اعزا ترانسپلانتاتسياسى: ەلىمىزدە 61 بالا بۇيرەككە، 21 بالا باۋىرعا مۇقتاج
استانا. قازاقپارات - ۇلتتىق عىلىمي انا مەن بالا دەنساۋلىعى ورتالىعى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ۆەنەرا التىنوۆا قازاقستاندا قانشا بالا اعزا اۋىستىرۋعا مۇقتاج ەكەنىن ايتىپ بەردى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.
«ءبىزدىڭ ورتالىقتا 2012 -جىلدان باستاپ اعزا اۋىستىرۋ، اق قان اۋرۋى كەزدەسكەندە جىلىك مايىن اۋىستىرۋ وتالارى جاسالىپ كەلەدى. قازاقستاندا بۇگىنگى تاڭدا، وكىنىشكە قاراي، بۇيرەككە 61 بالا، باۋىرعا 21 بالا مۇقتاج. دونور باۋىردى كۇتكەن بالالار وتە كىشكەنتاي. ماسەلەن، ءبىزدىڭ ورتالىقتاعى باۋىر ترانسپلانتاتسياسى بولىمىندەگى جاسى ەڭ كىشكەنتاي بالا 6 ايلىق. ەندى ءبىز ول بالا ءبىر جارىم جاسقا تولعانشا باۋىر تاۋىپ، اۋىستىرۋىمىز كەرەك. ويتكەنى، ارى قاراي كەشىگىپ قالامىز»، - دەيدى ۆەنەرا التىنوۆا.
ونىڭ ايتۋىنا قاراعاندا، وسىنداي كۇردەلى جايعا تاپ بولعان بالالارعا بۇگىنگى تاڭدا باۋىرى نەمەسە بۇيرەگىن تەك تۋىسقاندارى عانا بەرەتىن كورىنەدى.
«بۇيرەكتى ءبىز ءتىرى دونورلاردان جانە مي ولىمىنە شالدىققان ادامداردان الامىز. ءبىر مايىتتەن 7 ورگاندى الىپ، 7 ناۋقاسقا مۇشە اۋىستىرۋ وتاسىن جاساۋعا بولادى. ورگان الىناتىن ءتىرى دونور (اتا- اناسى نەمەسە تۋىسقاندارى) نەمەسە قايتىس بولعان ادامنىڭ جاسى 58-دەن اسىپ كەتپەۋى كەرەك. مايىتتەن ءبىز باۋىردى الا المايمىز»، - دەيدى ول.
ۆەنەرا التىنوۆا ءوز سوزىندە اتاپ وتكەندەي، ورتالىقتا بۇيرەك ترانسپلانتاتسياسى 6 جىل، جىلىك مايى ترانسپلانتاتسياسى 6 جىل، باۋىر ترانسپلانتاتسياسى 4 جىلدان بەرى جاسالىپ كەلەدى.
«ەرەسەكتەرگە قاراعاندا بالالاردىڭ جايى جەڭىلدەۋ. سەبەبى، بالالارعا كوبىنەسە اكە- شەشەلەرى نەمەسە تۋىسقاندارى دونور بولىپ كەلەدى. بىلتىردان بەرى مايىتتەن الىناتىن اعزالاردىڭ ترانسپلانتاتسياسى ازايدى. مۇنىڭ سەبەبى كوپ. بىزدە زاڭ بويىنشا، قايتىس بولعان ادامنىڭ دەنەسىنەن بەلگىلى ءبىر اعزاسىن ەشكىمنەن رۇقسات سۇراماي- اق الۋعا قاقىمىز بار. الايدا ءبىزدىڭ حالىقتىڭ كوزقاراسى بۇعان قايشى دەسە دە بولادى. ەسىڭىزدە بولسا، بىلتىر ءبىر ناۋقاستان اعزا الىپ، سوڭى داۋ- دامايعا اينالىپ كەتتى»، - دەيدى ۆەنەرا التىنوۆا.
ورتالىق باسشىسىنىڭ ورىنباسارىنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا، تۇركيادا مەحمەت حابەرال دەگەن اتاقتى ترانسپلانتولوگ بار. ۆەنەرا التىنوۆا سول ماماننان «تۇركيا ترانپلانتاتسيا جاساۋ جاعىنان ءۇشىنشى ورىندا تۇر. بۇعان قالاي قول جەتكىزدىڭىزدەر؟ » دەپ سۇراعانىن ايتادى.
«تۇركيادا ترانسپلانتاتسيا ءۇشىن اعزانىڭ 50 پايىزى ءتىرى دونوردان، 50 پايىزى قايتىس بولعان ادامنان الىنادى ەكەن. مەحمەت حابەرالدىڭ ايتۋىنشا، تۇركيادا ترانسپلانتاتسيا تۋرالى اقپارات قۇرالدارىندا اپتا سايىن مالىمەت تاراتىلىپ وتىرادى ەكەن. ال بىزدە قازاقستاندا بۇل ماسەلە ءجيى ايتىلا بەرمەيدى»، - دەيدى ول.
ۆەنەرا التىنوۆا جىل سايىن بۇيرەككە مۇقتاج بالالاردىڭ قاتارى 14-18-گە كوبەيىپ وتىراتىنىن ايتادى. الايدا ونداي بالالاردىڭ كەيبىرىنىڭ اكە- شەشەسىنىڭ جوق بولۋى نەمەسە قان توبىنىڭ سايكەس كەلمەۋى، اتا- اناسىنىڭ دەنساۋلىعىنىڭ بولماۋى، دونوردىڭ تابىلماۋى جاعدايدى قيىنداتا تۇسەدى.
«سونداي جاعدايلاردا مايىتتەن اعزا الا الساق، بالالارعا جاقسى مۇمكىندىك تۋار ەدى. دونور بولماعاندىقتان، كوپ بالالار قايتىس بولىپ كەتەدى. ال بىزدە وتالاردىڭ باسىم كوپشىلىگى ءساتتى - بالانىڭ دا، ترانسپلانتتىڭ دا امان قالۋ كورسەتكىشى 98 پايىز. ءوز كورسەتكىشتەرىمىزدى وزگە ەلدەرمەن سالىستىرىپ كورگەندە ەۋروپاداعى بارلىق ەلدەرمەن دەڭگەيىمىز بىردەي ەكەنى انىقتالدى»، - دەيدى ۆەنەرا التىنوۆا.
اۆتور: ايان بەكەن ۇلى