الەم ەلدەرىنىڭ جول قاۋىپسىزدىگى: ۇزدىك تاجىريبەلەر مەن جەتىستىكتەر

1997-جىلدان بەرى جۇزەگە اسىپ كەلە جاتقان جوبا جول قوزعالىسىنا قاتىسۋشى بارلىق تاراپتىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن تالاپ ەتەدى. ياعني، جىلدامدىق شەكتەۋلەرى ورناتىلادى، جول ينفراقۇرىلىمى تالاپقا ساي جاسالادى جانە كولىكتەرگە قاۋىپسىزدىك جۇيەلەرى ەنگىزىلەدى. سونداي-اق جول قوزعالىسىن قاتاڭ باقىلاۋ جانە جۇرگىزۋشىلەر مەن جاياۋ جۇرگىنشىلەردى اقپاراتتاندىرۋعا ارنالعان ناۋقاندار ۇيىمداستىرىلادى.

باعدارلاما جۇزەگە اسىرىلعالى شۆەتسيادا جول-كولىك وقيعالارىنان بولاتىن ءولىم-ءجىتىم ايتارلىقتاي ازايعان. 1997 -جىلى 100 مىڭ ادامعا شاققاندا 7 جاعداي تىركەلسە، 2021 -جىلى بۇل كورسەتكىش جىلىنا 200 ادامنان از بولدى. قازىر بۇل باعدارلاما ا ق ش، نيدەرلاند، كانادا جانە باسقا دا دامىعان ەلدەردە كەڭىنەن قولدانىلادى.

كۇنشىعىس ەلىندە جولداعى ۇيقى مەن شارشاۋعا بايلانىستى بولاتىن اپاتتاردىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا ەرەكشە مونيتورينگ جۇيەسى ىسكە قوسىلدى. بۇل جۇيە جۇرگىزۋشىنىڭ نازارىن ۇنەمى باقىلاپ، ەگەر ۇيىقتاپ كەتۋ قاۋپى تۋىنداسا، بىردەن ەسكەرتۋ بەرەدى. باعدارلاما ارنايى سەنسورلار ارقىلى جۇرگىزۋشىنىڭ كوز قوزعالىسى مەن باس ىرعاعىن قاداعالايدى. ەگەر شارشاۋ بەلگىلەرى انىقتالسا، جۇرگىزۋشىنى دىبىستىق جانە ۆيزۋالدىق سيگنالدار ارقىلى وياتادى. سونىمەن قاتار كەيبىر اۆتوكولىكتەردە ءرولدى ۇستاۋ مەن جىلدامدىقتى اۆتوماتتى تۇردە رەتتەيتىن جۇيەلەر دە ورناتىلعان. جاپونيادا جول-كولىك اپاتتارى نەگىزىنەن كۇرە جولداردا بولاتىندىقتان، بۇل تەحنولوگيا جول قاۋىپسىزدىگىن جاقسارتۋعا سەپتىگىن تيگىزگەن. قازىر بۇل يننوۆاتسيا الەمنىڭ باسقا ەلدەرىنە دە ۇلگى بولىپ وتىر.

گەرمانيادا جۇرگىزۋشىلەردى قايتا وقىتۋ مەن «اقىلدى» جول جۇيەلەرى قاۋىپسىزدىكتىڭ كەپىلىنە اينالدى. ەل بيلىگى جول-كولىك وقيعالارىنىڭ الدىن الۋ ءۇشىن جۇرگىزۋشىلەرگە قاتىستى تالاپتاردى كۇشەيتىپ وتىر. ەندى كولىك تىزگىندەگەن ازاماتتار بەلگىلى ءبىر مەرزىم سايىن قايتا تەكسەرۋدەن ءوتىپ، ءبىلىمىن جاڭارتىپ وتىرۋعا مىندەتتى. بۇل تالاپ، اسىرەسە، ەگدە جاستاعى جۇرگىزۋشىلەرگە قاتىستى.

سونىمەن قاتار ەلدە جول ينفراقۇرىلىمىن سيفرلاندىرۋ ماسەلەسى دە ۇدايى نازاردا. قازىر كەي اۆتوباندار مەن ءىرى تاس جولداردا «اقىلدى جول جۇيەلەرى» جۇمىس ىستەيدى. بۇل تەحنولوگيالار كولىك قوزعالىسىن اۆتوماتتى تۇردە قاداعالاپ، جىلدامدىقتى رەتتەۋگە، كەپتەلىستەردى ازايتۋعا جانە اپاتتاردىڭ الدىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

مىسالى، جول بويىنداعى سەنسورلار مەن كامەرالار اۋا رايىن، جول جابىندىسىنىڭ جاي-كۇيىن، جانە كولىك اعىنىن ناقتى ۋاقىت رەجيمىندە باقىلايدى. ەگەر قاۋىپتى جاعداي انىقتالسا، جۇيە جۇرگىزۋشىگە جىلدامدىقتى تومەندەتۋ، باعىتتى وزگەرتۋ نە بولماسا قوزعالىستى ۋاقىتشا توقتاتۋ تۋرالى ەسكەرتۋ جاسايدى. وسىنداي كەشەندى شارالاردىڭ ارقاسىندا گەرمانيا ەۋروپاداعى جول قاۋىپسىزدىگى بويىنشا جەتەكشى ەلدەردىڭ بىرىنە اينالدى.

24.kz

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى