتالارمىز. الگى كۋباڭىز قىزىقتىرىپ بارادى. جالپى، كۋبا بوكسىندا قانداي دا ءبىر وزگەشەلىك بار ما ەكەن؟

- كۋبا - كىشكەنتاي عانا مەملەكەت. شاعىن عانا بولسا دا، بۇكىل كۋبالىق سپارتاكيادا وتكىزىپ تۇرادى ەكەن. سول سپارتاكياداعا ەرەكشە دايىندالادى، ءبارى قاتىسادى. ءبىز 16 ايماققا بولىنسەك، ولار ءتورت-اق ايماققا بولىنەدى. باتىس، شىعىس، سولتۇستىك جانە وڭتۇستىك ايماقتارى اراسىندا ءدۇبىرلى دودا ۇيىمداستىرىلادى. وسى سپارتاكيادانىڭ فينالىنا مىندەتتى تۇردە فيدەل كاسترونىڭ ءوزى كەلىپ تاماشالايدى ەكەن. مۇنىڭ ءوزى ولاردىڭ سپارتاكيادالارىنىڭ ماڭىزى قانشالىقتى زور ەكەندىگىن مەڭزەپ تۇرعان جوق پا؟ سودان سوڭ ولاردا دا دەنە تاربيەسى ينستيتۋتى بار ەكەن. مەن بوستاندىق ارالى ەلىنە بارعانىمدا وسى ينستيتۋتتا يسپان تىلىندە سويلەيتىن لاتىن امەريكاسى ەلدەرىنەن كەلىپ ءبىلىم الاتىنداردى كوردىم. ولاردىڭ اراسىندا مەكسيكا، ۆەنەسۋەلا، باسقا دا ەلدەردىڭ ازاماتتارى بار. ولاردىڭ ءبارى كۋبانىڭ دەنە تاربيەسى ينستيتۋتىن ءبىتىرىپ، جوعارى ءبىلىمدى جاتتىقتىرۋشى بولىپ شىعادى. ەندى ءبىر ىلتيپاتپەن اتاپ وتەرلىگى، كۋبانىڭ سپورتتىق مەديسيناسى وتە جوعارى دەڭگەيدە دامىعان. كۋبا سونشالىقتى باي مەملەكەت بولماعانىمەن، حالقى نامىسقوي، قايسار. ءبىز كۋبالىقتارمىز، بوستاندىق ارالىنىڭ حالقىمىز دەپ ءوز ۇلتتارىن ماقتان تۇتادى. وسى سوزدەردى ماقتانىشپەن ايتادى. وندا جىل 12 اي جاز بولىپ تۇرادى. بوكسقا بارلىق جاعداي جاسالعان. جاعدايلارى سول: كۇن جىلى، بوكسپەن دالادا دا اينالىسادى. رينگ قۇرىپ، قاپ ىلەدى دە، جاتتىعۋلارىن دالادا-اق جۇرگىزە بەرەدى. وسىلاي جىل 12 اي تازا اۋادا ۇزدىكسىز جاتتىعۋ جاسايدى.

- الگىندە ءوزىڭىز ايتقان بۇكىل كۋبالىق سپارتاكياداعا بارلىق بوكسشىلارى، ءتىپتى وليمپيادا چەمپيوندارى مىندەتتى تۇردە قاتىستىرىلادى ەكەن دەپ ەستيمىز. مۇنى دا بايقاعان بولارسىز؟

