استانا قوناقتارى بارۋى ءتيىس 10 ورىن - فوتو
استانا. قازاقپارات - ەلوردا اتانعانىنا 19 جىل تولعان جاس استانا كوز الدىمىزدا وركەندەپ- دامىپ كەلەدى. جىل سايىن تۇرلەنە تۇسەتىن استانا بيىل دا جاڭا نىساندارمەن، جاڭا قىزىقتى ورىندارمەن تولىقتى.
تۋريستەر كوپتەپ كەلەتىن قالا كۇنى قارساڭىندا قازاقپارات ح ا ا ءتىلشىسى استانا قوناقتارى بارۋى ءتيىس ەڭ ۇزدىك 10 ورىننىڭ ءتىزىمىن ۇسىنادى.
1. ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسى.

استاناعا كەلگەن ءاربىر قوناقتىڭ ەكسپو-2017 كورمەسىنە بارارى انىق. بيىلعى جىلدىڭ ايتۋلى وقيعاسىنا اينالعان «ەكسپو-2017» كورمەسى ت م د ەلدەرى اۋماعىندا العاش رەت استانادا ۇيىمداستىرىلىپ وتىر. مۇندا ءۇش اي بويى «بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى» تاقىرىبىندا بالامالى ەنەرگيا كوزدەرىن تابۋ جونىندە جاڭا تاجىريبەلەر مەن تىڭ ۇسىنىستار كورسەتىلەدى جانە 2,4 ميلليون قوناق كەلەدى دەپ جوسپارلانعان. 115 مەملەكەت پەن 22 حالىقارالىق ۇيىم پاۆيلوندارى ورنالاسقان ەكسپو - جاڭا تەحنولوگيالار مەن الۋان ءتۇرلى وركەنيەتتەردىڭ توعىسقان ورتالىعىنا اينالدى. پاۆيلوندار تاڭعى توعىزدان كەشكى 21:30-عا دەيىن جۇمىس ىستەيدى. ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا، ءبىر عانا «نۇر الەمدى» تولىق ارالاپ شىعۋعا 3-3,5 ساعات ۋاقىت كەتەدى. ال تۇتاس پاۆيلوندارمەن تانىس بولۋ ءۇشىن كورمەنى 4 تاۋلىك ارالاۋعا تۋرا كەلەدى.
4-5 - شىلدە كۇندەرى ەكسپو بيلەتتەرى 4 مىڭ تەڭگەگە ساتىلادى. الايدا، 6 - شىلدە كۇنى - دەمالىس بولىپ ەسەپتەلگەندىكتەن، 6 مىڭ تەڭگەگە قىمباتتايدى جانە 7 - شىلدە كۇنى قايتادان 4 مىڭ تەڭگەگە بيلەت ساتىپ الۋعا بولادى. ەكسپو اۋماعىنا مۇگەدەكتەر، ۇ و س ارداگەرلەرى، 6 جاسقا دەيىنگى بالالار جانە جەتىم بالالار تەگىن كىرە الادى. ال 6-17 جاس ارالىعىنداعى بالالارعا، زەينەتكەرلەرگە، ستۋدەنتتەر مەن كوپ بالالى انالارعا ەكسپو بيلەتى 50 پايىز جەڭىلدىكپەن ساتىلادى. اكسيادان تىس 50 مىڭ تەڭگەلىك ارنايى ابونەمەنتتى ساتىپ العان ادام ەكسپو اياقتالعانشا كورمە ايماعىنا ەركىن كىرىپ- شىعا الادى.
