ءسابيت دوسانوأ، جازؤشئ: اباي - ولةثدةگئ الاتاؤ بولسا، قاسئم - قاراتاؤ
استانا. 6- قئركذيةك. قازاقپارات. كورنةكتئ جازؤشئ، م. شولوحوأ جانة أ. پيكؤل اتئنداعئ حالئقارالئق سئيلئقتاردئث لاؤرةاتئ، «پاراسات» وردةنئنئث يةگةرئ ءسابيت دوسانوأ - قازاقتئث داؤئلپاز اقئنئ قاسئمنئث ذلكةن جوقشئسئ. اقيئق اقئن جايئندا «ةكئنشئ ءومئر» اتتئ رومان جازعان قالامگةر ءوزئنئث بذل كئتاپقا قالاي كةلگةنئن بئلايشا باياندايدئ:
- مةن ءوزئم قاسئمدئ كورمةسةم دة، جاسئمنان سئرتتاي عاشئق بوپ ءوستئم. حات تانئعاننان باستاپ ولةثدةرئن وقئدئم. ول كةزدة قولئمدا كئتابئ جوق، گازةتكة شئققان ولةثدةرئن كةزةكتةسئپ وقيمئز. 1955- جئلئ قاسئمنئث ءذش تومدئق شئعارمالار جيناعئ قولئما ءتذستئ. وسئدان كةيئنگئ جيناقتارئنئث ءبارئ مةندة بار. جاسئمدا قاسئمنئث سول ءذش تومدئق ولةثدةرئنئث ءبارئن جاتتاپ العانمئن. قازئر جادئم ناشارلادئ، سونئث وزئندة كوپ ولةثدةرئن ءالئ جاتقا ايتامئن.
دذنيةجذزئلئك ادةبيةتكة قاراساق، تالانتتار تولقئن-تولقئن بولئپ كةلةدئ. قازاق ادةبيةتئندة دة سولاي. ءبئراق ابايدان كةيئن سول تولقئن ءذزئلئپ قالعانداي ةدئ. شاكارئمدةر، ماعجاندار، ءئلياستار كوپكة دةيئن اقتالعان جوق. سول كةزدة جارق ةتئپ كةرةمةت تالانت قاسئم شئقتئ. ابايدان كةيئن بوس قالعان كةثئستئككة التئن كوپئر بوپ تذرا قالدئ. بذل - قاسئمنئث ةرةكشةلئگئ.
قاسئم جايلئ رومان جازؤدان بذرئن، الدئمةن اقئننئث شئعارماشئلئق لابوراتورياسئ جونئندة ايةلئ ساپةن اپايمةن اثگئمةلةسئپ، «قازاق ادةبيةتئ» گازةتئنة ماقالا جازدئم. «قاسئم قالاي جازدئ؟» دةگةن وسئ ماقالادان كةيئن «قازاق ادةبيةتئنة» حات دةگةنئث قاپتاپ كةتتئ. مذحامةتجان قاراتايةأ، سةرئك قيرابايةأ، ساعات اشئمبايةأ تةلةفون سوعئپ، ريزاشئلئقتارئن ءبئلدئردئ.
سودان نة كةرةك، قاسئمنئث شئعارماشئلئعئن ئندةتة ءجذرئپ، «سئمباتئ بولةك سئرلئ الةم» دةگةن زةرتتةؤ ماقالا جازدئم. ول ماقالا «قازئنا» دةگةن كئتابئما كئرگةن. سوسئن «امانات» دةگةن پةسا جازدئم. وندا اقئن «اقئن ءولئمئ تؤرالئ اثئز» پوةماسئنئث جازئلؤ تاريحئن پةسا قئلئپ جازدئم. ودان كةيئن قاسئم تؤعان «اققورا» دةگةن شاعئن اؤئلعا باردئم. سونداعئ قذلايئن دةپ تذرعان مةكتةپتئث الدئندا گيپستةن جاسالعان شاعئن ةسكةرتكئشئ بار ةكةن. سويلةسةتئن دة ادام جوق، ةشكئم ءجون-جوسئعئن بئلمةيدئ.
