شىعىس قازاقستاندىق 109 كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى تۋرالى سىر شەرتەتىن كورمە اشىلدى
استانا. قازاقپارات - ا. س. پۋشكين اتىنداعى وبلىستىق كىتاپحانادا «ءبىزدىڭ ەرجۇرەك جەرلەستەرىمىز» اتتى كورمە اشىلدى.
اتالعان كورمە ۇلى وتان سوعىسىندا ەرەكشە ەرلىك كورسەتىپ، كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا يە بولعان 109 شىعىسقازاقستاندىق قاھارمانعا ارنالدى.
سوعىستىڭ قان مايدان شەبىندە داڭققا بولەنگەن، كەلەشەك ۇرپاقتىڭ بەيبىت ءومىرى ءۇشىن جانىن قيعان كەڭەستىك جاۋىنگەرلەر اراسىندا قازاقستاندىقتاردىڭ ورنى ەرەكشە.
قازاقستاننان مايدانعا اتتانعان 500 گە جۋىق جاۋىنگەر مەن وفيتسەر كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى جوعارى اتاعىنا يە بولسا، سول اتالارىمىزدىڭ ءار بەسىنشىسى - شىعىس وڭىرىنەن شىققان باتىرلار.
ارينە، سوعىستا ەرلىك كورسەتپەگەن، قاسىرەت شەكپەگەن وتباسى ەلىمىزدە كەمدە- كەم. دەگەنمەن، قازاقستاننان شىققان كەڭەس وداعى باتىرلارىنىڭ ىشىندە شىعىس ءوڭىرىنىڭ وزىنەن 109 جاۋىنگەر مەن وفيتسەردىڭ اتالعان اتاققا يە بولۋى ەرەكشە قۇبىلىس.
ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا، كورمەگە قويىلعان ماتەريالداردان شىعىس قازاقستاندىق باتىرلاردىڭ قايسىسى تەڭىزشى، تەڭىز جاياۋ اسكەرى، مەرگەن، ۇشقىش بولعانى، ولاردىڭ قاي مايداندا قانداي ۇرىسقا كىرگەنى، قانداي ەرلىك كورسەتكەنى تۋرالى جان- جاقتى ءارى تولىق مالىمەت الۋعا بولادى.
كورمەگە قويىلعان كىتاپحانا قورىنداعى ماتەريالدار ماسكەۋ تۇبىندەگى، ستالينگراد، كۋرسك سىندى سۇراپىل شايقاستاردا، دنەپر وزەنىنەن وتۋدەگى، ۋكراينانى، ليتۆانى، ۆەنگريانى، پولشانى، چەحوسلوۆاكيانى ازات ەتۋ ءۇشىن بولعان ۇرىستاردا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتانعان جەرلەستەرىمىزدىڭ ەسىمدەرى مەن ەرلىكتەرىن جەتە تانۋعا جول اشادى.
ۇلى وتان سوعىسىنىڭ بارلىق مايداندارى مەن اسكەري بولىمشەلەرىندە ءبىزدىڭ جەرلەستەرىمىز شايقاستى. برەست قورعانى، مينسك، لەنينگراد، سمولەنسك، ودەسسا، سيەۆاستوپول، تۋلا، كيەۆ...
بۇل تەك جاۋدىڭ جولىن بوگەگەن بەكىنىس- قالالار عانا ەمەس، جۇزدەگەن باتىردىڭ جانكەشتىلىك پەن داڭقتى ەرلىگىنىڭ مەجەسى. ماسكەۋ ءۇشىن شايقاستا پانفيلوۆ ديۆيزياسىنىڭ داڭقى، ونىڭ قۇرامىندا بولعان جەرلەسىمىز تولەگەن توقتاروۆتىڭ اتى اڭىزعا اينالدى.
ستالينگراد تۇبىندەگى ۇرىستا 38-اتقىشتار ديۆيزياسى (كەيىن - 73-گۆارديالىق ستالينگراد ديۆيزياسى) قاھارماندىعىمەن كوزگە ءتۇستى. ديۆيزيانى باسقارعان جەرلەسىمىز ع. سافيۋللين قاراۋسىز قالعان كوشە بالاسىنان كەڭەس ارمياسىنىڭ كومانديرىنە دەيىنگى قيلى تاعدىردى باسىنان وتكەردى. دنەپردەن ءوتۋ بارىسىنداعى ۇرىستاردا - 42، ۋكراينانى ازات ەتۋ جولىندا 15 شىعىس قازاقستاندىق كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا يە بولدى.
گلۋبوكوە اۋدانىنىڭ باگراتيونوۆكا سەلوسىندا دۇنيەگە كەلگەن كىشى لەيتەنانت ۆ. كولەسنيكوۆ كسرو مەن گەرمانيا اراسىنداعى مەملەكەتتىك شەكاراعا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ جەتىپ، قىزىل تۋ تىكتى. گەرمانيانىڭ زەلوۆ قالاسىنا العاش كىرگەن كەڭەستىك كۇشتەردىڭ ءبىرى - كاپيتان گ. بولتايەۆ باسقارعان گۆارديا روتاسى بولاتىن. بەرلينگە شابۋىلداۋدا 322-اتقىشتار ديۆيزياسىنىڭ ساپەرلەر باتالونىنىڭ ءبولىم كومانديرى، كىشى سەرجانت ي. ساپاليەۆ، سونىمەن قاتار ن. شەلەحوۆ، پ. كولتسوۆ سياقتى جەرلەستەرىمىز ەرەكشە كوزگە ءتۇستى.
سونداي-اق، وشپەس داڭق تۇعىرىنا كوتەرىلگەن جەرلەستەرىمىز جونىندە كىتاپتار، فيلمدەر مەن ەستەلىكتەر دە تەرەڭ سىر شەرتەدى. سوعىستىڭ كۇركىرەگەن ۋاقىتىنان الىستاعان سايىن ونىڭ ادامزات تاريحىنداعى الار ورنى دا، ماڭىزى دا، وتان قورعاۋ جولىنداعى داڭق شەجىرەسى دە تۇگەندەلىپ، كەلەر ۇرپاقتىڭ جادىنان ورىن الا بەرەتىنى داۋسىز. كورمەنىڭ سالتاناتتى اشىلۋ راسىمىنە سوعىس جانە تىل ارداگەرلەرى، قوعامدىق ۇيىمدار وكىلدەرى مەن ستۋدەنتتەر، وقۋشىلار قاتىستى، دەپ جازادى «ەگەمەن قازاقستان».