تاعى ءبىر اتاپ وتەرلىگى، قالا كۇنىنە وراي، ەكسپو- دا مەرەكەلىك اكسيا جۇمىس ىستەيدى. ياعني، 1-10 - شىلدە كۇندەرى استانا تۇرعىندارى مەن قوناقتارى كورمەگە ءۇش بيلەت ساتىپ السا، ءتورتىنشى بيلەت تەگىن بەرىلەدى. سونداي- اق، دەمالىس كۇندەرى 17 جاسقا تولماعاندار كورمەگە تەگىن كىرە الادى. ال 12 جاسقا تولماعان بالالار تەك اتا- انالارىمەن عانا، قۇجاتتارىن تەكسەرۋ ارقىلى كىرگىزىلەدى. سونداي- اق، كەشكى ساعات 18:30-دان باستاپ «كەشكى بيلەتپەن» كىرۋگە بولادى. «كەشكى بيلەت» قۇنى جۇمىس كۇندەرى 2 مىڭ تەڭگە، دەمالىس كۇندەرى - 3 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى.
ايتا كەتەيىك، بۇگىن، ياعني 4 - شىلدە كۇنى ەكسپو اۋماعىندا امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ ۇلتتىق كۇنى تويلانادى جانە امەريكالىق ونەرپازداردىڭ كونسەرتى وتەدى. 5- شىلدەدە - قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق كۇنى بولىپ بەلگىلەنگەن. 6 - شىلدە كۇنى كورمە قوناقتارى استانا كۇنىنە ارنالعان اۋقىمدى كونسەرتتى تاماشالاي الادى.
2. «ەتنواۋىل» ۇلتتىق- مادەني كەشەنى.

تۋريستەردى قىزىقتىراتىن تاعى ءبىر ورىن - «قازانات» يپپودرومىنىڭ ماڭىندا ورنالاسقان «ەتنواۋىل» ۇلتتىق- مادەني كەشەنى. ەكسپو-2017 حالىقارالىق مامانداندىرىلعان كورمەسى اياسىندا ق ر مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن قۇرىلعان بۇل كەشەن تۋريستەرگە قازاق حالقىنىڭ ۇلتتىق مادەنيەتى مەن ونەرىن ناسيحاتتايدى. اۋماعى 2,5 مىڭ شارشى مەتردى قۇرايتىن ەتنواۋىلعا كىرۋ تەگىن. مۇندا كۇن سايىن قازاقتىڭ تەاتر جانە مۋزىكا ونەرىنىڭ فەستيۆالدەرى، ساندىك- قولدانبالى ونەر بويىنشا شەبەرلىك سىنىپتارى، قولونەر جانە كوركەمونەر كورمەلەرى، ەتنيكالىق مۋزىكا فەستيۆالدەرى، ۇلتتىق سپورت جارىستارى وتكىزىلەدى. ەتنواۋىل «ءداستۇرلى اڭشىلىق تۇرلەرى»، «ۇلتتىق ويىندار»، «قازاق مۋزىكالىق جانە تەاتر ونەرى فەستيۆالى»، «ۇلتتىق اسحانا ورتالىعى»، «شەبەرلەر» سىندى بىرنەشە سەكتورعا بولىنگەن.
ودان بولەك، كەشەن اۋماعىندا كونسەرتتىك زال، سپورتتىق جانە بالالارعا ارنالعان الاڭدار ورنالاسقان. 4 - شىلدە كۇنى ەتنواۋىلدىڭ كونسەرت زالىندا «استانا ارقاۋ» فەستيۆالى، 6 - شىلدە كۇنى - «سالتانات» ق ر مەملەكەتتىك بي ءانسامبلىنىڭ كونسەرتى وتەدى.
3. «ماڭگىلىك ەل» سالتانات قاقپاسى.