- بۇل جونىندە ايتارىم، وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر، كۋبادا فەليكس ساۆون دەگەن تورتكۇل دۇنيەگە تانىمال، اتاقتى بوكسشى بار. ول - ءۇش دۇركىن وليمپيادا چەمپيونى، جەتى دۇركىن الەم چەمپيونى. سوڭعى رەت سيدنەي وليمپياداسىنىڭ كورىگىن قىزدىرعانىندا، بوكسشىلار دوداسى باستالماي تۇرىپ، جۋرناليستەر وعان سۇراق قويدى. سوندا ولار «قالاي ويلايسىز، ءۇشىنشى رەت وليمپيادا چەمپيونى بولا الاسىز با؟» دەپ سۇراعان ەكەن. سوندا ساۆون «وليمپيادا چەمپيونى بولاتىنىما كۇمانسىز سەنىمدىمىن، مەن تەك كۋبا چەمپيونى بولاتىنىما ءشۇباسىز سەنىمدى بولا المايمىن» دەپ جاۋاپ بەرگەن. بۇل وليمپيادا چەمپيونى بولۋدان گورى كۋبا چەمپيونى بولۋ قيىن ەكەنىن بىلدىرەدى. وسىدان-اق كۋبا سپارتاكياداسى مەن چەمپيوناتىنىڭ دەڭگەيى قانشالىقتى جوعارى ەكەندىگىن پايىمداي بەرىڭىز. باسقا سپورت تۇرلەرى قالاي ەكەنىن بىلمەيمىن، ءبىراق كۋبا بوكسى - وسىنداي. ساۆوننىڭ ءوزى ءبىر سپارتاكيادادا نوكاۋتقا ءتۇسىپ قالىپتى. ول گاۆانالىق قوي. باسقا ايماقتان كەلگەن بىرەۋ سول اتى اڭىزعا اينالعان ساۆوننىڭ ءوزىن سۇلاتىپ سالعان ەكەن.

- ولاردىڭ سوققىلارى ادام قىزىعارلىقتاي عوي. ەرەكە، وسى ءبىزدىڭ بوكشىلاردىڭ داۋ بالعامەن (كۋۆالدا دەيمىز عوي) باللوندى قويعىشتايتىنى بار. سول جاتتىعۋدى جاڭا زامانعا سايكەستەندىرىپ، وزگەرتۋگە بولماي ما؟

- ءسىز ايتىپ وتىرعان بۇل جاتتىعۋ، ياعني كۋۆالدامەن باللوندى قويعىشتاۋ، بىزگە دەيىن دە بولعان، بىزدەن كەيىن دە بولا بەرەدى. نەگە دەسەڭىز، بۇل - سوققىنىڭ پارمەندى، قۋاتتى، شاپشاڭ بولۋىنا تىكەلەي اسەر ەتەتىن جاتتىعۋ. سوندىقتان ءبىز ايدالادا جاتقان ۇلكەن باللوندى كورسەك، سونى دومالاتىپ اكەپ، بازانىڭ توڭىرەگىنە جيناي بەرەتىن ادەتىمىزدەن ارىلمايمىز. باللون كورسەك، ەكى كوزىمىزدىڭ جانىپ كەتەتىنى راس. سودان سوڭ، اعاش ساپتى بالعا بولسا، ونىڭ باسى ۇشىپ كەتۋى مۇمكىن عوي. ول اينالاڭداعى بىرەۋدىڭ باسىنا ءتيىپ، جازاتايىم ەتۋى دە كادىك. سول سەبەپتى بالعانىڭ اعاش سابىن جۇلىپ الىپ تاستاپ، تەمىر ساپ دانەكەرلەپ قويامىز. بۇدان كەيىن باللوندى الاڭداماي سوققىلاي بەرۋگە بولادى.

 - مۇنىڭ ءبارى اۋىل تىرلىگىندە بار عوي. وتىن بۇتاپ، اعاش جارىپ، قۇدىقتان قاۋعا تارتىپ دەگەندەي.

- ءارينە، اۋىلداعى كۇندەلىكتى بۇل جۇمىستار دا پايدالى-اق. بىراق اۋىلداعى بۇل جۇمىستارمەن ۇلكەن سپورت شىڭىنا شىعا المايسىز. بوكستىڭ قاس شەبەرى بولۋ ءۇشىن ارنايى جاتتىعۋلار جاساپ، جەتىلە ءتۇسۋ كەرەك. سودان سوڭ حالىقارالىق دودالارعا قاتىسىپ، شىڭدالۋ كەرەك. ءبىر جارىم اي دايىندالسا، مىندەتتى تۇردە ءبىر تۋرنيرگە قاتىسۋى كەرەك. جالپى، بوكسشى جىلىنا 20-25 جەكپە-جەك وتكىزىپ وتىرۋى كەرەك. ۇيدە جاتتىعۋ جاساپ جۇرە بەرسە، قارايىپ قالادى.

- كەيىنگى جىلدارى بوكس ستيلى وزگەرىپ كەتكەن سياقتى. قازىرگى بوكسشىلار بۇركەنىپ الادى دا، قورعانىپ ءجۇرىپ، وڭتايلى ساتتە عانا سوققى جۇمساپ، ءجۇرىپ الادى.

