قئتايدان كةلگةن كارديولوگ قازاق جئگئتئ استانادا كةؤدةنئ تئلمةي وتا جاساؤدئث تئث ءتاسئلئن ورنئقتئردئ
استانا. 6 - شئلدة. قازاقپارات - قئتايدا جذرگةنئندة وندا ادامعا قاجةتتئنئث ءبارئ بولدئ. تابئسئ مول قئزمةت، ءذي-جاي، قئمبات مذلئك دةگةندةي. جاستايئنان عئلئمعا دةن قويعان وسئ ازاماتپةن جاقئندا ةتةنة تانئسؤدئث ءساتئ ءتذستئ.
كوپشئلئكپةن ارالاس-قذرالاس بولعان ول قازاقتئث قامئن ويلاپ، ةلئمئزدئث باس قالاسئ استاناعا جول تارتقانئن ةكئنئث ءبئرئ بئلة بةرمةس. سول جولدئث باستالؤئنا نةگئز قالاعان دانةكةر مةن مةديسينا سالاسئ توثئرةگئندةگئ ئزدةنئسئن اتاپ وتةمئز.
بةگئلان ايتقانداي، 70- جئلدئث اياعئندا جذرةك-قان تامئرلارئنا وتا جاساؤ - كةثئردةكتةن كئندئك تذسقا تاياؤ ارالئققا دةيئن تةرئنئ ءتئلؤ ارقئلئ ئسكة اسئرئلعان. دةنةنئث ءبئر مذشةسئنةن تامئر الئپ، ونئ الگئ جارامسئز تامئردئث ورنئنا جالعايدئ. مذنداي ءتاسئل سول جةردئث قايتا زاقئمدانباؤئنا ةش كةپئلدئك بةرة المايدئ. بةگئلان وسئ تذجئرئمدئ قئتايدا قورعاعان ءوزئنئث عئلئمي جذمئسئندا دالةلدةپ شئعئپتئ.
جاقسئ جذرةك مامانئ اتانؤ ءذشئن كارديولوگ بولؤ قاجةت دةيدئ ول. وسئ ةثبةك وتئلئنةن وتكةن مامان عانا جذرةك سوعئسئن تاپ باسئپ ايتا الادئ. ؤنيأةرسيتةت قابئرعاسئندا وقئپ جذرگةن جاستاردئث مذنئ ةسكةرگةنئ ءجون. ةث كةم دةگةندة بةس جئل كارديولوگ بولؤئ ءتيئس. مةديسينانئ دامئتؤعا باعئت العان ةلدةر وسئعان باسا ءمان بةرةدئ. ءسويتئپ، وپةراسيا ذستةلئنة ذلكةن دايئندئقپةن كةلةدئ. ماسةلةن، بةگئلان ستامبول ذلئ ءذرئمجئ قالاسئنداعئ «دوستئق» ةمحاناسئندا بةس جئل كارديولوگ بولعان. سوسئن «بةيجئث فؤ ؤاي جذرةك-قان تامئر ورتالئعئندا» وقئپ، ءارئ ينتةرأةنسيالئق كارديولوگ قئزمةتئن اتقارادئ. نةگئزئ، ينتةرأةنسيالئق كارديولوگيا دةگةنئمئز - كةؤدةنئ تئلمةي، تامئر جالعاستئرماي وتا جاساؤ قئزمةتئ.
- راسئن ايتايئن، جذرةك تالماسئمةن اؤئراتئنداردئث دةنئ - دةنة شئنئقتئرؤ ءئسئن اقساتئپ العاندار. جايلئ جذمساق كرةسلو كوثئل جذباتقانئمةن، قان تارالؤ جولئن رةتكة كةلتئرة المايدئ. ال تةمةكئ شةگؤ سالدارئنان ارتةريانئث ئشكئ پةردةلةرئ زاقئمدالئپ، قان تامئرئ تارئلادئ. وسئنئث اسةرئنةن ادام جذرةك تالماسئنا دؤشار بولادئ. كذيزةلئسكة شالئنؤ، سةمئزدئك تة ادام اعزاسئنئث بذزئلؤئنا اكةلئپ سوعادئ.
جالپئ، ةلباسئمئز ءوز جولداؤلارئندا دةنساؤلئق ساقتاؤ ماسةلةسئنة باسا ءمان بةرئپ كةلةدئ. بذل دةگةنئمئز، ادام قذندئلئعئنئث العئ كةزةكتة تذرعانئن، بئزگة زور جاؤاپكةرشئلئك جذكتةلئپ وتئرعانئن ايعاقتايدئ. دةسةك-داعئ، جوعارئدا مةثزةپ وتكةنئمدةي، ءبارئمئز سالاؤاتتئ ءومئر سالتئن ذستانؤئمئز قاجةت، - دةيدئ بةگئلان بئزبةن اثگئمةسئندة.