استانانىڭ كىرە بەرىسىندە ورنالاسقان «ماڭگىلىك ەل» قاقپاسى دا قالا قوناقتارى كورۋى ءتيىس قىزىقتى ورىنداردىڭ ءبىرى. مۇندا زاماناۋي ونەر جۇمىستارى قويىلعان كورمە زالى مەن شولۋ الاڭى ورنالاسقان. سالتانات قاقپاسى 2011 -جىلى ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىنا ارناپ تۇرعىزىلعاندىقتان، ونىڭ بيىكتىگى 20 مەتردى قۇرايدى. ونىڭ جەتىنشى قاباتىندا اۋماعى 120 شارشى مەتر بولاتىن كورمە زالى ورنالاسقان. وندا شەتەلدىك جانە وتاندىق سۋرەتشىلەردىڭ، مۇسىنشىلەردىڭ، ساندىك- قولدانبالى ونەر شەبەرلەرىنىڭ تۋىندىلارى قويىلىپ، ءتۇرلى فوتوكورمەلەر وتكىزىلەدى. سونداي- اق، كورمە زالى ارقىلى قاقپا توبەسىندە ورنالاسقان شولۋ الاڭىنا شىعۋعا بولادى. كەلۋشىلەر شولۋ الاڭىنىڭ ءتورت بۇرىشىنا قويىلعان ءتورت دۇربىمەن تۇتاس قالانى تاماشالاي الادى.
شولۋ الاڭىنا دەيىن كەلۋشىلەردى كاسىپقوي گيدتەر اقمولا ءوڭىرىنىڭ قالىپتاسۋى مەن تاريحى كورسەتىلگەن فوتوسۋرەتتەرى بار باسپالداقپەن الىپ جۇرەدى جانە قازاق، ورىس، اعىلشىن تىلدەرىندە قالا تاريحىمەن تانىستىرادى. ەرەكشە كۇتىمدى قاجەت ەتەتىن كەلۋشىلەر ءۇشىن ارنايى ليفت ورناتىلعان. قاقپا دۇيسەنبىدەن وزگە بارلىق كۇنى، تاڭعى 10-نان كەشكى17:00-گە دەيىن جۇمىس ىستەيدى. ەكسپو قارساڭىندا قالا قوناقتارىنىڭ كوبەيۋىنە بايلانىستى، جۇمىس ۋاقىتى ۇزارتىلۋى مۇمكىن. كىرۋ قۇنى ەرەسەكتەرگە - 500 تەڭگە، بالالارعا - 350 تەڭگە.
4. ق ر ۇلتتىق مۋزەيى.

كەز كەلگەن مەملەكەتتىڭ استاناسىنا بارىپ تۇرىپ، مۋزەيلەرىنە باس سۇقپاي كەتۋ كۇنا شىعار. استانادا ورنالاسقان ق ر ۇلتتىق مۋزەيى - قازاقستاننىڭ ەڭ زاماناۋي مۋزەيى. وندا ەلىمىزدىڭ ەرتە عاسىردان بۇگىنگى كۇنگە دەيىنگى ارحەولوگيالىق، ەتنوگرافيالىق جادىگەرلەرى مەن مادەني ەسكەرتكىشتەرى جيناقتالعان. 2014 -جىلى اشىلعان بۇل نىساننىڭ جالپى اۋدانى 74 مىڭ شارشى مەتردەن اسادى جانە حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي جابدىقتارمەن تولىق جاراقتاندىرىلعان. مۋزەي ىشىندەگى «ەجەلگى جانە ورتاعاسىر تاريحى»، «التىن»، «ەتنوگرافيا»، «تاريح»، «تاۋەلسىز قازاقستان»، «استانا»، «زاماناۋي ونەر زالدارىنان» ەلىمىزدىڭ قۇندى ەكسپوناتتارىن كورۋگە بولادى. 4,5,6 - شىلدە كۇندەرى ۇلتتىق مۋزەي 10:00-20:00 ۋاقىت ارالىعىندا جۇمىس ىستەيدى. وعان كىرۋ ءۇشىن ەرەسەكتەر 700 تەڭگە جانە التىن زالى ءۇشىن قوسىمشا 1000 تەڭگە تولەۋى ءتيىس. مەكتەپ وقۋشىلارىنا كىرۋ تەگىن، الايدا التىن زالىنا كىرۋ ءۇشىن 300 تەڭگە تولەۋ كەرەك. زەينەتكەرلەر قالعان زالدارعا 300 تەڭگە جانە التىن زالىنا 300 تەڭگە تولەپ كىرەدى. ۇ و س ارداگەرلەرى مەن جەتىم بالالارعا بارلىعى تەگىن.