- دۇرىس ايتاسىز، قازىر بوكس ستيلى وزگەردى. ەكى بوكسشى رينگتىڭ ورتاسىنا تۇرىپ الادى دا، بەتتەرىن بۇركەپ، ءبىر-ءبىرىن قويعىشتاۋعا تىرىسادى. وسىلاي باستارىمەن تىرەسىپ الىپ ايقاسادى. شىنى كەرەك، بۇل بوكستىڭ ونەر رەتىندەگى «رەڭىن» جويىپ بارادى. بۇرىن بوكس دەگەن قانداي ەدى؟ سەرىك قوناقبايەۆ اعامىز قالاي ويناق سالۋشى ەدى، شارشى الاڭدا؟! مۇحاممەد ءاليدىڭ بوكسىن كوز الدىڭىزعا ەلەستەتىڭىزشى. رينگكە قولدى-اياققا تۇرماي، جەلىپ ءجۇرىپ، كوز ىلەسپەس سوققىلارىمەن وسىپ-وسىپ جىبەرمەۋشى مە ەدى؟! قويىپ-قويىپ قالماۋشى ما ەدى، ءتۇيىپ-ءتۇيىپ جىبەرەتىن. جانكۇيەرلەر سونداي بوكستى ساعىندى. كەزىندە ماريو كيندەلان، فەليكس ساۆون سىندى قاس شەبەرلەر ءوز ونەرلەرىمەن بوكس جانكۇيەرلەرىنىڭ اۋىزدارىنىڭ سۋىن اعىزاتىن. ولار رينگتە «بيلەپ» جۇرەتىن ەدى عوي. سونداي-اق بولات ءجۇمادىلوۆتىڭ دە ونەرىن جانكۇيەرلەر ساعىندى. ءبىراق قازىر ونداي بوكسشىلار مۇلدە جوق ەمەس. مىسالى، مەن بۇل ورايدا سەرىك ساپيەۆتى اتاپ وتەر ەدىم. قازىر دايىندىعى جاقسى، دەڭگەيى وتە جوعارى. وليمپيادا چەمپيونى بولۋعا لايىقتى جىگىت. شاپشاڭ، جىلدام. ايىلىن تارتپاي شابۋىلدايدى. تەك شابۋىلعا يەك ارتىپ ءجۇرىپ، اشىق قالاتىنى بار. ءبىراق ونىڭ قوس قولىمەن قورعانۋى كوڭىلدەگىدەي بولماعانىمەن، ونىڭ قورعاۋشىسى - اياقتارى. سەرىك ۇستارانىڭ جۇزىندەي لىپىلداپ، اياعىمەن تىنىم تاپپاي، ارلى-بەرلى قوزعالىپ، قارسىلاسىن جاڭىلدىرادى. قارسىلاسىنىڭ بار پارمەنىمەن ۇرعان قۋاتتى سوققىسىنان وزىنە تيگىزبەي، لىپ ەتىپ، جىلىستاپ كەتە الادى. سەرىكتىڭ تەحنيكاسى كەرەمەت، ابدەن ىسىلعان، تاجىريبەسى مول، تەك تاكتيكالىق تۇرعىدا مۇقيات بولسا، وعان ەشكىم توتەپ بەرە المايدى. سەرىكتى ايتقان سوڭ باسقالارىن دا اتاپ وتپەۋ مۇمكىن ەمەس. ءبىزدىڭ وليمپيادا دايارلاۋ ورتالىعىنىڭ تۇلەگى دانيار ەلەۋسىنوۆ تە - ماقتاۋعا تۇرارلىق جىگىت. بولاشاعى زور بوكسشى. ونىڭ دا وليمپيادا