قئتايدئث ءذرئمجئ قالاسئندا جذرةك اقاؤئن انئقتايتئن مامان ةكئ قازاق ازاماتئ بولئپتئ. ءبئرئ - جذرةكتئث قالئپتئ سوعؤئن تةكسةرسة، ةكئنشئسئ زاقئمدالعان تامئرعا كةرگئش (ستةنت) ورنالاستئرعان. وسئ سوثعئ ايتئلعاندئ بةگئلان زاماناؤي قذرال-جابدئقتارمةن ءساتتئ اتقارئپ كةلةدئ. مةديسينا عئلئمئنئث دوكتورئ، پروفةسسور اتانعان بذل ازاماتتئث قان تامئرئنئث ةكئ جاعئنا كةرگئشتئ (ستةنت) ورناتؤ تؤرالئ عئلئمي جذمئسئ كةزئندة وث باعالانعان.
جالپئ، جذرةك-قان تامئرئنئث زاقئمدالئپ، بئتةلؤئ ا، أ، س دةگةن توپقا بولئنةدئ . سونئث ئشئندة أ-1-ورتاشا، أ-2-اؤئر، س توبئ وتة قاؤئپتئ تذر رةتئندة سانالادئ. ال ذيئعان قان قازئرگئ كةزدة كاتةتةر ارقئلئ انئقتالادئ. بذل كاتةتةر ادامنئث دةنةسئنة كئشئگئرئم ءئز قالدئرئپ ةنةدئ دة، تامئردئ بويلاپ ذيئعان قانعا تئرةلةدئ. سودان كةيئن زاقئمدالعان تامئردئ ارنايئ قذرالمةن تازالاپ، كةرگئش (ستةنت) ورناتادئ. وسئ پروسةس-تةر جذزةگة اسئرئلئپ جاتقاندا ادام وياؤ جاتادئ.
ةندئ ذرئمجئدةن استاناعا قالاي ات باسئن بذردئ دةگةن ساؤالعا جاؤاپ بةرةيئك. سول جةردةگئ جذرةك-قان تامئر ورتالئعئندا قئزمةت ئستةپ جذرگةن كةزئندة الةمنئث ءبئرقاتار ةلئنةن كةلگةن بةلدئ ازاماتتار بةگئلان ةمئنئث شيپاسئن سةزئنةدئ. سونداي ءبئر سئرقاتئنان ايئققان قازاقستاندئق بةلگئلئ اكادةميك كةيئپكةرئمئزگة: - بئزدئث قاراجاتئمئز بولعاسئن ساعان جةتتئك. ال تابئسئ كذندةلئكتئ ءئشئپ-جةمئنة ارةث جةتئپ وتئرعان، جانئنا داؤا ئزدةگةن جانداردئث مئنا ذرئمجئثة كةلؤئ مذث عوي. وسئ قانداستارئث ءذشئن ةلئنة بارئپ قئزمةت ئستةگةنئث ءجون. ولار امالسئزدان كةؤدةلةرئن تئلگئزئپ، ازاپتانئپ ءجذر ةمةس پة؟، - دةپ وي تاس-تايدئ. مازالاعان سان سذراقتار اقئرئ بةگئلاندئ ةلوردا تورئنة جةتةلةدئ. استاناعا كةلئسئمةن ذلتتئق عئلئمي مةديسينالئق ورتالئعئنئث ديرةكتورئ اباي بايگةنجينگة جولئعئپ، وي ءبولئستئ. اباي قاباتاي ذلئ الئستان ات ارئلتئپ كةلئپ تذرعان ازاماتقا قولداؤ ءبئلدئرئپ، 2009 - جئلئ العاش رةت ورتالئقتان ينتةرأةنسيالئق كارديولوگيا بولئمشةسئن اشئپ، مةثگةرؤشئ ةتئپ تاعايئندادئ. جانة بار جاعدايئن جاساپ، بولئمشةنئ زاماناؤي جابدئقتارمةن قامتئدئ. بةگئلاننئث مالئمدةؤئنشة، وتكةن جئلدئث وزئندة مذندا 1200 ادام تةكسةرؤدةن وتكةن. سونئث 500 ئنئث جذرةك تامئرئنا كةرگئش (ستةنت) ورناتئلدئ. وقئرماندار ةسكةرة كةتةتئن جايت، «تاس» كذيئندة تامئردا ذيئعان قانداردئ ةرئتؤ ءذشئن بةلگئلئ ءبئر مةرزئم كةرةك. سوندئقتان ستةنت ورنئقتئرؤ ءئسئ كةزةث-كةزةثئمةن جذزةگة اسئرئلادئ.