نەگىزگى ەكسپوناتتاردان بولەك، مەيرام كۇندەرى ۇلتتىق مۋزەيدەن «چين شيۋحۋاڭ يمپەراتورىنىڭ تەرراكوتا اسكەرى» حالىقارالىق كورمەسىن، «شامبالانى ىزدەۋ جولىندا» اتتى سۋرەتشى نيكولاي رەريحتىڭ ۇزدىك تۋىندىلارىن، «سۇلتان بەيبارىس جانە ونىڭ ءداۋىرى» حالىقارالىق كورمەسىن، «ساقتار التىنى» ءتۇپنۇسقا ارتەفاكتىلەر كورمەسى قويىلادى. الايدا، بۇل كورمەلەردىڭ ءارقايسىسى ءۇشىن بيلەت قۇنىنان بولەك، تاعى 1000 تەڭگە تولەۋ قاجەت. ق ر ۇلتتىق مۋزەيىمەن بىرگە استانا قوناقتارىنا الجير مۋزەيى، ساكەن سەيفۋللين مۋزەيى، ق ر تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ مۋزەيى، ق ر قارۋلى كۇشتەرىنىڭ اسكەري- تاريحي مۋزەيىنە بارۋدى ۇسىنامىز.
5. «قازاق ەلى» مونۋمەنتى الاڭى.

ەلىمىزدىڭ باستى الاڭى بولىپ سانالاتىن «قازاق ەلى» مونۋمەنتى الاڭى استانانىڭ بەتكەۇستار ورتالىقتارىنىڭ بىرىنە اينالدى. اق ءمارماردان قۇيىلعان مونۋمەنتتىڭ بيىكتىگى 91 مەتردى قۇرايدى، بۇل - قازاقستان تاۋەلسىزدىگىن العان 1991 -جىلدى بىلدىرەدى. ال ونىڭ باسىنداعى التىن تۇستەس الىپ سامۇرىق قازاقستاننىڭ تىنىشتىعىن «كۇزەتىپ» تۇر. استانا قوناقتارى الاڭ اينالاسىندا ورنالاسقان ازىرەت- سۇلتان مەشىتى، «شابىت» قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتى، ق ر ۇلتتىق مۋزەيى، بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايى (پيراميدا) سىندى ماڭىزدى نىساندارعا بارا الادى.
6. اربات.

بەلسەندى جاستاردىڭ باستاماسىمەن وتكەن ايدا ەسىل وزەنىنىڭ جاعالاۋىندا اشىلعان اربات جارمەڭكەسى دە استانا قوناقتارىنىڭ كوڭىلىنەن شىعۋى ءتيىس. مۇندا قولونەر شەبەرلەرى، سۋرەتشىلەر، ارتىستەر، اقىندار جانە تاعى باسقا شىعارماشىل ادامداردىڭ جارمەڭكەسى ورنالاسقان جانە تۋريستەر ۇلتتىق بۇيىمدار مەن كادەسىيلاردى كوپتەپ ساتىپ الادى. كوشە سۋرەتشىلەرىنە تاپسىرىس بەرىپ، كوشە ونەرپازدارىنىڭ ءان- كۇيىن تىڭداۋعا بولادى. جارمەڭكەدەن شىققان حالىق ەسىل وزەنىنىڭ جاعالاۋىندا سەرۋەندەپ، كەمە ارقىلى ەسىل وزەنىندە جۇزە الادى جانە كەشكى ۋاقىتتا ەسىل وزەنى ۇستىندەگى لازەر شوۋىن تاماشالاي الادى.
7. «بايتەرەك» مونۋمەنتى.
