جەڭىسكە 70 جىل: مانشۇككە باتىر اتاعى بەرىلمەسە، مەن ءوز التىن جۇلدىزىمدى بەرۋگە دايىنمىن - م. عابدۋللين
كوكشەتاۋ. قازاقپارات - كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى، جازۋشى-عالىم، اكادەميك مالىك عابدۋللين 1915-جىلى 15- قاراشادا بۇرىنعى كوكشەتاۋ وبلىسىنىڭ زەرەندى اۋدانىنداعى قويسالعان اۋىلىندا دۇنيەگە كەلدى. 1935-جىلى اباي اتىنداعى قازاق پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىن ءتامامداعاننان كەيىن وتان الدىنداعى اسكەري بورىشىن وتەيدى.
ول ۇلى وتان سوعىسى باستالعاندا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ ءوز ەركىمەن مايدانعا اتتاندى. گەنەرال ي. ۆ. پانفيلوۆتىڭ 8-گۆارديالىق ديۆيزياسىندا اعا پوليترۋك بولىپ، جاۋعا قارسى سان شايقاسقا قاتىستى. مالىك عابدۋللين - ماسكەۋ قالاسىن قورعاۋدا ەرلىگىمەن كوزگە تۇسكەن باتىر. 1942-جىلى نوۆگورود وبلىسى حولم قالاسىنىڭ ماڭىندا بولعان ۇرىستا قازاقتىڭ ەرجۇرەك ۇلانى باسقارعان ساربازدار جاۋدىڭ ەكى تانكىسىن گراناتامەن جارىپ، 12 سولداتىن تۇتقىنعا الدى. مالىكتىڭ ءوزى جارالانسا دا، ۇرىس دالاسىنان كەتپەدى. وسى كوزسىز ەرلىگى ءۇشىن وعان ك س ر و جوعارعى كەڭەسى پرەزيديۋمىنىڭ جارلىعىمەن 1943-جىلدىڭ 30- قاڭتارىندا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى جوعارى اتاعى بەرىلدى.
سوعىستىڭ اياعىنا قاراي باتىر قىزىل ارميانىڭ ساياسي باس باسقارماسىندا ورىس ەمەس ۇلتتاردىڭ جاۋىنگەرلەرى اراسىندا ۇگىتشىسى بولىپ قىزمەت اتقارادى. ءسويتىپ، شىعىستىڭ قوس جۇلدىزىنىڭ ءبىرى مانشۇك مامەتوۆاعا قازا تاپقاننان كەيىن باتىر اتاعىنىڭ بەرىلۋىنە ولشەۋسىز ەڭبەك سىڭىرەدى. نيەۆەل قالاسى ءۇشىن بولعان ۇرىستا كورسەتكەن ەرلىگى ءۇشىن قازاق قىزى وردەنگە ۇسىنىلعان ەكەن. «مانشۇك باتىر اتاعىنا لايىق، ول اتاق بەرىلمەسە، مەن ءوز التىن جۇلدىزىمدى بەرۋگە دايىنمىن» دەگەن مالىك ونىڭ قۇجاتتارىن قايتا دايىنداتىپ، ماسكەۋگە الىپ كەتەدى. سودان التى اي وتكەندە مانشۇكتىڭ ەرلىگى لايىقتى باعالانىپ، 1944-جىلدىڭ 5- ناۋرىزىندا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعى بەرىلەدى.
سوعىستان كەيىنگى جىلداردا دا داڭقتى جەرلەسىمىزدىڭ مۇنداي ادامگەرشىلىك، قاراپايىمدىلىق، ادىلدىك قاسيەتتەرى تۋرالى اڭگىمە كوپ. ەلگە كەلىسىمەن مالىك عابدۋللين عىلىمي-پەداگوگيكالىق جۇمىستارمەن بەلسەنە اينالىسادى. 1946-1951-جىلدار ارالىعىندا قازاق ك س ر عىلىم اكادەمياسىنىڭ ءتىل جانە ادەبيەت ينستيتۋتىندا ديرەكتورلىق، ال، 1951-1963-جىلدار ارالىعىندا اباي اتىنداعى قازاق پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىندا رەكتورلىق قىزمەت اتقارادى، ودان ءارى ءومىرىنىڭ سوڭعى كۇنىنە دەيىن (1973) ءتىل جانە ادەبيەت ينستيتۋتىندا فولكلور ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بولادى. ك س ر و پەداگوگيكالىق عىلىمدار اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى بولىپ سايلانادى. ادەبيەت سالاسىنداعى عىلىمي-زەرتتەۋ كىتاپتارىمەن بىرگە، مايدان ومىرىنەن دە بىرنەشە كىتاپ جازادى.
قارۋلاس ءىنىسىنىڭ مايدانداعى ەرلىگى مەن ومىردەگى ازاماتتىق ۇستانىمىن وتە جوعارى باعالاعان تۇلعالارىمىزدىڭ ءبىرى - داڭقتى باۋكەڭ، ياعني، باۋىرجان مومىش ۇلى. الماتىدا ءوزى تۇرعان ءۇيى مەن قىزمەت اتقارعان ينستيتۋتىندا مالىك عابدۋللينگە ارنالىپ مەموريالدى تاقتا ورناتىلعان. باتىر تۋىپ-وسكەن زەرەندى اۋدانىندا مەكتەپ پەن كوشە اتتارى بەرىلگەن، سونداي-اق، ەسكەرتكىشى سومدالعان. استانا، الماتى مەن كوكشەتاۋدا كوشەسى بار جانە وبلىس ورتالىعىندا مۋزەيى جۇمىس ىستەيدى.

اۆتور: اسلان وسپانوۆ