تۇلەكتەر نازارىنا: 2019-جىلعى ۇلتتىق ءبىرىڭعاي تەستىلەۋ جايلى بەس ماڭىزدى اقپارات
بۇل تۋرالى ۆيتسە-مينيستر فەيسبۋكتەگى پاراقشاسىندا جازدى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.
I
اسحات ايماعامبەتوۆتىڭ جازۋىنشا، ەڭ ءبىرىنشىسى جانە ماڭىزدىسى - ۇ ب ت فورماتى بۇرىنعىشا قالادى، ياعني ەشقانداي وزگەرىس بولمايدى. تاپسىرىلاتىن پاندەردىڭ سانى بۇرىنعىداي - بەسەۋ، تەستتىك تاپسىرمالاردىڭ سانى - 120، ماكسيمالدى بال - 140.
ابيتۋريەنتتىڭ ءداستۇرلى تۇردە 3 نەگىزگى پاننەن ءبىلىمى تەكسەرىلەدى. ولار: قازاقستان تاريحى، ماتەماتيكالىق ساۋاتتىلىق جانە وقۋ ساۋاتتىلىعى. قالعان ەكى ءپان تاڭداعان ماماندىق بويىنشا بولادى.
II
2019-جىلدىڭ قاڭتارىنان باستاپ، ۇ ب ت جىلىنا 4 رەت: قاڭتار، ناۋرىز، ماۋسىم جانە تامىز ايلارىندا وتكىزىلەدى. ەسكە سالا كەتسەك، بۇعان دەيىن تۇلەكتەر ۇلتتىق تەستىنى ءۇش رەت: ماۋسىم، تامىز جانە قاڭتار ايلارىندا تاپسىرىپ كەلگەن بولاتىن.
ايتا كەتەيىك، قاڭتار، ناۋرىز جانە تامىز ايلارىنداعى ۇ ب ت ۇمىتكەرگە جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ تەك اقىلى بولىمدەرىنە ءتۇسۋ قۇقىعىن بەرەدى. ول ۇ ب ت- لارعا قاتىسۋدىڭ ءوزى دە اقىلى. وسى ءۇش تەستىلەۋدىڭ ناتيجەسى بويىنشا باسقا ۇلگىدەگى سەرتيفيكات بەرىلەدى. ول سەرتيفيكاتتار گرانت الۋعا جارامسىز.
ەگەر ۇمىتكەر مەملەكەتتىك گرانتتى الۋعا نيەت بىلدىرسە، وندا ول ۇ ب ت- نى ماۋسىم ايىندا تاپسىرۋى ءتيىس. تەك سول تەستىلەۋدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ول گرانتتىق بايقاۋعا قاتىسا الادى.
اقىلى بولىمگە ءتۇسۋ ءۇشىن ۇمىتكەرلەرگە 4 رەت وتكىزىلەتىن ۇ ب ت- نىڭ بىرەۋىنە عانا قاتىسىپ، شەكتى بالعا قول جەتكىزسە جەتىپ جاتىر. مىسالى، قاڭتار ايىنداعى ۇ ب ت- عا قاتىسىپ، 120 بال جيناعان ابيتۋريەنت 1-اقپاندا قالاعان ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قابىلداۋ بولىمىنە جۇگىنىپ، اقىلى بولىمىنە شارتتى تۇردە تىركەلە الادى.
ال ەگەر ول گرانت الۋعا نيەت ءبىلدىرىپ، ماۋسىم ايىنداعى ۇ ب ت- عا قاتىسىپ، 50 بال جيناسا، ول قاڭتار ايىنداعى 120 بال العان كورسەتكىشىمەن گرانتقا ۇمىتكەر بولا المايدى. گرانتقا ءتۇسۋ ءۇشىن ماۋسىن ايىنداعى ۇ ب ت قورىتىندىسى ماڭىزدى بولعاندىقتان، ول تەك اقىلى نەگىزدە وقۋعا قول جەتكىزەدى.
III
قاڭتار ايىندا ۇ ب ت- عا 3 ساناتتاعى نيەت بىلدىرۋشىلەر قاتىسا الادى:
1. 11- جانە 12- سىنىپ وقۋشىلارى؛
2. قىركۇيەك ايىندا ۋنيۆەرسيتەتكە شارتتى تۇردە قابىلدانعاندار؛
3. شىعارماشىلىق ماماندىقتاردان باسقا ماماندىقتارعا اۋىسقان ستۋدەنتتەر.
ناۋرىز ايىندا تەك 11-12- سىنىپ وقۋشىلارى ۇ ب ت- عا قاتىسا الادى.
ماۋسىم ايىندا گرانتقا ۇمىتكەر بارلىق ساناتتاعىلار ۇ ب ت- عا قاتىسۋ مۇمكىندىگىنە يە.
تامىزدا دا اقىلى بولىمگە تۇسۋشىلەر جانە وسىعان دەيىن تالاپ ەتىلەتىن قاجەتتى بالدى جيناي الماعاندار باعىن سىناي الادى.
IV
شىعارماشىلىق ماماندىقتاردان باسقا ماماندىقتارعا اۋىسقىسى كەلەتىن ستۋدەنتتەر بۇدان بىلاي ەكى پروفيلدى پاننەن تەستىلەۋدەن ءوتۋى ءتيىس. ويتكەنى، ولار شىعارماشىلىق ماماندىقتارعا تۇسكەن كەزدە وسى جولعى تەستىلەۋدەگى پروفيلدى پاندەر بويىنشا تەست تاپسىرماعان بولاتىن.
بارلىق بىتىرۋشىلەرگە سەرتيفيكاتپەن بىرگە اقپاراتتىق پاراقشالار بەرىلەدى. وندا قۇجات وتكىزۋگە بولاتىن ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ءتىزىمى، اعىمداعى جىلى بولىنگەن گرانتتار سانى، وتكەن جىلدارى وتكىزىلگەن ورىندار بويىنشا كونكۋرس قورىتىندىسى كورسەتىلەدى. بۇل قۇجاتقا ەرەكشە نازار اۋدارۋ قاجەت.
V
وقۋ باعىتتارىنىڭ جاڭا كلاسسيفيكاتورلارى.
جاڭا كلاسسيفيكاتوردىڭ ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى گرانتتار ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ توپتارىنا بولىنەدى.
مىسالى، ينفورماتيكا، اقپاراتتىق جۇيەلەر، بلوكچەين، big-داتا جانە سول سەكىلدى ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن قامتيتىن «اقپاراتتىق تەحنولوگيالار» سياقتى توپ بار. ماسەلەن، وسى توپقا 1000 گرانت ءبولىندى دەلىك. وسى گرانتتاردىڭ كونكۋرسى اتالمىش توپتى تاڭداعان ۇمىتكەرلەردىڭ اراسىندا وتكىزىلەدى. ءوتىنىش بەرۋشىگە وسى توپ بويىنشا گرانت بەرىلگەن كەزدە ول ۋنيۆەرسيتەتكە ءتۇسىپ، اتالمىش توپتىڭ ىشىندەگى ارنايى ءبىلىم باعدارلاماسىن تاڭدايدى.