قانشا ءزاۋلىم عيماراتتار بوي كوتەرسە دە، «بايتەرەك» - استانانىڭ ناعىز سيمۆولى بولىپ قالا بەرەدى. مۇندا 98 مەتر بيىكتىكتەن استانانى الاقانداعىداي كورۋگە بولادى جانە كەلۋشىلەردىڭ كەزەگى قىسى- جازى ۇزىلمەيدى. ەسكە سالا كەتسەك، 2017 -جىلدىڭ قاڭتار ايىنان ماۋسىم ايىنا دەيىن بايتەرەك عيماراتىنا كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. ناتيجەسىندە، مونۋمەنتتە LED- ەكرانى بار زاماناۋي ونەر گالەرەياسى اشىلدى، وندا سۋرەتشىلەر ءوز جۇمىستارىن قويا الادى. جاڭا ديزايننىڭ تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى - مونۋمەنتتىڭ كۇمبەزىنىڭ استىندا ورناتىلعان حرۋستال ليۋسترا. ليۋسترانىڭ 90 پروتسەنتى تازا حرۋستالدان قۇرالعان جانە ۇشاتىن ميفتىك قۇستار ىسپەتتى جاسالعان. ول ارنايى چەحيادان اكەلىنگەن.
جوندەۋدەن كەيىن بيلەت قۇنى 200 تەڭگەگە قىمباتتاعان. بۇدان بىلاي، ەرەسەكتەر ءۇشىن بايتەرەككە كىرۋ قۇنى 700 تەڭگە، بالالارعا - 300 تەڭگە بولادى. بالالار ءۇيىنىڭ تاربيەلەنۋشىلەرى، زەينەتكەرلەر، ارداگەرلەر ادەتتەگىدەي، تەگىن كىرەدى. بايتەرەكتەن كەيىن قوناقتار اقوردادان حان شاتىرعا دەيىن سوزىلىپ جاتقان نۇرجول جەلەكجولىمەن سەرۋەندەپ، جىل سايىن ۇيىمداستىرىلاتىن ارتفەست زاماناۋي ونەر فەستيۆالىن كورە الادى.
8. حان شاتىر ساۋدا- ويىن- ساۋىق ورتالىعى.

حان شاتىر - استانانىڭ عانا ەمەس، تۇتاس ورتالىق ازيانىڭ كوز تارتارلىق عيماراتتاردىڭ ءبىرى جانە الەمدەگى ەڭ بيىك شاتىر رەتىندە تانىمال. عيمارات ىشىندە تروپيكالىق باق، سارقىرامالار، جاساندى وزەندەر مەن كولدەر، قۇمدى جاعالاۋ بار. ودان بولەك، ساۋدا نۇكتەلەرى، بالالارعا ارنالعان ويىن الاڭدارى، مەيرامحانالار، فيتنەس ورتالىقتارى، كينوزالدار سىندى ويىن- ساۋىققا قاجەتتى دۇنيەلەردىڭ بارلىعى قامتىلعان. عيمارات تاڭعى 10-نان كەشكى 23:00-گە دەيىن جۇمىس ىستەيدى. 6 - شىلدەدە قالا كۇنى مەن «حان شاتىردىڭ» 7 جىلدىق مەرەكەسىنە وراي، مەرەكەلىك باعدارلاما ۇيىمداستىرىلادى. ال 8 - شىلدە كۇنى «حان شاتىر» ساۋدا- ويىن- ساۋىق ورتالىعىندا قىدىرالى بولمانوۆ پەن « ۇلىتاۋ» توبى ونەر كورسەتەدى.
9. دۋمان ويىن- ساۋىق ورتالىعى.