جاقئندا ول ارنايئ شاقئرؤمةن سينگاپؤر ةلئنة بارئپ كةلدئ. وندا جذرةك-قان تامئرئنا بايلانئستئ دارئگةر-عالئمداردئث كونفةرةنسياسئ وتكئزئلدئ. بةگئلان تامئردئ تةسپةؤدئث الدئن الؤ جونئندة ارئپتةستةرئمةن پئكئر الئستئ. سوندا بايقاعانئ، ونئث وقئعانئ مةن ءئس جذزئندة توقئعانئ باتئستئث وزئعئنان كةنجة ةمةس. بذگئندة ول بذيرةك، مويئن تامئرلارئنداعئ ذيئعان قانداردئ رةتكة كةلتئرة الادئ. كوپشئلئكتئ مازالاپ جذرگةن تؤا پايدا بولعان جذرةك اقاؤلارئ مةن جذرةك قاقپاقشالارئنئث زاقئمدالؤئن دا ينتةرأةنسيالئق ادئسپةن (كةؤدة قؤئسئن تئلمةي) ةمدةيدئ. وسئنئسئ ءذشئن دة اباي قاباتاي ذلئ وعان قولداؤ بئلدئرگةن.
ينتةرأةنسيالئق كارديولوگيا بولئمشةسئندة 20 توسةك ورئن بار. قازئر كذنئنة ةث كةم دةگةندة 10 وتا جاسالادئ دةسةك، ارينة، بذل جاتار ورئن تئم ازدئق ةتةدئ. اؤرؤئن اسقئندئرئپ، اقئرعئ ساتتة كةلگةندةرئن دة كةزدةستئرةسئز. قئزئلوردا وبلئسئنئث ايتةكة بي كةنتئنةن كةلگةن 64 جاستاعئ راحمانبةرگةن جذماعانبةت 2006 - جئلئ جذرةك تالماسئنا شالدئعئپ، اؤةلئ جةرگئلئكتئ جةردة، سوسئن ا.ن.سئزعانوأ اتئنداعئ ذلتتئق عئلئمي حيرؤرگيا ورتالئعئندا ةم الادئ. ول كةزدة قازاقستاننئث بئردة-ءبئر جةرئندة ينتةرأةنسيالئق كارديولوگيا بولئمشةسئ بولماپ ةدئ.
- اراعا التئ جئل سالئپ، جذرةك قايتا سئزدادئ. بذل جولئ دةم الؤئم قاتتئ ناشارلادئ. ذيرةنشئكتئ ئشةتئن دارئدةن قايران بولماعاسئن، استاناداعئ وسئ بولئمشةگة كةلدئم. تةكسةرئس ناتيجةسئ، ءبئر تامئردئث ءذزئلئپ، ةكئنشئسئنئث بئتةلئپ قالعانئن دالةلدةپ بةردئ. بةگئلان وتا جاساپ جاتقان ءساتئن مونيتوردان كورئپ، ونئمةن جذزبة-ءجذز تئلدةستئم. قان ذيئعان تامئردئ تازالادئ دا، ستةنت ورناتتئ. «اعاسئ، ءساتتئ شئقتئ» دةگةنئندة توبةم كوككة جةتتئ، - دةيدئ ول. جاعدايئ قالئپتئ. تئنئس الؤئ رةتكة كةلگةن. 3 ايدان كةيئن تةكسةرؤدةن وتؤگة كةلةدئ. ةگةر، ءبارئ ويداعئداي بولسا، بذل جةرگة قايتا اينالئپ سوقپايدئ.
استانا قالاسئنئث تذرعئندارئ دامير تذقئم ذلئ مةن جانات بالابةك ذلئن دا جذرةك تالماسئ مازالايدئ.