ماعان بذل جولدا كوپ كومةك بةرگةن - اقئننئث جارئ ساقئپجامال اپاي مةن اقئن سئرباي ماؤلةنوأ. قاسئم مةن سئرباي بةسئك قذدا بولعان. جاستار كةيئن ذلكةندةردئ تئثداپ، قاسئمنئث ذلكةن قئزئ جاننا سئربايدئث ذلئ دذيسةنگة تذرمئسقا شئققان. ةكئ-ءذش بالالارئ بولئپ، باقئتتئ ءومئر سذرگةن. تاعدئر عوي، قازئر سول دذيسةن دة، بالالارئ دا قايتئس بولئپ كةتتئ. بذگئندة جاننا - 70 جاستا، ودان كةيئنگئ داريعا -69 دا. كئشئ قئزئ جوعارئ ءبئلئمدئ، كئتاپحاناشئ بولئپ ئستةگةن، ورئسشا ولةث دة جازادئ. قازئر قوس مذثلئق ءبئر ذيدة بئرگة ءومئر ءسذرئپ جاتئر.
جاستاردئث جاناشئرئ
- قاسئم تؤرالئ «ةكئنشئ ءومئر» رومانئم 1982- جئلئ «جازؤشئ» باسپاسئنان كوپ قيئندئقپةن، كوپتةگةن كةدةرگئمةن شئقتئ. وقؤشئلاردئث سذراؤئ بويئنشا رومانئم قايتا باسئلدئ. كةيئن ماسكةؤدة «ةكئنشئ ءومئر» مةن «تاؤ جولئ» رومانئم ورئس تئلئندة شئعئپ، بذرئنعئ لةنيندئك، قازئرگئ حالئقارالئق شولوحوأ اتئنداعئ سئيلئققا ية بولدئم. قاسئم ماعان وسئلايشا ذلكةن سئيلئق الئپ بةردئ.
قاسئم شئعارماشئلئقتا باقئتتئ بولعانمةن، ومئردة جولئ بولماعان ادام. رومانئمدا قاسئم ومئردةن قايتار الدئندا اؤزئنا بئلايشا ءسوز سالامئن: «قازاق اقئندارئنئث ئشئندة قازئر ةث باقئتسئزئ مةنمئن، تذبئندة ةث باقئتتئسئ بولؤئم عاجاپ ةمةس». «شامامةن وسئلاي دةپ ايتئپ ةدئ، سةن ونئ قايدان ءبئلدئث؟» دةگةن ةدئ روماندئ وقئعان ساقئپجامال اپاي. قاسئم قاتتئ اؤئرئپ جاتقاندا دوستارئ دا قاراسئن كورسةتپةپتئ. «التئ اي جاتتئم اؤئرئپ، ءبئر كةلمةدئ حال سذراپ» دةگةن ولةثئ بار.
ءوزئ تاقئر كةدةي بولسا دا جاستارعا كوپ قامقورلئق كورسةتكةن. بايمذحانبةت توقتاروأ دةگةن جاس جازؤشئ اقئننئث ذيئندة تةگئن تذرعان. مةن ول كئسئنئ كورگةم، تاقيا كيئپ جذرةتئن، ذزئن بويلئ، ارئق كئسئ ةدئ.
اكئمدةرئ اقئندارئن ئزدةسة...
- اقئندارئ اكئمدةرئن ئزدةسة،
ونداي ةلدئث ماثداي سورئ بةس ةلئ.
اكئمدةرئ اقئندارئن ئزدةسة،
باقئت نذرئن كةشةدئ...
ءئلياس وماروأ بولماسا، قاسئم سول بويئ دذنيةدةن ءذيسئز وتةر ةدئ. اباي ولةثدةگئ الاتاؤ بولسا، قاسئم - قاراتاؤ. وسئ جئلدئث باسئندا «ايقئن» گازةتئندة مةنئث «اردئث جذگئ ناردئث جذگئنةن دة اؤئر» دةگةن ماقالام ءبئر بةت بولئپ شئقتئ. سوندا قاسئمعا قاتئستئ ناقتئ قولعا الئنؤئ ءتيئس ءئس رةتئندة 12 ذسئنئس ايتقانمئن. سول ذسئنئستار ءالئ ءسوز كذيئندة تذر.
جازئپ العان اقتان قوثئر
دةرةككوز: «ايقئن» گازةتئ