چەمپيونى بولۋعا قابىلەتى جەتەدى. تاكتيكالىق جاعىنان ورىندى اقىل-كەڭەس بەرىپ، دەمەپ وتىرسا بولعانى. وليمپيادا دايارلاۋ ورتالىعىنىڭ ەڭ العاشقى تۇلەگىنىڭ ءبىرى ادىلبەك نيازىمبەتوۆتىڭ دە شەبەرلىگى تولىسىپ، جەتىلىپ كەلەدى. وتكەن جىلعى الەم چەمپيوناتىندا فينالعا شىعىپ، اقتىق سىندا كۋبا بوكسشىسىنا ەسە جىبەرىپ الدى. ءبىراق بيىل سول كۋبا قابىلانىن الماتىدا وتكەن ەلباسى كۋبوگىندا ۇتىپ، ەسەسىن قايتاردى. ادىلبەكتىڭ ءۇشىنشى راۋندتا قارقىنىن باسەڭسىتىپ الاتىنى بولماسا، ول دا - قارىمدى بوكسشى. تەك ءۇش راۋند ايىلىن تارتپاي ايقاسسا، ول دا وليمپ شىڭىن باعىندىرا الادى. يۆان دىچكو اي سايىن، كۇن سايىن جەتىلىپ كەلەدى. مىسالى، 2007 - جىلى جاستار اراسىنداعى الەم چەمپيوناتىندا ساۆون دەگەن كۋبا بوكسشىسىنان ۇتىلىپ قالىپ ەدى، جاقىندا ەلباسى كۋبوگىندا سول جىگىتتى ەمىن-ەركىن جەڭدى. قانات ءابۋتالىپوۆ تە - شۇمەكتەتىپ تەر توگىپ جۇرگەن جىگىت. توككەن تەردىڭ، ولشەۋسىز ەڭبەكتىڭ جەمىسىن بەرگەنى جاقسى عوي. ونىڭ دا جۇلدىزى جارقىراپ جانسا دەيمىز. جالپى، بوكسشىلارىمىزدىڭ قاي-قايسىسىن الساڭىز دا، ءبارى دە - سايدىڭ تاسىنداي ىرىكتەلگەن ۇزدىكتەر. عاني جايلاۋوۆ، دانابەك سۋجانوۆ، ءبىرجان جاقىپ، ءىلياس سۇلەيمەنوۆ - ءبارى دە ءۇمىت ارتىپ وتىرعان ساڭلاقتارىمىز. سايدا حاسەنوۆا جانە ءمارينا ۆولنوۆا سەكىلدى ارۋلارىمىز دا - نامىستى قولدان بەرمەيتىن باتىل قىزدار. ەندى ءبارى وزدەرىنىڭ باقتارىنا بايلانىستى. جەرەبەلەرى جەڭىل ءتۇسىپ، باقتارى جانسا ەكەن دەيمىز. مەملەكەت ولاردى الاقانىنا سالىپ دايىندادى. قوماقتى كولەمدە سىياقى تاعايىنداپ وتىر. ودان بولەك، وبلىس اكىمدەرى مەن ۇلتتىق فەدەراسيا دا، اگەنتتىك پەن وبلىستىق فەدەراسيالار دا تارتۋ-تارالعىسىز، سىياقىسىز قالدىرمايدى. بىلايشا ايتقاندا، ولارعا بارلىق جاعداي جاسالىپ وتىر. تەك چەمپيون بول. اتاق-داڭق، سىي-قۇرمەت - ءبارى دە بولادى. ودان ارتىق نە كەرەك؟