- بذل دةرتتئث ورئن الؤئنا ءتذرلئ اسةر ةتؤشئ فاكتوردئ سانامالاپ كةلتئرؤگة بولادئ. الايدا، ونئث تذقئم قؤالايتئنئ جاسئرئن ةمةس. سونئث سالدارئنان ءئنئم 40 جاسئندا، قارئنداسئم 55 جاسئندا، ال انام 63 جاسئندا ومئردةن ءوتتئ، - دةدئ دامير اعامئز. ءوزئ 2007 - جئلئ كةؤدة تذسئن تئلگئزئپ، جذرةك تامئرئن اؤئستئرتقان. دارئگةرلةردئث 10 جئل كةپئلدئك مةرزئمئ 3،5 جئل ئشئندة سئر بةرگةن. سوسئن بئلتئر بار ءذمئتئن بةگئلان الاقانئنا سةنئپ تاپسئرادئ. بيئل تةكسةرئلؤگة كةلگةن ةكةن. ستةنت ورناتئلعان جةر تازا جانة قان اينالئمئ جاقسئ دةگةن قورئتئندئ الدئ.
الةم بويئنشا جذرةك دةرتئنة شالدئققانداردئث سانئ جةتةرلئك. دةگةنمةن، بئزدة بيئل ءبئر كذندة ون وتانئث جاسالؤئ - ويلانتارلئق جاعداي. بةگئلان سوزئلمالئ جذرةك تامئرئنئث بئتةلؤئن 93،4 پايئزعا جاقسارتا الامئن دةيدئ. نةگة 100 پايئز ةمةس دةيمئز ءبئز. كةلتئرگةن دالةلئنة جذگئنسةك، تةحنيكاسئ دامئعان جاپونيانئث ءوزئ اتالعان دةرتتئ 95 پايئزعا ساؤئقتئرا الادئ. گةرمانيا بولسا، 64 پايئزدئ مئسة تذتئپ وتئرعان كورئنةدئ. ينتةرأةنسيالئق بولئمشة جاپونيانئث مةجةسئنة جةتؤدئ جوس-پارلاپ وتئر. ول ءذشئن جةتئسپةيتئن 3-4 قذرالدئ تةزدةتئپ الؤئ شارت.
ادام قذندئلئعئ ءذشئن وتانئنا ات باسئن بذرعان ازامات شاكئرت تاربيةلةؤ ءئسئن دة ذمئت قالدئرماپتئ. قوستانايدان كةلگةن جاس مامان بولات قاناپيا 8 اي بويئ بةگئلاننئث قاسئندا ءجذرئپ، ةلئنة جاثا ءئستئث قئر-سئرئن مةثگةرئپ قايتتئ. مذرات ءاليحانوأ، مارال يسادين دة ئزدةنئس ذستئندة. كذنئ ةرتةث تالايعا قؤانئش، ةرلئك تة سئيلايتئن - وسئلار. ةرلئك دةمةكشئ، ءبئز وسئ قاهارماندئقتئ وت-جالئنعا كةؤدةسئن توسئپ، ادامداردئ امان الئپ قالؤ دةپ ذعئنامئز. ال ومئرئنة قاؤئپ ءتونئپ تذرعان جانداردئث جذرةگئنة دةم بةرؤدئ ةرلئككة پارا-پار دةسةك، قاتةلةسة قويماسپئز. ةندةشة، ولار كذن سايئن وسئنداي ئسپةن بةتپة-بةت كةلئپ جاتئر.
ءتذيئن:
عئلئم جولئندا قيا كةتسةث، قذردئمعا كةتتئم دةي بةر. مةديسينا وزئعئن ساناسئنا توقئعان، الگئ ءبئز ايتقان عئلئم تارماعئنا زاثدئ ساباقتاستئرعان اق حالاتتئ دارئگةر جذرةك جئلؤئن اق ادال نيةتپةن حالقئنا بةرؤدة. كئمنئث قالاي تذسئنةتئنئن بئلمةيمئن. زاقئمدالعان تامئردئ وزگة تامئرمةن الماستئرؤ ءئسئ جئلدار وتة كةلة تيئمسئزدئگئن دالةلدةپ بةردئ. ونئ جوعارئدا دامير تذقئم ذلئ دا جوققا شئعارمادئ. ال سئر الدئرعان تامئرعا ستةنت ورناتؤدئث زاماناؤي ءئرئ جةتئستئگئن ةلوردامئزعا العاش الئپ كةلگةن بةگئلان الاقانئ قانداي قذرمةت بولسا دا لايئقتئ. ءوزئ ءذشئن حالقئنئث پةيئلئنةن اسقان مارتةبة جوق. بذل تئلةكتئ اكةسئ جانة اناسئ شايزا مةيئربةك قئزئ جاستايئنان قذلاعئنا قذيعان-دئ. انا سذتئمةن دارئعان اسئل قاسيةتتئث تةككة كةتپةگةنئن تؤعان ةلگة كةلگةن قادامئ ايقئن دالةلدةپ وتئر.