استانانىڭ ماقتانىشىنا اينالعان تاعى ءبىر ورىن - «دۋمان» ويىن- ساۋىق ورتالىعى. وندا تروپيكالىق بالىقتارى بار وكەاناريۋم، 5م- كينوتەاترى، ۇلكەن كۇمبەزدى كەڭىستىك، «دجۋنگلي» اتتراكسيونى جانە تاماقتاندىرۋ كاسىپورىندارى مەن ساۋدا نۇكتەلەرى ورنالاسقان. «دۋمان» ورتالىعىنداعى وكەاناريۋم - كوك مۇحيتتان 3000 شاقىرىمنان استام قاشىقتىقتا ورنالاسقان العاشقى جانە بىردەن- ءبىر وكەاناريۋم. مۇندا الەمنىڭ تۇكپىر- تۇكپىرىنەن جەتكىزىلگەن 2000-عا جۋىق تەڭىز جاندىكتەرى تىرشىلىك ەتەدى جانە سۋدىڭ قورى 3 ميلليون ليتردى قۇرايدى. ونى ازىرلەۋگە 120 توننا تەڭىز تۇزى پايدالانىلعان. مەيرام كۇندەرى بۇل ورتالىق 10:00-22:30 ارالىعىندا جۇمىس ىستەيدى.
ەرەسەكتەر ءۇشىن وكەاناريۋمعا بيلەت قۇنى 3000 تەڭگەنى قۇرايدى، 5-12 جاس ارالىعىنداعى بالالارعا - 2500 تەڭگە. 5 جاسقا دەيىنگى بالالارعا كىرۋ تەگىن. ۇ و س ارداگەرلەرى، مۇگەدەكتەر جانە زەينەتكەرلەر سايكەس قۇجاتتارىن كورسەتكەن جاعدايدا، وكەاناريۋمعا تەگىن كىرە الادى. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىگى، «دۋمان» ويىن- ساۋىق ورتالىعى جانىندا جاڭا شولۋ شەڭبەرى اشىلدى، بۇل قازاقستانداعى اتتراكسيونداردىڭ ەڭ بيىگى بولماق. نىساننىڭ بيىكتىگى 65 مەتر، بۇل 22 قاباتتى عيماراتتىڭ بيىكتىگىمەن بىردەي. سالىستىرىپ قارار بولساق، الماتىلىق اتتراكسيوننىڭ بيىكتىگى 60 مەتر. جاڭا «دوڭگەلەكتىڭ» اۋا باپتاعىشپەن ءارى جىلىتۋ قوندىرعىسى ورناتىلعان 36 كابيناسى بار. بۇل اتتراكسيوندى جىلدىڭ كەز كەلگەن مەزگىلىندە قولدانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
10. بۋراباي كۋرورتتى ايماعى.

«قازاقستاننىڭ شۆەيسارياسى» اتانعان بۋراباي كۋرورتتى ايماعى ەلوردادان 250 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان جانە استاناعا كەلگەن تۋريستەردىڭ كوپشىلىگى بۋرابايعا بارۋعا تىرىسادى. بۋراباي ت م د- داعى ەڭ تانىمال كۋرورتتاردىڭ ۇشتىگىنە ەنەدى. مۇندا ەمدىك قاسيەتى بار سۋ، تازا اۋا، شىعىس ۇلتتارىنىڭ تاعامى جانە ساناتورييلەر مەن تۋريستىك بازالار ورنالاسقان. سونداي- اق، تۋريستەر بۋرابايداعى ابىلاي حان الاڭى، وقجەتپەس تاۋى، جۇمباقتاس، جەكە باتىر سىندى بىرەگەي ورىندارعا بارادى.
تۋريستەر ءۇشىن بۋراباي قوناقۇيلەرىنە ءبىر تاۋلىككە توقتاۋ اقىسى ورتاشا 5000-نان 25 مىڭ تەڭگەگە دەيىن. ال، بولمە، ءۇي، پاتەر، كوتتەدج، ۆيللا جالداۋ اقىسى 3 - 100 مىڭ تەڭگە شاماسىندا. كۋرورتتى ايماققا «ەلەكتريچكا» نەمەسە پويىزبەن كەلەمىن دەۋشىلەرگە بيلەت قۇنى 652-6228 تەڭگەنىڭ اينالاسىندا. سونداي- اق، شاعىن اۆتوبۋستار مەن تاكسي جالداپ كەلۋ ءۇشىن 3-18 مىڭ تەڭگە كولەمىندە قارجى قاجەت بولادى.
اۆتور: ايجان سەرىكجان قىزى