- ەرەكە، ەندى ءوزىڭىز باسقارىپ وتىرعان وليمپيادا دايارلاۋ ورتالىعى تۋرالى قىسقاشا ايتىپ وتسەڭىز؟

- وليمپيادا دايارلاۋ ورتالىعى ءوزىنىڭ جۇمىسىن مۇلتىكسىز جۇرگىزىپ كەلەدى. ۋاقىت وتە كەلە، بارىن زەرتتەپ، سارالاپ، جۇمىس ىستەپ جاتىرمىز. سپورت اگەنتتىگى ءبىزدى قولداپ، كومەكتەسىپ كەلەدى. بۇرىن ەكى جاس مولشەرىندەگى جاس تالانتتاردى تاربيەلەيتىن بولساق (جاستار جانە جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى)، قازىر جەتكىنشەكتەردىڭ دە شەبەرلىكتەرىن ۇشتاۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. بۇرىن 15-16 جانە 17-18 جاستارداعى ورەندەردى وزىمىزگە قابىلداپ، تاربيەلەيتىن بولساق، قازىر جاس جەتكىنشەكتەردى 13 جاسىنان باستاپ تاڭداپ الامىز. ءوز جۇمىسىمىزدى سارالاپ زەرتتەي كەلە، جەتكىنشەكتەرگە دە ءدارىس بەرە الاتىنىمىزدى، ونىڭ ءارى ءتيىمدى بولاتىنىن ايتىپ جەتكىزگەنبىز. باسشىلار مۇنىمىزدى قابىل الدى. ونىمەن قويماي، 18 دەن اسقان بوكسشىلاردى ۇلتتىق قۇراما ساپىنا ءوت دەپ جىبەرە سالماي، 20 جاسقا دەيىن ءوز قاراماعىمىزدا ۇستاۋعا مۇمكىندىك الدىق. بوكس - ءبىزدىڭ ۇلتتىق سپورتىمىز بولماسا دا، سودان كەم تۇسپەيتىن ونەرىمىز. سوندىقتان وعان ايرىقشا كوڭىل ءبولىنىپ كەلەدى. بوكسشىلارىمىزدىڭ باسىم كوپشىلىگى ءوزىمىزدىڭ قاراكوز ءىنى-قارىنداستارىمىز. ولاردىڭ ءبارىنىڭ دە پاتريوتتىق سەزىمدەرى جوعارى. نامىستى قولدان بەرمەيتىن، بەرسە، قولىنان نەمەسە جولىنان الاتىن قايسار قىز-جىگىتتەر. ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العالى ءبىزدىڭ ەل ءتورت رەت جازعى وليمپيادا ويىندارىنا قاتىستى. سونىڭ تورتەۋىندە دە التىنسىز قايتپاعان - تەك بوكسشىلار. بەس وليمپيادا چەمپيونى شىقتى ازىرشە. ەل بوكسىندا سوناۋ ءابدىسالان نۇرماحانوۆ اعامىزدىڭ زامانىنان، سەرىك قوناقبايەۆتىڭ داۋىرىنەن بەرى قالىپتاسقان شەجىرەمىز بار.

- سىزدەردىڭ ورتالىقتارىڭىزداعى بوكسشىلار سانى قانشا قازىر؟

- بۇگىنگى تاڭدا ءبىزدىڭ ورتالىقتا 165 بوكسشى بار. ءار جاس مولشەرىندە. الماتىنىڭ ىرگەسىندەگى بايسەركە اۋىلىندا بازامىز بار. سونداي-اق شۋچە قالاسىندا «جاقسى» دەگەن بازامىز جۇمىس ىستەيدى. استانا قالاسىندا «اۆتوموبيليست» دەگەن ارنايى وقۋ-جاتتىعۋ وتكىزەتىن بازامىز بار. قاراعاندى مەن پاۆلوداردا سالىنىپ جاتىر. ءبىر سوزبەن ايتقاندا، بوكس فەدەراسياسىنىڭ باسىنا تيمۋر قۇلىبايەۆ كەلگەلى سپورتتىق كەشەندەر مەن بازالار بوي كوتەرىپ، بوكسشىلارعا جان-جاقتى جاعداي جاسالۋدا. سوندىقتان ءبىزدىڭ ءىسىمىز ومىرشەڭ، اسار بيىگىمىز - ءالى الدا. جالپى، ءبىزدىڭ جۇمىسىمىزعا وسى وليمپيادا ويىندارى باعا بەرە الادى. لوندوندا ءبىزدىڭ بىرنەشە بوكسشىمىز باق سىنايدى. ولار: نيازىمبەتوۆ، ەلەۋسىنوۆ، دىچكو، سۇلەيمەنوۆ، حاسەنوۆا.

- كەزىندە ءوزىڭىز شارشى الاڭنىڭ كورىگىن قىزدىردىڭىز. ودان كەيىن ۇلتتىق قۇراماعا باس باپكەر دە بولدىڭىز. قازىر رينگتى ساعىنىپ جۇرگەن جوقسىز با؟ باپكەر بولىپ كەتكىڭىز كەلمەي مە؟

- كەلەدى. كوڭىلىم تولماي جاتسا، اقىل-كەڭەس بەرگىم كەلىپ تىپىرلايمىن. كەرەك دەسەڭىز، تاكتيكالىق تۇرعىداعى اعاتتىقتارىن كورسەم، رينگتە جۇرگەن جىگىتتەرمىزگە ءوزىمنىڭ ميىمدى ويىپ الىپ، ۋاقىتشا بەرە تۇرعىم دا كەلەدى. جەكپە-جەك اياقتالعان سوڭ قايتىپ بەرسە بولدى (كۇلىپ).

اۆتور: نۇرعازى ساسايەۆ

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى